YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/7289
KARAR NO : 2022/14261
KARAR TARİHİ : 29.12.2022
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
İpoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takipte, şikayetçi 3. kişinin icra mahkemesine başvurusunda; ipotekli taşınmazda kiracı olduğunu, 5 yıllık kira bedelinin muhtıra tebliğ tarihinden önce ödendiğini ileri sürerek İİK’nun 150/b maddesi uyarınca gönderilen muhtıranın iptalini talep ettiği, İlk Derece Mahkemesi’nce 03/11/2015 tarihli kira sözleşmesinin takip dayanağı ipoteğin kuruluş tarihinden sonraki bir tarihte düzenlendiği ve şikayetçinin dilekçesinde peşin ödendiğini iddia ettiği kira bedeline ait herhangi bir ödeme belgesi ibraz etmediği gerekçesiyle şikayetin reddine hükmedildiği, şikayetçinin istinaf isteminin ise Bölge Adliye Mahkemesi’nce kiralanan taşınmaza yönelik kira bedellerinin muhtıra tarihi itibariyle icra dosyasına ödenmesi gerektiğinden bahisle esastan reddine karar verildiği görülmektedir.
İİK’nun 150/b maddesi; ”Rehin, kiraya verilmiş bir taşınmaz ise icra memuru, alacaklının talebi üzerine takibin kesinleşmesini beklemeden kiracıları da takipten haberdar eder ve işleyecek kiraların icra dairesine ödenmesini emreder” hükmünü içermektedir. Bu hüküm uyarınca icra mahkemesince, kiracının, kendisine tebligat yapılmadan önce kira bedelini ödediğini bildirmesi üzerine ortaya çıkan uyuşmazlığın çözümlenmesi gerekir.
TMK’nun 863/2. maddesi gereğince; rehin hakkı, kiracılara karşı ancak cebrî icra yoluyla takibin kendilerine bildirilmesi veya iflâs kararının ilânından sonra ileri sürülebilir. Aynı maddenin 3. fıkrası ise; “rehinli taşınmaz malikinin henüz muaccel olmamış kira bedelleri üzerinde yaptığı hukukî işlemler ile diğer alacaklılar tarafından koydurulan hacizler, kira alacaklarının muaccel olmalarından önce rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takibe başlamış olan rehinli alacaklılara karşı geçerli değildir” hükmünü amirdir. Bu durumda, kiracının sorumluluğu kendisine muhtıra tebliğ edilmesiyle başlayacaktır.
Somut olayda, şikayetçi üçüncü kişi kiracıya İİK’nın 150/b maddesi gereğince gönderilen muhtıranın tebliğ tarihi 08/09/2020 dir. Şikayetçinin delil olarak dayandığı, muhtıraya konu ipotekli taşınmaz yönünden malik ile yapılan … 2. Noterliği’nin 03/11/2015 tarihli 21629 yevmiye nolu onaylama şeklinde kira sözleşmesinde kira başlangıç tarihinin 03/11/2015 olduğu, kira süresinin beş yıl olduğu, yine bu taşınmaz ile ilgili olarak yapılan … 2. Noterliği’nin 17/05/2017 tarihli 7528 yevmiye no lu onaylama şeklinde ek kira sözleşmesinde de, ilk yapılan kira akdinin bitim süresi olan 03/11/2020 tarihinden itibaren kira süresine beş yıl eklenerek yeni kiracılık ilişkisi kurulduğu, kira sözleşmesinin
bitim tarihinin 03/11/2025 olarak belirlendiği, uzatılan beş yıllık kira süresine ilişkin kira bedelinin toplam 4.710,00 TL olduğu ve tamamen ve nakden ödendiği anlaşılmaktadır.
1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun “noterlik işlemlerinin hükümleri” başlıklı 82. maddesinin birinci fıkrasına göre, bu kanun hükümlerine göre belgelendirilen işlemler resmi sayılır. Aynı maddenin ikinci fıkrası, düzenleme şeklindeki işlemlerin sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli olacağını, üçüncü fıkrası ise onaylama şeklindeki işlemlerin imza ve tarihlerinin sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli olacağını düzenlemektedir. Bu maddenin son fıkrası ise “ikinci ve üçüncü fıkra dışında kalan noterlik işlemleri aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir” hükmünü içermektedir.
O halde, noterlikçe onaylama şeklinde yapılan kira sözleşmelerinin içeriğinin 1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 82/son maddesi gereğince aksi sabit oluncaya kadar geçerli olduğu, kira bedellerinin nakden ve peşin olarak ödendiğini gösterir noter onaylı kira sözleşmelerinin tarihlerinin, şikayetçi kiracıya gönderilen muhtıranın tebliğ tarihinden önce olduğu ve kiracının sorumluluğu TMK’nun 863/2. maddesi gereğince muhtıra tebliği ile başlayacağından, şikayetin kabulü ile muhtıranın iptali gerekirken istemin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsiz olmakla, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ :Şikayetçinin temyiz itirazlarının kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca, … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi’nin 11.05.2022 tarih ve 2021/345 E. – 2022/1327 K. sayılı istinaf talebinin reddine ilişkin kararının (KALDIRILMASINA), … 2. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 26.10.2020 tarih ve 2020/334 E. – 2020/484 K. sayılı kararının (BOZULMASINA), peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesi’ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi’ne gönderilmesine, 29.12.2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.