YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/7970
KARAR NO : 2023/567
KARAR TARİHİ : 26.01.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/461 E., 2022/1263 K.
DAVA TARİHİ : 27.03.2018
HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun 1. İcra Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/656 E., 2021/684 K.
Taraflar arasındaki meskeniyet iddiasına yönelik şikayetten dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraflar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince tarafların başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraflar vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA:
Şikayetçi vekili şikayet dilekçesinde; haczedilen taşınmazın haline mütenasip evi olduğunu, bu nedenle haczedilemeyeceğini iddia ederek haczin kaldırılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP:
Davalı alacaklı vekili cevap dilekçesinde; davayı kabul etmediklerini, evin değerinin araştırılması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilemesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ” şikayetin kısmen kabulüne, taşınmazın 173.400,00 TL. den aşağı olmamak üzere satılmasına, bu bedelin şikayetçi borçluya, artanının alacaklıya ödenmesine, ” karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF:
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar:
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri:
Şikayetçi borçlu vekili istinaf dilekçesinde; haline mütenasip evin değerinin çok düşük belirlendiğini iddia etmiştir.
Rapora itirazlarının dikkate alınmadığını, taşınmazın değerinin hatalı belirlendiğini, raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığını iddia ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç:
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların istinaf başvurusunun ayrı ayrı esastan reddine karar vermiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Taraflar vekilleri istinaf sebepleri ile kararı temyiz etmişlerdir.
C. Gerekçe:
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme:
Uyuşmazlık, meskeniyet şikayetine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk:
2004 sayılı İİK’nın 82 vd maddeleri, Harçlar Kn.
3. Değerlendirme:
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre, taraflar vekillerinin aşağıdaki bentlerin dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
3.HMK’ nın 332. maddesi uyarınca yargılama giderlerine, bu kapsamda harca ilişkin hususlarda mahkemece re’ sen karar verilir.
492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca dava sonunda hükmedilecek harçlardan, harçtan muaf olmamak koşulu ile aleyhine karar verilen taraf sorumludur.
Davanın kabulünde veya kısmen kabulünde harçtan (muaf olmamak koşulu ile) davalı taraf sorumlu olup, davacıya harç yükletilemez.
Davalının harçtan muaf olması halinde davalı tarafa harç yükletilemeyeceği gibi, davacının yatırdığı tüm harçların karar kesinleştiğinde davacıya iadesine karar verilir.
Davalı SGK. nun harçtan muaf olduğu tartışmasızdır.
Bu durumda, mahkemece davacının yatırdığı harçların karar kesinleştiğinde davacıya iadesi gerekirken, hiç bir yasal dayanağı olmadan davacıya harç yükletilmesi hatalıdır.
Mahkemece davacının yatırdığı harçların diğer yargılama giderlerine katılarak harçtan muaf olan davalı SGK. na harç yükletilmesi de hatalı olduğu gibi, yargı harçlarının diğer yargılama giderlerini katılarak, kabul/redde göre oranlanamayacağının gözetilmemesi de hatalı olup, bozma sebebi ise de, bu yanlışlıkların düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
A- Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi’ nin 31.03.2022 tarih ve 2022/461 E. 2022/1263 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA,
B- Samsun 1. İcra Hukuk Mahkemesi’ nin 21.12.2021 tarih ve 2019/656 E.2021/684 K. sayılı kararının hüküm fıkrasının harca ilişkin 2 numaralı bendi ile yargılama giderlerine ilişkin 3 numaralı bendinin çıkartılarak, yerlerine;
” 2.Davalı harçtan muaf olduğundan, harca hükmedilmesine yer olmadığına,
Davacının yatırdığı tüm harçların karar kesinleştiğinde ve isteği halinde davacıya iadesine,
3.Davacının yaptığı harçlar hariç toplam 1.154,30 TL. sinden kabul/redde göre belirlenen 754,35 TL. sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, ” bentlerinin yazılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 370/2. maddesi uyarınca bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Temyiz edenlerden SGK. harçtan muaf olduğundan ve karar düzelterek onandığından harç alınmasına yer olmadığına, davacının yatırdığı peşin temyiz harcının isteği halinde davacıya iadesine,
Kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
26.01.2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.