YARGITAY KARARI
DAİRE : 5. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/11763
KARAR NO : 2023/1130
KARAR TARİHİ : 15.02.2023
MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Yalova 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tapu kaydının mahkeme kararı ile iptal edilmesi nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 1007 nci maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu taşınmazın tapusunun Maliye Hazinesi tarafından açılan dava sonucunda iptal edilerek orman vasfı ile Hazine adına tesciline karar verildiğini, uğramış olduğu zararın tapu iptal davasının kesinleşme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Hazineden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı … vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmaza orman şerhinin konulduğu ve 1997 yılında ifraz edildiğini, ormanların özel mülkiyete konu olamayacağını davanın öncelikle husumetten reddini, davanın zamanaşımına uğradığını ve bu sebeplerle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, taşınmaz bedelinin tapu iptal tescil kararının kesinleşme tarihi olan 11.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Hazineden tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan raporda münavebeye esas alınan ürünlerin verim ve fiyatının düşük ürünlerinden seçildiğini, kapitalizasyon faiz oranının %5 alındığını oysa ki Yalova ili genelinde kapitalizasyon faiz oranının %4 olarak kabul edildiğini bunun da sebebi olarak taşınmazın orman örtüsü ile kaplı olması gerekçe gösterildiğini, orman idaresi ile yıllar süren ihtilaflar nedeniyle taşınmazdan el çekildiği için bu duruma geldiğini, dava konusu taşınmazın konumu gözetildiğinde uygulanan objektif değer artış oranının az verildiğini en az % 100 objektif değer artış oranı uygulanması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
2. Davalı … istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz için açılan davada husumetin yanlış yöneltildiğini ve husumetten ret kararı verilmesini, tapu kaydına konulan orman şerhinden itibaren 10 yıldan fazla zaman geçtiğini ve zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları gereği makul bir tazminat tespiti gerekirken taşınmazın rayiç değerinin hesaplandığını, orman ağaçları ile kaplı olan taşınmaza ortalamanın üzerinde verim ve fiyatın seçildiğini, masrafların üretim giderinin 1/3’ü oranında alınması uygulamasının kamulaştırma davalarına özgü olduğunu, uygulanan objektif değer artış oranının fazla olup teminatsız olarak icranın geri bırakılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kuru arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza net ürün gelirine göre değer biçilmesinde yöntem olarak bir isabetsizlik bulunmadığı, tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlardan Devletin sorumlu olduğu, davanın davalı sıfatıyla Maliye Hazinesi aleyhine açılmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, tapu iptali ve tescili davasının 2019 yılında kesinleştiği işbu davanın 2020 yılında zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı, dava konusu taşınmazın niteliği ve konumuna göre uygulanan kapitalizasyon faizi ile objektif değer artırıcı unsur oranlarının uygun olduğu, hükme esas raporda alınan münavebe ürünleri ve verilerinin bölgenin münavebe yapısı ve resmi tarım verileri ile uyumlu olduğu, ilçe tarım verilerinde belirtilen masraflarla ekonomik tarım yapılamayacağından üretim masraflarının brüt gelirin 1/3’ü oranında hesaplanmasında isabetsizlik bulunmadığı böylece mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir
2. Davalı … vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi uyarınca tazminat istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2. 4721 sayılı Kanun’un “Sorumluluk” başlıklı 1007 nci maddesinin birinci fıkrası.
3. 6831 sayılı Orman Kanunu’nun (6831 sayılı Kanun) ilgili maddeleri.
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Dava konusu Yalova ili, … ilçesi, … köyü 39 parselden ifrazen 217 ada 18 parsel sayılı, 8.720,00 m² yüzölçümlü, tarla vasıflı taşınmazın davacı adına tapuda kayıt iken Maliye Hazinesi tarafından açılan tapu iptal ve tescil davası sonucunda Yalova 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/304 Esas, 2019/239 Karar sayılı kararı ile taşınmazın tapu kaydının iptaliyle orman vasfı ile Hazine adına tesciline karar verildiği, kararın kanun yolu incelemesinden geçmeksizin 11.04.2019 tarihinde kesinleştiği, eldeki davanın 10.12.2020 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.
3. Dava konusu taşınmazın hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özelliklerine ve dosya kapsamına göre taşınmaza net gelir yöntemine göre değer biçilmesine ve taşınmazın gerçek bedelinin 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi gereğince davalı Hazineden tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı … harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına, davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,15.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.