YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/9184
KARAR NO : 2006/14972
KARAR TARİHİ : 13.12.2006
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 02.07.2003 gününde verilen dilekçe ile ve birleşen dosyada 13.02.1004 tarihinde davalı … Köyü Tüzel Kişiliği aleyhine açılan davada mera tahsis kararının iptali istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 10.05.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı … … Köyü Tüzel Kişiliği, Balıkesir Valiliği aleyhine açtığı 02.07.2003 günlü davada; Balıkesir Mera Komisyonunun dava dışı … Köyüne yaptığı tahsis kararının iptali ile karara konu meranın adlarına tahsisini,
12.02.2004 tarihinde … Tüzel Kişiliği aleyhine açtığı davada ise, Mera Komisyonunun 15.05.2003 tarihinde davalı köye yaptığı tahsisin iptalini, dava konusu meranın her iki köye müştereken tahsisine karar verilmesini istemiş,
Mahkemenin 2004/87 Esasında kayıtlı dava 2003/895 Esasında kayıtlı dava dosyası ile birleştirilmiş,
Yargılama sonucu dava reddedilmiş, hükmü her iki davanın davacısı … … Köyü Tüzel Kişiliği temyiz etmiştir.
4342 sayılı Mera Kanununun 3. maddesinde yapılan tanıma göre mera; hayvanların otlatılması ve otundan yararlanılması için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yerlerdir. Tahsis ise, meranın kullanımının verimlilik ve sosyal adalet ilkelerine uygun şekilde düzenlenerek münferiden ya da müştereken yararlanmak üzere bir veya birkaç köy ya da Belediyeye bırakılmasını ifade eder.
Bir çalışma alanında Mera Kanunu uygulaması amacıyla mera komisyonları kurulmuş ise, bilgi ve belgelerin toplanma aşamasından sonra teknik ekiplerin arazi çalışmaları aşamasına geçilir. Mera Komisyonuna bağlı çalışma yapan teknik ekipler arazide tespit ve tahdit çalışmaları yaptıktan sonra Mera Kanununun uygulandığı köy ve Belediyelerin ekolojik, tarımsal ve diğer özellikleri itibariyle mevcut hayvan varlıkları ve bunların gelecekteki olası gelişmelerini dikkate alarak Tarım ve Köy İşleri Bakanlığının saptadığı normlara göre o köy veya Belediyenin mera ihtiyacını tespit eder. Tespit ve tahdit işlemleri tamamlanınca da 4342 sayılı yasanın 11. maddesinde belirlenen yöntemle komisyon tahsis için ihtiyaç tespiti çalışmaları aşamasına gelir. Şayet ilgililerin itirazları olacaksa teknik ekiplerce yapılan çalışma sonuçlarının komisyonca ilanına takiben 30 … içinde itirazların komisyona bildirilmesi, komisyonunda 60 günlük sürede itirazları karara bağlaması gerekir. Komisyonun, olmuşsa itirazları inceleyerek aldığı kararlar ile mera kaynağı olarak saptanan bir yerin hangi köy veya köyler ya da Belediyeye tahsis edildiğine dair kararları bu konudaki tutanak ve haritaları ekleyerek 30 … süreyle askıya çıkartılır. Yasanın 13. maddesi dördüncü bendince komisyon kararlarına karşı dava açılacaksa askı ilan süresinden itibaren 30 … içinde Asliye Hukuk Mahkemesine aynı anda kadastro yapılan bir yer ise yine bu sürede Kadastro Mahkemesine dava açılması gerekir.
Görülüyor ki; davacı köyün gerek Balıkesir Valiliğini, gerekse … Köyü Tüzel Kişiliğini hasım alarak açtığı ve birleştirilen davalar … Köyü Tüzeli Kişiliğine yapılan tahsisin iptaline yöneliktir.
Burada öncelikle belirtilmelidir ki; Mera Komisyonunun yaptığı tahsis işleminin iptalini amaçlayan davalarda hasım, Tüzel Kişiliği olmayan Mera Komisyonu veya o komisyonu oluşturmakla yasanın görevli kıldığı ilgili valilik değil, yararına mera tahsisi yapılan köy ya da köyler veya Belediye Tüzel Kişilikleridir. Açıkçası ne asıl ve ne de birleştirilen davada Balıkesir Valiliğine husumet düşmez.
Diğer taraftan; yine az yukarıda sözü edildiği üzere Mera Komisyonunun yaptığı tahsise yönelik işlemlerin iptali için komisyon kararına karşı açılacak davanın 13. maddenin dördüncü bendi hükmünce 30 günlük askı ilan süresi içersinde açılması gerekir. Zira yasanın aynı hükmü son bendi gereğince 30 günlük ilan süresi içinde dava açılmamışsa komisyon kararları kesinleşir ve Tapu Sicil Müdürlüğüne gönderilerek … siciline kaydı yapılır.
Bütün bunlardan ayrı mahkemenin 2003/895 ve 2004/87 Esaslarında kayıtlı davalar birleştirilmiş olunsa da kendi işlerinde değişik talepleri içeren bağımsız davalardır. O yüzden her iki dava hakkında ayrı ayrı hüküm kurulması ve her davanın da kendine özgü yöntemle incelenip sonuçlandırılması zorunludur. Mahkemece … yerde birbirinden ayrı iki dava bulunduğu gözden kaçırılarak her iki dava için ayrı ayrı hüküm kurulması yerine, hangi davayla ilgili olduğu da gerekçede belirtilmeksizin … bir hüküm tesisi doğru olmamıştır.
Mahkemece bütün bunlardan sonra mahkemece yapılması gereken iş; yukarıdan beri söylenen ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak sonucuna uygun bir hüküm kurmak olmalıdır.
Kararın açıklan nedenlerle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 13.12.2006 gününde oybirliği ile karar verildi.