YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/7043
KARAR NO : 2023/561
KARAR TARİHİ : 27.02.2023
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
DAVA : Koruma tedbirleri nedeni ile tazminat
İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 31.10.2017 tarihli dava dilekçesinde; “Müvekkilinin çeşitli suçlardan ceza aldığını, ancak cezanın infazında hataya düşüldüğünü,davacının serbest kalması gerekirken yanlış hesaplama ve uygulama neticesinde cezanın infazına devam edildiğini, davacının maddi ve manevi zarara uğradığını belirterek; CMK’nın 141 maddesinin (e) bendi kapsamında 15.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan haksız yakalama ve infaz tarihi olan 17.11.2016 tarihinden itibaren yasal faiziyle tahsilini ” talep etmiştir.
2. Davalı vekili 21.11.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ” davanın süresinde açılmadığını, davacının tazminat taleplerinin CMK ‘nın 141. maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceğini, talep edilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının da yüksek olduğunu, davanın reddi gerektiğini” beyan etmiştir.
3. … 3. Ağır Ceza Mahkemesinin, 15.02.2018 tarihli ve 2017/653 Esas, 2018/87 Karar sayılı kararı ile “davanın kısmen kabulüne” karar verilmiştir.
4. … Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin, 25.04.2019 tarihli ve 2018/1544 Esas 2019/1156 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK’nın 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca “düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine” karar verilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz istemi; Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın bozulmasını, ilk derece takdir olunan ve reddolunan tazminat talepler açısından kararın kaldırılarak bozulmasına karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.
III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü
İlk Derece Mahkemesince; davacı …’nın … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 03.07.2014 tarih 2014/838 D…. sayılı içtima kararı ile 21 yıl 26 ay 50 gün hapis cezasının toplanmasına karar verildiği, bu kararın infazı sırasında … İnfaz Hakimliğinin 20.08.2016 tarih 2016/503 Esas 2016/494 Karar sayılı ilamı ile davacının 671 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Kurum ve Kuruluşlara İlişkin Düzenleme Yapılması Hakkındaki Kanun Hükmünde Kararnamenin 32. maddesi ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkındaki Kanuna Eklenen Geçici 6. maddesi gereğince 20.08.2016 tarihinden geçerli olmak üzere koşullu salıverme tarihine kadar olan kısmın denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına karar verildiği, davacının 24.08.2016 – 29.06.2017 tarihleri arasında haftanın her günü 13:00-17:00 saatleri arasında … Polis Merkezi Amirliğine başvurarak imza atmasına ve yine 24.08.2016 – 05.12.2016 tarihleri arasında konutta denetim ve gözetim altında bulundurulmasına karar verildiği, davacının 05.11.2016 tarihinde yapılan kontrolde konutta bulunmadığı ve kendisine bağlı bulunan elektronik kelepçeyi kestiği, 07.11.2016 tarihinde kamu hizmeti yükümlülüğünü yerine getirmeyerek denetimi ihlal ettiğinin tespit edildiği, bunun üzerine … 1. İnfaz Hakimliğinin 15.11.2016 tarih 2016/2310 Esas 2016/2316 Karar sayılı ilamı ile davacı hakkındaki denetimli serbestlik kararının kaldırılmasına, davacının şartla tahliye tarihine kadar olan cezasını kapalı ceza infaz kurumunda çektirilmesine karar verildiği,
Davacının 17.11.2016 tarihinde kapalı ceza infaz kurumuna alındığı, … Cumhuriyet Başsavcılığınca infaz dosyası üzerinde yapılan inceleme neticesinde … Cumhuriyet Başsavcılığının 20.08.2016 tarih ve 2016/7-2189 sayılı müddetnamesinde davacının gözaltı ve tutuklulukta geçen sürelerinin 1’e 2 gün olarak müddetnamesinden düşüldüğünden bahsedilmiş olduğu ve davacının koşullu salıverilme tarihinin 29.06.2017 olarak belirlenerek davacının denetimli serbestliğe ayrılmasına karar verildiği anlaşılmış ise de, davacının yaş küçüklüğü sebebiyle gözaltı ve tutuklulukta geçirdiği sürelerin 328 gün olduğu, davacının 18 yaşını dolduruncaya kadar cezaevinde ve gözaltında geçirdiği 1 günün 2 gün olarak hesaplanarak toplam 656 günün koşullu salıverme tarihinden düşülmesi sebebiyle davacının koşullu salıverme tarihinin 17.11.2016 olarak tespit edildiği, tespit tarihi olan 05.12.2016 itibariyle … 1. Ağır Ceza Mahkemesinden davacının geçmişe yönelik olarak 17.11.2016 tarihinden itibaren koşullu salıverilmesine ilişkin talepte bulunulduğu ve … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 05.12.2016 tarih 2016/1446 d. … sayılı kararı ile davacının 17.11.2016 tarihinden itibaren şartla tahliyesine karar verildiği, davacının 05.12.2016 tarihinde cezaevinden serbest bırakıldığı, Yine davacının 17.11.2016 ile 05.12.2016 tarihleri arasında infazda geçirdiği 18 günlük fazla sürenin … 4. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 2017/665 Esas ve 2017/807 Karar sayılı ilamı ile verilen 5 ay hapis cezasının … 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 29/12/2017 tarihli ek kararı ile mahsubuna karar verildiği anlaşılmıştır.
