YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/16659
KARAR NO : 2022/13067
KARAR TARİHİ : 12.12.2022
Mahkeme : ANTALYA Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesi
Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma
Hükümler : 1- Denizli 7. Ağır Ceza Mahkemesi 27.04.2021 tarih, 2020/251 esas ve 2021/337 karar: Mahkûmiyet
2- Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesi 22/06/2021 tarih, 2021/1342 esas ve 2021/968 karar:
a) İlk derece mahkemesi hükmü düzeltilerek beraat: sanık … hakkında
b) İstinaf başvurusunun esastan reddi: sanık … hakkında
Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükümler temyiz edenlerin sıfatı, başvuruların süresi, kararların niteliği ve temyiz sebeplerine göre incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
A) Sanık … hakkındaki istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararın incelenmesi:
5271 sayılı CMK’nın 288. ve 294. maddelerinde yer alan düzenlemeler ile 289. maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri dikkate alınıp, sanık ve müdafiinin dilekçelerinde belirttikleri temyiz sebeplerinin hükmün hukuki yönüne ilişkin olduğu değerlendirilerek, anılan sebeplere bağlı olarak yapılan incelemede,
Sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan kurulan hükmüne yönelik istinaf talebinin esastan reddine dair Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin kararı hukuka uygun bulunduğundan, sanık ve müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz istemlerinin CMK’nın 302/1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, hükmolunan ceza miktarı ile tutuklu kalınan süre dikkate alınarak sanık hakkındaki tahliye talebinin reddine,
B) Sanık … hakkında ilk derece mahkemesi hükmü düzeltilerek verilen beraat hükmünün incelenmesinde;
5271 sayılı CMK’nın 288. ve 294. maddelerinde yer alan düzenlemeler ile 289. maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri dikkate alınarak, Cumhuriyet savcısının dilekçesinde belirttiği temyiz sebeplerinin hükmün hukuki yönüne ilişkin olduğu değerlendirilerek, anılan sebeplere bağlı olarak yapılan incelemede,
CMK’nın 280/1-a maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemesince “İlk Derece Mahkemesinin kararında usule veya esasa ilişkin herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığını, delillerde veya işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığını, ispat bakımından değerlendirmenin yerinde olduğunu saptadığında istinaf başvurusunun esastan reddine, 303. maddenin birinci fıkrasının (a), (c), (d), (e), (f), (g) ve (h) bentlerinde yer alan ihlallerin varlığı hâlinde hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine” karar verilebileceği düzenlenmiş olup, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesince, sanık hakkında beraat kararı verilebilmesi için CMK’nın 280/1-g. maddesi uyarınca duruşma açılarak, delil değerlendirmesi yapıldıktan sonra hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi,
Yasaya aykırı, Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olup, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin 22/06/2021 tarih, 2021/1342 esas ve 2021/968 sayılı kararı hukuka aykırı bulunduğundan, diğer yönleri incelenmeksizin hükmün CMK’nın 302/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
28/02/2019 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7165 sayılı Kanun’un 8. maddesi ile değişik CMK’nın 304/2. maddesi uyarınca, dosyanın Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesine, kararın bir örneğinin ise Denizli 7. Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmesine,
12.12.2022 tarihinde Üye Dr …’in karşı oyu ve oy çokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY GEREKÇESİ
Denizli 7. Ağır Ceza Mahkemesinin 2021/337 K. sayılı kararıyla, sanık …’in 16.07.2020 tarihinde işlediği sabit kabul edilen uyuşturucu madde ticareti yapmak suçundan dolayı TCK’nın 188/3, 188/4-a ve 62. maddeleri uyarınca cezalandırılmasına karar verilmiş;
Hükmün istinaf edilmesi üzerine, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin 2021/968 K. sayılı kararıyla; sanığın üzerine atılı suçu işlediği sabit olmadığından, ilk derece mahkemesince sanığın beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek, ilk derece mahkemesinin hüküm fıkrasından sanığın cezalandırılmasına ilişkin kısımların çıkartılarak, yerine “…sanığın … CMK’nın 223/2-e maddesi gereğince beraatine” yazılması suretiyle, hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Dairemizce yapılan temyiz incelemesi neticesinde; CMK’nın 280/1-a maddesine işaret edilerek, bölge adliye mahkemesince sanık hakkında beraat kararı verilebilmesi için CMK’nın 280/1-g maddesi uyarınca duruşma açılarak delil değerlendirmesi yapıldıktan sonra hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi yasaya aykırı görülerek, bölge adliye mahkemesi hükmünün bozulmasına karar verilmiştir.
