YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/4429
KARAR NO : 2022/8517
KARAR TARİHİ : 30.11.2022

MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 44. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 17.07.2018 tarih ve 2011/245 E- 2018/275 K. sayılı kararın davalı Doğtaş Kelebek Mobilya San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi’nce verilen 11.03.2021 tarih ve 2020/1085 E- 2021/253 K. sayılı kararın duruşmalı olarak Yargıtay’ca incelenmesi davalı Doğtaş Kelebek Mobilya San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, 6100 sayılı Kanun’un 369. maddesi gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddiyle dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin tasarladığı tek ayaklı ve çok fonksiyonlu zigon sehpanın ilk defa müvekkili tarafından imal edilerek TPMK nezdinde … Y sayılı faydalı model belgesi ile ve … sayılı tasarım tescil belgesi ile koruma altına alındığını, davalıların söz konusu ürünlerin aynısını ve birebir benzerini imal ederek sattıklarını, Doğtaş A.Ş.’nin perakende mağazalarında ve www.dogtas.com.tr internet sitesinde sattığını, Doğtaş A.Ş.’ne …16. Noterliğinin 28.12.2010 tarihli 49117 yevmiye no.lu ihtarnamesinin tebliğ edildiğini, davalının 12.01.2011 tarihli cevabında şirketlerinin söz konusu ürünü imal etmediğini, Nüans Mobilya Dek. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından üretim ve satışının yapıldığını belirterek dava konusu ürünleri satmaya devam ettiğini, Nüans Mobilya Ltd. Şti.’ne de …. Noterliği’nin 28.12.2010 tarihli 49119 yevmiye no.lu ihtarnamesinin tebliğ edildiğini, ancak sonuç alınamayarak dava konusu ürünleri üreterek satmaya devam ettiğini ileri sürerek müvekkilinin tescilli Faydalı Model ve Endüstriyel Tasarım belgesi ile korunan sınai mülkiyet hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına ve önlenmesine, 8.000,- TL maddi tazminat ile 551 sayılı KHK’nin 140/C (554 sayılı KHK’nin 52/C) hükmüne göre 2.000,- TL yoksun kalınan kazancın davalıların ihtarname ile temerrüde düşürüldüğü tarihten itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, mahkeme kararının ulusal yayın yapan gazetelerden birinde ilanına, fazlaya ve manevi tazminata dair haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Doğ-Taş Doğanlar A.Ş. vekili, müvekkilinin dava konusu ürünleri üretmediğini, satın alma yolu ile tedarik ettiğini, Nüans Mobilya Dek. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından üretim ve satışının yapıldığını, öncelikle muhatabın söz konusu imalatı yapanların olduğunu, müvekkili şirketin davacıların gönderdikleri ihtarname ile durumu öğrendiklerini ve söz konusu sehpaların internet sitelerinden kaldırılarak satışına son verdiklerini, 554 sayılı ve 556 sayılı KHK hükümlerine aykırılık teşkil eden herhangi bir işlemin bulunmadığını savunarak davanın müvekkili açısından reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Nüans Mobilya Ltd. Şti. vekili, davacının …16. Noterliği’nin 28.12.2010 tarih ve 49119 yevmiye numaralı ihtarnamesinin müvekkiline ulaştığı andan itibaren üretimi durdurduğunu, diğer davalı Doğtaş A.Ş. bu tarihten sonra üretim gerçekleştirdi ise bu konuda müdahil olmadıklarını, müvekkilinin ihtarnameye müteakiben üretime son vermesinin kötüniyetli olmadığını ortaya koyduğunu, bu sebeple tazminat talebinin yerinde olmadığını savunarak davanın müvekkili açısından reddini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesince iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalılardan Doğtaş A.Ş.’ye ait www.dogtas.com.tr/tamamlayıcıurunler/konsept-sehpa adresinde rapor tarihi itibari ile yapılan incelemede; davaya konu Daisy Konsept Sehpa, Daisy Golden Konsept Sehpa ve Daisy White Konsept Sehpa ürünlerine rastlanılamadığı, ancak kendi sitesinde bulunmamasına rağmen Pinterest isimli sitede “Doğtaş” ibareli “Konsept Sehpa- Doğtaş Mobilya – Daisy Konsept Sehpa” ibaresi ile sehpa ürünlerinin görsellerinin bulunduğu, ayrıca www.rismobilya.com/conten.php?