Her ne kadar davacı vekili davacının haksız olarak ceza infaz kurumunda geçirdiği 18 günlük süre ile davacının fazla süreyle haksız şekilde denetimli serbestlik tedbirine maruz kalması sebebiyle maddi tazminat talebinde bulunmuş ise de, CMK nın 141 ve devamı maddelerinde düzenlenen tazminat isteminin koruma tedbirleri nedeniyle oluşan işlemleri kapsadığı, infazda oluşan hata sebebiyle CMK’nın 141 ve devamı maddeleri uyarınca maddi tazminat isteminde bulunamayacağı, kaldı ki yine davacının 17.11.2016 ile 05.12.2016 tarihleri arasında infazda geçirdiği 18 günlük fazla sürenin … 4.Asliye Ceza Mahkemesi’nin 2017/665 Esas ve 2017/807 Karar sayılı ilamı ile verilen 5 ay hapis cezasının … 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 29.12.2017 tarihli ek kararı ile mahsubuna karar verildiği, davacının denetimli serbestlik tedbirine … 1. İnfaz Hakimliğinin 15.11.2016 tarih 2016/2316 esas sayılı ilamı ile davacının şartlı tahliye tarihine kadar olan süresini kapalı ceza infaz kurumunda infazına karar verildiği, dolayısıyla davacının fazla denetimli serbestlik tedbirine maruz bırakılmadığı, bu sebeple tazminat isteminin koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle maddi tazminat isteminin reddine, davacının 17.11.2016 ile 05.12.2016 tarihleri arasında infazda geçirdiği 18 günlük fazla süreyle ceza infaz kurumunda geçirmesi sebebiyle manevi tazminata hak kazandığı kanaatine varıldığından, davacı lehine 200,00 TL manevi tazminatına karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü
Bölge Adliye Mahkemesince; davacının, tazminat davasının dayanağı olan … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/838 D. … sayılı kararı ile 21 yıl 26 ay 50 gün hapis olarak cezalarının toplanmasına karar verildiği, dosya içerisinde bulunan … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 05.12.2016 tarihli ve 2016/1446 D. … sayılı kararı ile bihakkın tahliye tarihinin 24.02.2029, koşullu salıverilme tarihinin ise 17.11.2016 olduğunun tespit edildiği, tahliye tarihinin ise 05.12.2016 olduğu, infaz savcılığınca davacının fazladan yattığı kabul edilen 18 günün … 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 2017/665-807 E-K sayılı ilamı ile verilen 5 ay hapis cezasından mahsup edildiği anlaşılmakla; davacı, belirlenen bihakkın tahliye tarihinden, tahliye olduğu tarihe kadar fazladan ceza infaz kurumunda kalmadığından, davacının tazminat talep edemeyeceğinin anlaşılması karşısında davanın reddine karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf istemleri bu nedenle yerinde görüldüğünden, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu aykırılıklar Anayasanın 141/son. ve 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b. maddeleri uyarınca düzeltilebilir nitelikte yanılgılar olduğundan, hüküm fıkrasının manevi tazminata ilişkin paragrafının tamamen hükümden çıkarılarak yerine “Manevi tazminat koşulları oluşmadığından reddine” paragrafının eklenmesi ve davacı lehine vekalet ücreti verilmesine ilişkin paragrafın çıkarılarak yerine “Davacının davasının tamamen red olunması nedeniyle 694 sayılı KHK’nın 144. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK’nın 142/9 madde fıkrası gereğince belirlenen 4.360,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ibaresinin yazılması sureti ile düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
IV. GEREKÇE
… 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 03.07.2014 tarih 2014/838 D. … sayılı kararı ile davacı hakkındaki verilen cezaların 5275 sayılı TCK’nın 99 ve 101/2 maddeleri ile 5083 sayılı yasa nazara alınarak 21 yıl 26 ay 50 gün hapis cezası olarak toplanmasına karar verildiği, bu kararın infazı sırasında … İnfaz Hakimliğinin 20.08.2016 tarih 2016/503 Esas – 2016/494 Karar sayılı ilamı ile davacının cezasının koşullu salıverme tarihi olan 29.06.2017 tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına, hükümlü davacının 20.08.2016 tarihinden itibaren tahliyesine ile hükümlünün tabi olacağı yükümlülüklerin … Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce belirlenmesine karar verildiği, … Denetimli