YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/14132
KARAR NO : 2022/16829
KARAR TARİHİ : 28.12.2022

Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
No :

Dava, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I- İSTEM:
Dava, trafik sicilinde müvekkili şirket adına kayıtlı olan … plaka sayılı araçta yapılan kontrollerde sigortasız işçi çalıştırıldığı gerekçesiyle cezai işlem uygulandığını ve müvekkili şirketin 2017 yılınıda almış olduğu prim teşviklerinin tahakkuk ettirildiğini, söz konusu aracın müvekkili şirket tarafından … San. Tici. Ltd. Şti.’ye kiralandığını, taraflar arasındaki kira ilişkisini belgeleyen sözleşme ekte sunulduğunu araç üzerinde tespit yapıldığı esnada arcı kullanan kişinin ……’ın … San. Tici. Ltd. Şti. isimli kiracı şirketin sigortalı çalışanı olduğunu, 06/07/2017 tarihinden bu yara bu şirkette çalıştığını, müvekkili şirketin sigortasız işçi çalıştırmadığını, Sosyal Güvenlik Müdürlüğünün …-206.03.03-E443754 sayılı resen prim tahakkuku işleminin iptalini, yargılama giderlerini davalı üzerinden bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmişlerdir.
II- CEVAP:
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili kurumda … sicil nolu dosyada işlem gören …. Tic. Ltd. Şti. için … Servisinden gelen 15/12/2017 tarih … sayılı yazı ve 2015/25 sayılı Genelge gereğince … yapılan işlemler (idari para cezası ve resen hesaplanan prim borcu birbirine bağlı işlemler olduğundan) aşamalı olarak belirttiklerini,… Servisinden gelen 15/12/2017 tarih … sayılı … Bakanlığı VI. Bölge Müdürlüğü’nün 22/01/2017 tarih …-903.99-E25432 sayılı yazıda …. Tic. Ltd. Şti.’ne ait … plakalı ticari aracın şoförünün 23/10/2017 tarihinde … T.C. kimlik nolu … olduğu tespit edildiğini, …. Tic. Ltd. Şti. tarafından 2017/Ekim ayı aylık prim ve hizmet belgesi yapılan bildirimde … T.C. kimlik nolu … olmaması nedeniyle 2015/25 sayılı genelge gereği 22/01/2018 tarih E.443815 sayılı Kayıt dışı istihdamla mücadele konulu yazı, E.443754 sayılı Resen hesaplanan prim borcu konulu yazı ve E.443923 sayılı İdari para cezası konulu yazı aynı gün 22/01/2018 tarihinde işyeri personeli/muhasebecisi … imzasına elden teslim edildiğini,…. Tic. Ltd. Şti. 30/01/2018 tarih … sayılı dilekçe ile idari para cezasına itiraz etmiş ve aylık bildirgenin verilmeyeceğini bildirildiğini, 01/02/2018 tarihinde …. Tic. Ltd. Şti. adına 23/10/2017 tarihinde şoför olarak çalıştığı tespit edilen … T.C. kimlik nolu … için 2017/Ekim ayına … Prim ve Hizmet Belgesi tanzim edilmiştir. İşverenin idari para cezasına olan itirazı üzerine, 01/02/2018 tarih 2018/7-1 Karar nolu İdari Para Cezası İtiraz Komiyonu kararınca idari para cezasını olan itirazının reddine karar verildiğini, 07/02/2018 tarih E.776329 sayılı İdari Para Cezası İtirazı konulu yazımız işyeri personeli/muhasebecisi … imzasına elden teslim edildiğini,konu ile ilgili yazı ve belgeler görevli olmayan … 2.İdare Mahkemesine daha önceden sunulduğunu,dosyada mevcut değil ise Kurumdan istenilmesini talep ettiklerini, müvekkil kurumca yapılan tüm işlemler yerinde olduğunu, usul ve yasaya aykırı olarak yapılan bir işlem olmadığını davacı tarafın sunacağı beyan, bilgi ve belgelere karşı beyanda bulunma hakkımız saklı tutulmasını,müvekkili kurum aleyhine vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmemesini, açılan davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmişlerdir.
III- MAHKEME KARARI:
A- İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece yapılan yargılama sonunda, “Davanın kabulü ile,
Davalı Kurumca davacı hakkında …-206.09-E.443923 sayılı idari para cezası uygulaması işlemi ve …-206.03.03-E.443754 sayılı resen prim tahakkuku işlemlerinin iptaline,” karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı Kurum vekili, Kurum tarafından yapılan tüm işlemlerin yerinde olup usul ve yasaya aykırı olarak yapılan bir işlemin olmadığını, haksız davanın reddi gerekmekte iken kabule yönelik karar verilmesinin hatalı olduğunu beyanla, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
B- BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
… Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi:
Davalı vekilinin istinaf başvurusunun Kısmen Kabulü ile;
Uşak 2. İş Mahkemesi’nin 26.12.2019 tarih, 2018/366 Esas ve 2019/378 Karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, davanın kabulü ile; davalı Kurum tarafından davacı hakkında düzenlenen …-206.03.03-E.443754 sayılı re’sen prim tahakkuku işleminin iptaline, karar verilmiştir.
IV- TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davalı vekili istinaf dilekçesinde belirtilen nedenlerle kararının bozulması gerektiğini beyan etmiştir.
V- İLGİLİ HUKUK KURALLARI ve İNCELEME
Dosya kapsamı incelendiğinde, dava dışı …’ın davacıya ait iş yerinde çalışmadığının tespiti istemine ilişkin davacı işveren tarafından açılan iş bu dava ile, söz konusu dava sonucu verilecek hüküm dava dışı sigortalı İlhan Kasıım’ın hak alanını etkileyeceğinden, 6100 Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 124. maddesinde “…maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilir. Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir…” hükmü uyarınca, dava dışı …’a usulüne uygun şekilde husumet yöneltilmeli, ilgili şahsın göstereceği bütün deliller toplandıktan sonra, tüm deliller birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır.
O hâlde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kararı, sair hususlar incelenmeksizin bozulmalıdır.
SONUÇ: … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle HMK’nın 373/2 maddesi gereği BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 28.12.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.