CMK’nın 280/1-a maddesinde, “Bölge adliye mahkemesi, dosyayı ve dosyayla birlikte sunulmuş olan delilleri inceledikten sonra; ilk derece mahkemesinin kararında … 303 üncü maddenin birinci fıkrasının (a), (c), (d), (e), (f), (g) ve (h) bentlerinde yer alan ihlallerin varlığı hâlinde hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine, … karar verir.” denilmekte;
Mezkur hükmün atıfta bulunduğu 303. maddenin 1 (a) bendinde; hükme esas olarak saptanan olaylara uygulanmasında hukuka aykırılıktan dolayı hüküm bozulmuş ise, “olayın daha ziyade aydınlanması gerekmeden beraate … hükmolunması gerekirse” bölge adliye adliye mahkemesinin davanın esasına hükmedebileceği gibi hükümdeki hukuka aykırılığı da düzeltebileceği belirtilmekte;
CMK’nın 223/2. fıkrasında ise, “Beraat kararı; a) Yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması, b) Yüklenen suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olması, c) Yüklenen suç açısından failin kast veya taksirinin bulunmaması, d) Yüklenen suçun sanık tarafından işlenmesine rağmen, olayda bir hukuka uygunluk nedeninin bulunması, e) Yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması, Hallerinde verilir.” hükmü yer almaktadır.
Belirtilen hükümler birlikte değerlendirildiğinde; ilk derece mahkemesince sanığın mahkûmiyetine karar verildiği durumlarda, bölge adliye mahkemesince yapılan incelemede, ilave bir araştırma yapılmasına ihtiyaç duyulmaksızın, dosyada mevcut delillere göre beraat kararı verilmesi gerektiğine kanaat getirilmesi durumunda; CMK’nın 280/1-a ve 303/1-a maddelerinin verdiği yetki uyarınca duruşma açılmaksızın ilk derece mahkemesi hükmündeki hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilebileceği anlaşılmaktadır. Başka bir ifadeyle, dosyada mevcut delillerin değerlendirilmesi için duruşma açılması zorunlu değildir.
Nitekim somut olayda, ilk derece mahkemesinin mahkumiyet hükmü kurduğu eylemle ilgili olarak; bölge adliye mahkemesince, sanığın üzerine atılı suçu işlediğinin sabit olmadığı belirtilmiş, bu suretle esasen “olayın daha ziyade aydınlanması gerekmeden beraate hükmolunması gerektiği” kanaati izhar edilmiştir.
Bu itibarla; Yargıtay tarafından yapılan temyiz incelemesinde, bölge adliye mahkemesince verilen beraat hükmünün usul ve yasaya aykırı bulunması halinde, ilgili mahkemenin hükmü duruşma açılmaması nedeniyle değil, işin esasına girilerek hangi gerekçelerle usul ve yasaya aykırı görüldüğü belirtilmek suretiyle bozulmalıdır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; CMK’nın 280/1-a ve 303/1-a maddeleri uyarınca, temyiz talebine konu olayda Antalya Bölge Adliye Mahkemesi’nce duruşma açılmadan, ilk derece mahkemesinin hüküm fıkrasından sanığın cezalandırılmasına ilişkin kısımların çıkartılarak, beraatine hükmolunması suretiyle, hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilebileceği görüşünde olduğumdan; Cumhuriyet savcısının temyiz talebinin esastan incelenmesine geçilmesi gerekirken, duruşma açılmadan karar verildiği gerekçesiyle, bölge adliye mahkemesi hükmünün bozulması yönündeki çoğunluk görüşüne iştirak etmiyorum.12.12.2022