YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/6647
KARAR NO : 2023/277
KARAR TARİHİ : 06.02.2023

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama
İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 02.01.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının 15.02.2017 tarihinde gözaltına alındığını, ilk 5 gün avukat ile görüştürülmediğini, 21.02.2017 tarihinde tutuklandığını, tahliye taleplerinin gerekçesiz olarak reddedildiğini, 03.10.2017 tarihinde tahliye edildiğini, haksız olarak yakalandığı, tutuklandığı ve tutukluluğun devamına karar verildiği gerekçesiyle 100.000,00 TL maddi, 100.000,00 TL manevi tazminatın yakalama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesini talep etmiştir.
2. Davalı vekili 23.01.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığı, reddi gerektiği, talep edilen tazminat miktarının fahiş olduğu şeklinde beyanda bulunmuştur.
3. … Anadolu 2. Ağır Ceza Mahkemesinin, 12.04.2018 tarihli ve 2018/14 Esas, 2018/258 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
4. … Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 07.01.2019 tarihli ve 2018/3262 Esas, 2019/4 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 26.09.2021 tarihli, temyiz isteminin esastan reddi görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz istemi; hükmün kesinleşmesine gerek olmadığına, 5271 sayılı Kanun’un 144 üncü maddesi kapsamında kalıp kalmadığının değerlendirilmesi gerektiğine ilişkindir.
III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü:
… 14. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2017/58 Esas sayılı dosyası ile davacı … hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan kamu davası açıldığı, dosyanın henüz derdest olduğu, her ne kadar davacı hakkında gözaltı, arama tutuklama kararı ve tutuklamanın devamı kararlarının hukuka aykırı olduğunu belirtmiş ise de, bu hukuka aykırılığın ve delilleri tartışma yetkisinin mahal mahkemesince değerlendirilmesi daha sonra tazminat hususunun gündeme geleceği, aksi durumun mahal mahkemesinde görülen davayı etkileyecek şekilde işin esasına girilmesi gerektiği, … 14. Ağır Ceza Mahkemesindeki yargılamanın sonunda davacının alacağı mahkumiyet kararına göre tutuklulukta ve gözaltında kaldığı sürelerin 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 63 üncü maddesine göre mahsup edilebileceği, aksi durumun kabulü halinde beraat kararı verilmeden tazminat hükümlerinin düşünülmesi halinde ihsas-ı rey durumunun söz konusu olacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü:
İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.
IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin dayanağı olan … 14. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/58 Esas sayılı ceza dosyası kapsamında davacının silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 12.12.2016 – 03.10.2017 tarihleri arasında 295 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle davanın yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun’a tâbi olduğu anlaşılmıştır.
Davacı Vekilinin Hükmün Kesinleşmesine Gerek Olmadığına, 5271 Sayılı Kanun’un 144 üncü Maddesi Kapsamında Kalıp Kalmadığının Değerlendirilmesi Gerektiğine İlişkin Temyiz Sebebi Yönünden;
Davacının 5271 sayılı Kanun’un 141 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde düzenlenen “Kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğun devamına karar verilenler,” hükmü uyarınca tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.
5271 sayılı Kanun’un “Tazminat istemi” kenar başlıklı 142 nci maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
“(1) Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren
üç ay ve her hâlde karar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat
isteminde bulunulabilir.
…
Ancak asıl davanın sonucuna bağlı olmayan ve asıl davada verilecek kararları etkilemeyecek talepler yönünden mutlaka davanın esasıyla ilgili verilen karar veya hükmün kesinleşmesi zorunlu değildir. 5271 sayılı Kanun’un 141 inci maddesin birinci fıkrasının (a) bendinde, “kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğun devamına karar verilen” kişilerin tazminat isteminde bulunabileceğinin belirtildiği, tazminat talebinin dayanağı olan dava dosyasında davacının kanuna aykırı şekilde yakalandığı, tutuklandığı ve tutukluluğun devamına karar verildiği nedenine dayanan tazminat talebi ile ilgili olarak asıl davada hüküm verilmesinin veya verilen hükmün kesinleşmesinin beklenmesine gerek bulunmadığı, zira bu hususa ilişkin tazminat taleplerinin asıl davanın sonucunu etkileyici veya asıl davanın sonucuna bağlı olmadığından davacının talebinin 5271 sayılı Kanun’un 141 inci maddesin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında kalıp kalmadığı araştırılmadan yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi nedeniyle hukuka aykırı bulunmuştur.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden … Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 07.01.2019 tarihli ve 2018/3262 Esas, 2019/4 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca … Anadolu 2. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise … Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
06.02.2023 tarihinde karar verildi.