YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/12741
KARAR NO : 2023/128
KARAR TARİHİ : 12.01.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki ihalenin feshi şikayetinden dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Kararın davacı alacaklı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı alacaklı vekili dava dilekçesinde; Iğdır İcra Müdürlüğü tarafından 21.06.2022 tarihinde saat 14:00’den itibaren dosya alacağının tâhsili amacıyla dokuz adet taşınmazın satışı için gün verildiği belirlenen tarihte satış işlemine başlanıldığını, satış ilanında ilk sırada yer alan 4 nolu bağımsız bölümün satış işlemine geçildiğini, bu sırada; davalı-üçüncü kişi olarak gösterilen … {T.C. Kimlik:…} isimli şahsın ilan açılır açılmaz, 1+1özelliğinde ve 49 m² yüz ölçüme sahip taşınmaz için 6.100.000,00 TL teklif verdiğini, bu teklif üzerine ise T.C. Iğdır İcra Müdürlüğünce 2004 sayılı İİK’nın 109. maddesi uyarınca verilen teklifin borcu karşıladığı gerekçesiyle satışın tatiline karar verildiğini, satışların devamına yönelik talebin satış sırasında Müdürlükçe reddedildiğini, yapılan ihalenin usul ve yasaya aykırı olduğunu, zira T.C. Iğdır İcra Müdürlüğünde derdest bulunan takip dosyası üzerinden yapılan üçüncü bir satış işlemi olduğunu, önceki satış işlemlerinde; bir kısım taşımazlar için alacaklı taraf olarak satışın düşürüldüğü aynı gün iş bu taşınmazlara yeniden haciz tatbik edilerek yeniden satış talebinde bulunulduğunu, Müdürlükçe satışa esas alınan değerin ilk satış işlemine ilişkin olduğunu belirterek ihalenin feshine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince yapılan ihalenin dava sırasında İcra müdürlüğünce kaldırılmasına karar verildiği, davacının ileri sürdüğü sebeplerle ve re’sen yapılan inceleme sonucunda ihalenin feshini gerektirecek sebepler bulunmadığı, davacı alacaklının dava tarihi itibari ile davasında haklı olmadığı gerekçesiyle dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına şeklinde karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı alacaklı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı alacaklı vekili süresinde verdiği süre tutum dilekçesinde gerekçeli kararın tebliğinden sonra ayrıntılı istinaf gerekçelerini içerir dilekçe sunacaklarını belirterek mahkemece verilen kararın kaldırılmasını talep etmiş ancak gerekçeli istinaf dilekçesi sunmamış olduğu görülmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesince; HMK’nın 355. Maddesinde belirtildiği üzere incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılabileceği, ancak bölge adliye mahkemesinin kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu re’sen gözeteceğinin düzenlendiği, aynı kanunun 342. maddesinde istinaf dilekçesinde bulunması gerekli hususların gösterilmiş olduğu, başvuru sebepleri ile gerekçelerine istinaf dilekçesinde yer verilmesi gerektiğinin belirtildiği, bu durumun başvurunun incelenebilirlik şartı olduğu, HMK’nın 352. maddesinde yapılacak ön inceleme sonucunda başvuru sebeplerinin veya gerekçesinin hiç gösterilmediği dosyalar hakkında öncelikle gerekli kararın verileceği, davacının istinaf başvurusunun, başvuruya ilişkin dilekçede gösterilen sebepler ve gerekçeler uyarınca incelebilecek olduğundan davacı tarafından sunulmuş olan istinaf dilekçesinde başvuru sebepleri ile gerekçelerine yer verilmediğinden incelenebilirlik ön şartının bulunmadığının anlaşıldığı şeklindeki gerekçe ile istinaf başvurusunun HMK’nın 352. maddesi gereğince usulden reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı alacaklı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı alacaklı vekili; dava dilekçesinin tekrarlayarak, davanın kabulü ile usulsüz şekilde yapılan ihalenin feshine karar verilmesini talep etmiş olmalarına rağmen ilk derece mahkemesince karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildiğini, iş bu karara karşı da istinaf kanun yoluna yapmış oldukları başvurunun reddedildiğini, istinaf kararına karşı yasal süresi dahilinde temyiz kanun yoluna başvurduklarını belirtmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ihalenin feshi talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
İcra İflas Kanunu 134. Madde, Hukuk Muhakemeleri Kanunu 342. madde, 352. madde,355. madde.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karara ilişkin somut olayda, icra mahkemesince verilen kararın davacı alacaklı vekiline 19.09.2022 tarihli celsede tefhim edildiği, alacaklı vekilince İİK’nın 363. maddesi uyarınca süresi içinde 20.09.2022 tarihinde HMK’nın 342/3. maddesine uygun olacak şekilde istinaf dilekçesi (süre tutum) verildiği ancak gerekçeli kararın 02.10.2022 tarihinde tebliğine rağmen gerekçeli istinaf dilekçesinin sunulmadığı görülmektedir. Bu durumda, Bölge Adliye Mahkemesince yapılacak iş, HMK’nın 342/2-e ve 342/3. maddesinde belirtildiği üzere, istinaf dilekçesi reddedilmeden, HMK’nın 352 ve 355. maddesi uyarınca kamu düzeni ile sınırlı olmak üzere istinaf istemi incelenerek sonucuna göre karar verilmesinden ibarettir. İstinaf yoluyla incelenen mahkeme kararında kamu düzenine aykırılık denetimi yönünden; işin esasına dair inceleme yapılmış olacağından, kamu düzenine aykırılık bulunmadığının tespiti halinde istinaf isteminin esastan reddine karar verilmesi gerekecektir. O halde, Bölge Adliye Mahkemesince, HMK’nın 342/3. maddesinde belirtildiği üzere, alacaklı tarafından yasal süresi içerisinde süre tutum dilekçesi verildiği gözetilerek HMK’nın 352 ve 355. maddeleri uyarınca kamu düzeni ile sınırlı olmak üzere istinaf isteminin incelenip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, işin esasına yönelik inceleme yapması isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının yukarıda yazılı nedenlerle, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nın 373/2. maddeleri uyarınca BOZULMASINA,
Bozma nedenine göre davacı alacaklının temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
12.01.2023 gününde oy birliğiyle karar verildi.