Serbestlik Müdürlüğü tarafından davacının 24.08.2016 – 29.06.2017 tarihleri arasında haftanın her günü 13:00-17:00 saatleri arasında … Polis Merkezi Amirliğine başvurarak imza atmasına ve yine 24.08.2016 – 05.12.2016 tarihleri arasında konutta denetim ve gözetim altında bulundurulmasına karar verildiği, davacının 05.11.2016 tarihinde yapılan kontrolde konutta bulunmadığı ve kendisine bağlı bulunan elektronik kelepçeyi kestiği, 07.11.2016 tarihinde kamu hizmeti yükümlülüğünü yerine getirmeyerek denetimi ihlal ettiğinin tespiti üzerine … 1. İnfaz Hakimliğinin 15.11.2016 tarih 2016/2310 esas 2016/2316 karar sayılı ilamı ile davacı hakkındaki denetimli serbestlik kararının kaldırılmasına, davacının şartla tahliye tarihine kadar olan cezasını kapalı ceza infaz kurumunda çektirilmesine karar verildiği, davacının 17.11.2016 tarihinde kapalı ceza infaz kurumuna alındığı, … Cumhuriyet Başsavcılığının 05.12.2016 tarihli müddetnamesinde … Cumhuriyet Başsavcılığının 20.08.2016 tarih ve 2016/7-2189 sayılı müddetnamesinde davacı hükümlünün gözaltı ve tutuklulukta geçen sürelerinin 1’e 2 gün olarak müddetnamesinden düşüldüğünden bahsedilerek davacının koşullu salıverilme tarihinin 29.06.2017 olarak belirlenerek davacının denetimli serbestliğe ayrılmasına karar verildiği, davacının yaş küçüklüğü sebebiyle gözaltı ve tutuklulukta geçirdiği sürelerin 328 gün olduğu, davacının 18 yaşını dolduruncaya kadar cezaevinde ve gözaltında geçirdiği 1 günün 2 gün olarak hesaplanarak toplam 656 günün koşullu salıverme tarihinden düşülmesi sebebiyle davacının koşullu salıverme tarihinin 17.11.2016 olarak tespit edildiği, hükümlünün 17.11.2016-05.12.2016 tarihleri arasında 18 günlük sürenin fazladan infaz edildiğinin tespit edildiği, aynı tarih itibariyle davacının şartlı tahliyesinin talep edildiği, … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 05.12.2016 tarih 2016/1446 d…. sayılı kararı ile 17.11.2016 tarihinden geçerli olmak üzere davacının şartla tahliyesine, 24.02.2029 tarihinde de hak ederek salıverilmesine karar verildiği, hükümlü davacının 05.12.2016 tarihinde cezaevinden tahliye edilerek serbest bırakıldığı, … 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 29.12.2017 tarih 2017/665 Esas 2017/80 Karar sayılı mahsup kararıyla hükümlü davacının 17.11.2016 ile 05.12.2016 tarihleri arasında infazda geçirdiği 18 günlük sürenin aynı mahkemece verilen 5 ay hapis cezasından mahsup edildiği ve … Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/2-8210 dosya numaralı müddetnamesi düzenlenerek cezanın infazına 29.12.2017 tarihinde başlanıldığı anlaşılmıştır.
Davacının 17.11.2016 – 05.12.2016 tarihleri arasında fazladan cezaevinde kaldığı 18 gün süreye ilişkin olarak 15.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminatın haksız yakalama ve infaz tarihi olan 17.11.2016 tarihinden itibaren yasal faizi ile ödenmesi talebine ilişkin söz konusu davada, 5271 sayılı CMK’nın 141. maddesi uyarınca “Suç soruşturması veya kovuşturması sırasında” uygulanan koruma tedbirlerindeki kanuna aykırılıklar için tazminat talebinde bulunabileceği, davacı hakkında tazminat davasına konu edilen adli işlemin ise infaz aşaması sırasında meydana gelmesi nedeniyle CMK’nın 141 ve devamı maddeleri uyarınca tazminat isteminde bulunamayacağı, ayrıca davacı hakkında belirlenen bihakkın tahliye tarihinin 24.02.2029 tarihi olduğu, hükümlü davacının 17.11.2016 ile 05.12.2016 tarihleri arasında infazda geçirdiği 18 günlük sürenin … 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 29.12.2017 tarih 2017/665 Esas 2017/80 Karar verilen 5 ay hapis cezasından mahsup edildiği hususları da dikkate alındığında davacının davasının reddedilmesinde herhangi bir hukuka aykırılık görülmemiştir.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle … Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin, 25.04.2019 tarihli ve 2018/1544 Esas 2019/1156 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca … 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise … Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
27.02.2023 tarihinde karar verildi.