YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/12851
KARAR NO : 2022/15674
KARAR TARİHİ : 08.12.2022
Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
No :
Dava, meslek hastalığı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, Üye …’ın muhalefetine karşı, Başkan …, Üyeler …, … ve …’nın oyları ve oy çokluğuyla 08/12/2022 gününde karar verildi.
(M)
KARŞI OY GEREKÇESİ
1. Çoğunluk ile aradaki temel uyuşmazlık, sigortalının işyerinde ağır işlerde çalışması sonrası oluşan ve % 21 oranında sürekli iş göremezliğe neden olan rahatsızlığı … diskopatinin meslek hastalığı olduğunun tespiti istemi ile açtığı davada … İhtisas Dairesi ile … Üst Kurulu tarafından “kişinin yaptığı işin ve çalışma şeklinin bu hastalıklar açısından etkisinin olabileceği ancak disk hernisi ve menisküs lezyonunun böyle bir işte çalışmayan kişilerde de görüldüğü, işin dışında herhangi bir eylem sırasında da ortaya çıkabileceği dikkate alındığında hastalığının mesleki olup olmadığının belirlenemediği” yönündeki tespitte, … Üst Kurulu raporunun bağlayıcı olup olmadığı ve bu kapsamda maluliyet oranının (0) olarak tespitine karar verilmesinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
2. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda … Raporları esas alınarak sürekli iş göremezlik oranı belli olan davacının bu rahatsızlığının meslek hastalığı olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, kararın davacı sigortalı tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.
3. Kararın kurum tarafından temyizi üzerine çoğunluk görüşü ile kararın onanmasına karar verilmiştir.
4. Öncelikle belirtmek gerekir ki davalı sigortalı da … diskopati rahatsızlığı olup bu rahatsızlık % 21 oranında sürekli iş göremezliğe (meslekte kazanma güç kaybına) neden olmuştur. Davalı işveren nezdinde sağlam sağlık kurulu raporu ile işe giren ve beden işçisi olduğunu iddia eden davacı sigortalı, bu rahatsızlığının yaptığı işin yürütümü sırasında meydana geldiğini belirterek, meslek hastalığı tespitini talep etmektedir. Hükme esas Adli Raporu ise belirsizlik içerip “kişinin yaptığı işin ve çalışma şeklinin bu hastalıklar açısından etkisinin olabileceği ancak disk hernisi ve menisküs lezyonunun böyle bir işte çalışmayan kişilerde de görüldüğü, işin dışında herhangi bir eylem sırasında da ortaya çıkabileceği dikkate alındığında hastalığının mesleki olup olmadığının belirlenemediği” gibi bir varsayıma dayalıdır.
5. Belirtmek gerekir ki gerek mülga 2659 sayılı … Kurumu Yasası’nda ve gerekse 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Kuruma başvurma zorunluluğu bulunduğu ileri sürülmekte ise de, Yasa’nın ve Kararnamenin16. maddesinde böyle bir şart, bir zorunluluk yoktur. … Kurumu zorunlu bilirkişi kurumu değildir. Önceliği olan bir resmi kurumdur. Üniversitelerimizdeki anabilim dalları da resmi kurum olarak aynı görevi “öncelikle” yapmakla yetkili ve yükümlüdürler. Mahkemeler, çoğunlukla ilke ve yöntemleri gözardı ederek, hemen her konuda … Kurumu’nun görüşünü almayı gelenek haline getirmişlerdir. Daha önemlisi “olgu sorunuyla ilgili sorular sorulmadan genel görevlendirmeyle” dosyalar Kuruma gönderilmektedir. Bu durum, Kurumu yargıçlaştırmakta ve çalışmalarını olumsuz etkilemektedir. … Kurumu’nun bilirkişi olarak işlevi, sadece olgu sorunlarıyla sınırlı teknik ve bilimsel görüş bildirmektir. Ancak uygulamada, yargıç gibi kanıtları değerlendirerek ve yorumlar yaparak hukuki konularda görüş bildirmektedir. Oysa yasa, hukuki konularda Kurum’un görüş bildirmesini yasaklamıştır.” (… (Yargıtay Onursal Üyesi), Cumhuriyet Bilim Teknoloji Dergisi,02.11.2007, sayı:1076, sf.:15).
6. “İçeriği yönünden inandırıcı ve tatminkâr olmayan … Kurumu raporuna dayanılarak hüküm kurulamaz (Y. Hukuk Genel Kurulu’nun 18.02.1998 gün ve 1997/10-881 E, 1998/113 K).
7. Dosya içeriğine göre hava yolu yer hizmetlerinde uçak temizliği, yük kaldırma gibi beden işçiliğinde çalışmaktadır. Davacı işe girerken sağlam raporu almış olup, 2013 yılında bu rahatsızlıkları nedeni ile tedavi olmak için başvurmuş, sağlık raporları alınmıştır.
8. Sigortalının mesleğini icrası sırasında sürekli tekrarladığı faaliyetlerden dolayı ya da icra edilen işin niteliği veya işin şartları nedeniyle mesleği ile bağlantılı olarak meydana gelen hastalıklar da sosyal güvenlik sistemi içerisinde bir sosyal risk olarak kabul edilmekte ve bu hastalıklar meslek hastalığı olarak nitelendirilmektedir. İş kazası ani bir olay olmasına karşın meslek hastalığı, belirli bir zaman dilimi içerisinde tekrarlanan bir sebeple oluşmaktadır. Meslek hastalığı, işin nitelik ve yürütüm şartlarından dolayı ya da işyerinin durumu dolayısıyla yavaş yavaş ortaya çıkan bir sağlık sorunudur.
9. Meslek hastalığının tespiti için gerekirse söz konusu işyerleri faaliyetlerine devam ediyorsa mahallinde işyeri koşullarının değerlendirilmesi için keşif yapılmalıdır. Bu şekilde hastalığın işin niteliğinden dolayı tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları nedeniyle meydana gelip gelmediği belirlenmelidir. Yapılacak keşifte hastalığın niteliğine göre bir uzman …, sosyal güvenlik uzmanı ve işin niteliğine göre mühendis bilirkişi bulundurulmalıdır.
9. O halde davacı sigortalının işe girişinde rahatsızlığının bulunmayışı, yaptığı beden işçiliğinden dolayı sürekli iş göremezliğe neden olan rahatsızlığının işin yürütümünde kaynaklanması nedeni ile işyerinde işyeri koşullarının değerlendirilmesi, işin niteliğinin ve yürütümünün bu rahatsızlığa neden olup olmayacağının uzman …, sosyal güvenlik uzmanı ve beden işçiliğinde uzman mühendis bilirkişiden rapor alınarak sonuca gidilmesi gerekir. Bilinememezlik ve varsayıma dayalı … Kurumu raporlarının kabul edilmemesi gerektiği düşüncesindeyim. Hiçbir teknik ve bilimsel görüşe dayanmayan … Kurumu raporlarına dayanılarak meslek hastalığı olmadığına karar verilmesi isabetsizdir. Kaldı ki … Raporu seçenekli olup kişinin yaptığı işin ve çalışma şeklinin bu hastalıklar açısından etkisinin olabileceği görüşünü de bildirmektedir. Kararın bozulması görüşünde olduğumdan çoğunluğun onama görüşüne katılınmamıştır.