=urunler adresinde de Doğtaş sehpa ürünlerine rastlandığı, ürün tasarımlarının davacılar adına tescilli 2007/00958 sayılı çoklu tasarım belgesi 1, 2 ve 3 numaralı tasarımlarla aynı biçimsel yapıyı gösterdiği, yine bilirkişi raporu ile ürünlerin davalı Nüans Mobilya Ltd. Şti. tarafından diğer davalıya üretildiğinin ve davalı Doğtaş tarafından da internet sitesinde satışa sunulduğunun tespit edildiği, davalı sehpa ürününün, davacılar adına tescilli 2007/00921 sayılı faydalı modelin istemleri ile karşılaştırıldığında, davalıların ürününde, davacı istemlerindeki unsurların tamamının mevcut olduğu, davalı Nüans Mobilya Ltd. Şti. tarafından üretilen ve diğer davalı Doğtaş A.Ş. tarafından internet sitesinde satışa sunulan Daisy Sehpa Takımı ürününün davacılar adına tescilli 2007/00921 sayılı faydalı model belgesine tecavüz ve haksız rekabet ettiği, davacı tarafça 551 sayılı KHK 140/c ve 554 sayılı KHK 52/c maddesine göre; manevi tazminat talep edilmişse de; aynı fiil nedeniyle davacının birden fazla sınai mülkiyet hakkının ihlal edilmiş olması halinde hakların yarışması kuralı, fiilin tek oluşu, aynı ürünler ile davacıların tasarım belgesi ve faydalı model belgelerinden kaynaklanan haklarına tecavüz ettiği gözönüne alınarak bir kez maddi tazminata hükmedilebileceği, davacı tarafça, davalılardan Doğtaş A.Ş’ye …16. Noterliği’nin 28.12.2010 tarihli 49117 yevmiye no’lu ihtarnamesinin 04.01.2011 tarihinde tebliğ edildiği, ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 04.01.2011 tarihi ile dava tarihi olan 27.09.2011 tarihi arasında 8 ay, 23 günlük süre için tazminat talep edilebileceği, davacı tarafın lisans bedeline göre tazminat hesabı yapılmasını talep ettiği, internette davalının ürününün 400,00 TL den (445,00 TL den indirim yapmak suretiyle) satıldığının tespit edildiği, dosyada bulunan 19.04.2011 tarihli faturada 20 adet, 22.04.2011 tarihli faturada 20 adet, 29.04.2011 tarihli faturada 55 adet, 04.05.2011 tarihli faturada 46 adet, 12.05.2011 tarihli faturada 65 adet ürün satışı yapıldığı gözönüne alınarak davacının talep ettiği maddi tazminat tutarı olan 8.000,00 TL maddi tazminatın TBK 50.madde gereğince hakkaniyete uygun olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, davalıların davacılar adına tescilli 2007/00921 Y numaralı faydalı model ve 2007/00958 sayılı çoklu tasarım tescil belgesinden kaynaklanan haklarına tecavüz ve haksız rekabet ettiklerinin tespitine, davalıların faydalı modele ve tasarıma tecavüzünün durdurulmasına ve önlenmesine, 8.000,00 TL maddi tazminatı ile 2.000,00 TL manevi tazminatın 04.01.2011 tarihinden itibaren avans faizi ile davalılardan 1/2 oranında tahsil edilerek davacılara ödenmesine, hükmün ilanına karar verilmiştir.
Kararı, Doğtaş Kelebek A.Ş. vekili istinaf etmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesince tüm dosya kapsamına göre, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacıların tasarımları ile davalı yana ait web sitesinde sunulan görseller arasında yenilik ve ayırt edici farklılıkların olmadığının belirlendiği, tescil edilmiş bir patentin hükümsüz kılınıncaya kadar sahibine hukuki koruma sağlayacağı ve patentte hem usul istemlerinin, hem de ürün istemlerinin mevcut olduğu, tescilli tasarımlar açısından 554 sayılı KHK kapsamında tasarım tecavüzünün ve haksız rekabetin oluştuğu, maddi tazminat talebinin Borçlar Kanunu’nun 50. maddesi hükmüne göre kabul edilmiş olduğu, takdir edilen manevi tazminat miktarının dosya kapsamı ile uyumlu bulunduğu gerekçesiyle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davalı Doğtaş Kelebek A.Ş. temyiz etmiştir.
1-Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK’nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından davalı Doğtaş Kelebek Mob. San. Tic. A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.
2- Dava, tescilli endüstriyel tasarım ve faydalı modele tecavüzün tespiti, önlenmesi, durdurulması ve tazminat istemine ilişkindir.
6100 sayılı HMK’nın 26. maddesinde taleple bağlılık kuralı hükme bağlanmıştır. Buna göre, hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir. Mahkemece kurulan kararda, davacının manevi tazminat talebi olmadığı dikkate alınmaksızın, davalı Doğtaş Kelebek A.Ş. aleyhine manevi tazminata hükmedilmesi hatalı olup kararın re’sen açıklanan gerekçe ile bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı Doğtaş Kelebek Mob. San. Tic.. A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının re’sen BOZULARAK KALDIRILMASINA, HMK’nın 373/1. maddesi uyarınca dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalı Doğtaş Kelebek A.Ş.’ye iadesine, 30/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.