YARGITAY KARARI
DAİRE : 5. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2023/50
KARAR NO : 2023/1000
KARAR TARİHİ : 09.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇ : Silahlı terör örgütüne üye olma
… 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.10.2021 tarihli ve 2021/1365 Değişik iş sayılı Kararı ile Ordu Cumhuriyet Başsavcılığının 14.09.2021 tarihli ve 2021/1155 İhbar, 2021/57 numaralı yetkisizlik Kararının kaldırılmasına dair kesin nitelikte karar verilmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 09.11.2022 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 05.01.2023 tarihli ve KYB-2022/144580 sayılı yazısı ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 05.01.2023 tarihli ve KYB-2022/144580 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 172/2. maddesinde yer alan, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildikten sonra kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak yeni delil elde edilmedikçe ve bu hususta sulh ceza hâkimliğince bir karar verilmedikçe, aynı fiilden dolayı kamu davası açılamaz” şeklindeki düzenlemeye nazaran, şüpheli hakkında atılı silahlı terör örgütüne (FETÖ/PDY) üye olma suçuna ilişkin olarak yapılan soruşturma neticesinde daha önce Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca 08/05/2019 tarihli ve 2018/93405 soruşturma, 2019/27103 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karar verildiği ve yetkisizlik kararına konu söz konusu soruşturma kapsamında yeni bir delil olup olmadığına ilişkin değerlendirmenin Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılarak, Antalya Sulh Ceza Hâkimliğinden anılan Kanun’un 172/2. maddesi uyarınca karar verilmesi talebinde bulunulabileceği cihetle, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili olduğu gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir .”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1.Ordu Cumhuriyet Başsavcılığının, 14.09.2021 tarihli ve 2021/1155 İhbar, 2021/57 numaralı Kararı ile; olayı araştırma yetkisinin … hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veren Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına ait olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verilmiştir.
2.Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.10.2021 tarihli ve 2021/8595 İhbar, 2021/1432 numaralı Kararı ile; eylem yoğunluğunun bulunduğu yer olan Bursa Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma yapılması gerektiği belirtilerek yetkisizlik kararı verilmiştir.
3…. 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.10.2021 tarihli ve 2021/1365 Değişik iş sayılı Kararı ile; Ordu Cumhuriyet Başsavcılığının 14.09.2021 tarihli ve 2021/1155 İhbar, 2021/57 numaralı yetkisizlik Kararı kaldırılmıştır.
4.5271 sayılı Kanun’un 158 inci maddesinin altıncı fıkrası “İhbar ve şikâyet konusu fiilin suç oluşturmadığının herhangi bir araştırma yapılmasını gerektirmeksizin açıkça anlaşılması veya ihbar ve şikâyetin soyut ve genel nitelikte olması durumunda soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir. Bu durumda şikâyet edilen kişiye şüpheli sıfatı verilemez” hükmünü içermektedir. Anılan hükmün gerekçesinde düzenleme ile suç oluşturmayan veya soyut ve genel nitelikteki ihbar ve şikayetler için soruşturma öncesi bir değerlendirme mekanizmasının oluşturulmasının ve ihbar ve şikayetlerin soruşturma evresi başlatılmadan hukuki sonuca bağlanmasının hedeflendiği belirtilmektedir. Aynı Kanun’un 160 ıncı maddesinde “Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar”, 161 inci maddesinin yedinci fıkrasında ise “Yetkisizlik kararı ile gelen bir soruşturmada Cumhuriyet savcısı, kendisinin de yetkisiz olduğu kanaatine varırsa yetkisizlik kararı verir ve yetkili savcılığın belirlenmesi için soruşturma dosyasını, yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesine gönderir” düzenlemeleri yer almaktadır.
5.Yukarıda yer alan düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, Cumhuriyet savcısının evrakın soruşturmaya kaydedilmesinden önceki ihbar aşamasında yetkisizlik kararı veremeyecek olmasına nazaran, merci … 1. Ağır Ceza Mahkemesince, Cumhuriyet Başsavcılıklarının ihbar dosyaları üzerinden yetkisizlik kararı veremeyeceği ve bu aşamada soruşturma aşamasında yetki uyuşmazlığı oluşmadığından karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi yerine yanılgılı değerlendirme ile işin esasına girilerek karar verildiği anlaşılmıştır.
6…. 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 26.10.2021 tarihli ve 2021/1365 Değişik iş sayılı Kararı ile karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi yerine işin esasına yönelik değerlendirme yapılması hukuka uygun görülmemiş olsa da; kanun yararına bozma kanun yolunun amacının, ülke sathında uygulama birliğine ulaşılması, hâkim ve mahkemelerce verilen cezaya ilişkin karar veya hükümlerdeki ciddi boyutlara ulaşan hukuka aykırılıkların toplum ve birey açısından hukuk yararına giderilmesi olduğu, isteme konu karardan sonra Ordu Cumhuriyet Başsavcılığınca evrakın soruşturmaya kaydedildiği ve ardından Ordu ve Antalya Cumhuriyet Başsavcılıklarınca 28.04.2022 tarihli ve 2022/4604 soruşturma, 2022/477 ile 17.05.2022 tarihli ve 2022/38396 soruşturma, 2022/2517 sayılı yetkisizlik kararlarının verildiği, 5271 sayılı Kanun’un 161 inci maddesinin yedinci fıkrası gereğince … Ağır Ceza Mahkemesince yeni bir karar verilerek yetkili Cumhuriyet Başsavcılığının belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla, süreci sonlandırmayan ve soruşturma aşamasına geçilmesi ile hüküm ve sonuç doğurmadığı anlaşılan karara karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin bu aşamada reddine karar vermek gerekmiştir.
III. KARAR
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlenen ihbarname münderecatı yerinde görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesindeki koşulları taşımayan KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNİN oy birliğiyle REDDİNE,
Dava dosyasının, Mahkemesine sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
09.02.2023 tarihinde karar verildi.