YARGITAY KARARI
DAİRE : 5. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2023/48
KARAR NO : 2023/999
KARAR TARİHİ : 09.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇLAR : Nitelikli hırsızlık, konut dokunulmazlığını ihlal etme
Mardin 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 11.04.2022 tarihli ve 2022/216 Değişik iş sayılı Kararı ile karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar verilmiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 10 uncu maddesi uyarınca bağlantılı ceza davalarının birleştirilmesine veya ayrılmasına dair yüksek görevli mahkemece verilen kararın kesin olduğu anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 07.11.2022 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 05.01.2023 tarihli ve KYB-2022/141866 sayılı yazısı ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 05.01.2023 tarihli ve KYB-2022/141866 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun “Görülmekte olan davaların birleştirilmesi ve ayrılması” başlıklı 10. maddesinde yer alan “(1) Kovuşturma evresinin her aşamasında, bağlantılı ceza davalarının birleştirilmesine veya ayrılmasına yüksek görevli mahkemece karar verilebilir.” şeklindeki hüküm ile anılan Kanun’un “Bağlantılı suçlarda yetki” başlıklı 16. maddesinde yer alan “(1) Yukarıdaki maddelere göre her biri değişik mahkemelerin yetkisi içinde bulunan bağlantılı ceza davaları, yetkili mahkemelerden herhangi birisinde birleştirilerek görülebilir. (2) Bağlantılı ceza davalarının değişik mahkemelerde bakılmasına başlanmış olursa, Cumhuriyet savcılarının istemlerine uygun olmak koşuluyla, mahkemeler arasında oluşacak uyuşma üzerine, bu davaların hepsi veya bir kısmı bu mahkemelerin birinde birleştirilebilir. (3) Uyuşulmazsa, Cumhuriyet savcısı veya sanığın istemi üzerine ortak yüksek görevli mahkeme birleştirmeye gerek olup olmadığına ve gerek varsa hangi mahkemede birleştirileceğine karar verir.” biçimindeki düzenleme birlikte değerlendirildiğinde, somut olayda Kızıltepe 1. Asliye Ceza Mahkemesince verilen birleştirme kararını takiben, Kızıltepe 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/259 esas sayılı dosyasında birleştirmenin uygun görülmeyerek kararın kaldırılması yönünde talepte bulunulması üzerine, mahkemeler arasında birleştirme uyuşmazlığının meydana geldiği, ortak yüksek görevli mahkeme olan merciince işin esasına girilmek suretiyle birleştirme hakkında bir karar vermesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1.Kızıltepe Cumhuriyet Başsavcılığının, 25.01.2022 tarihli ve 2021/8339 Soruşturma, 2022/239 Esas, 2022/233 numaralı İddianamesiyle sanık … hakkında nitelikli hırsızlık ve konut dokunulmazlığının ihlali suçlarından Kızıltepe 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/116 Esas sırasına kayden kamu davası açılmıştır.
2.Kızıltepe Cumhuriyet Başsavcılığının, 15.03.2021 tarihli ve 2021/1900 Soruşturma, 2021/718 Esas, 2021/697 numaralı İddianamesiyle suça sürüklenen çocuk … hakkında nitelikli hırsızlık ve konut dokunulmazlığının ihlali suçlarından Kızıltepe 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/259 Esas sırasına kayden kamu davası açılmıştır.
Kızıltepe 1. Asliye Ceza Mahkemesinin, 06.02.2022 tarihli ve 2022/116 Esas, 2022/65 sayılı Kararı ile dava dosyaları arasında hukuki, fiili ve şahsi irtibat bulunduğundan delillerin birlikte incelenip takdir edilmesi gerektiği gerekçesi ile davanın Kızıltepe 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/259 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
3.Kızıltepe 3. Asliye Ceza Mahkemesinin (Çocuk Mahkemesi sıfatıyla), Mardin Nöbetçi Ağır Ceza Mahkemesine gönderdiği 02.03.2022 tarihli ve E. 17484083-2021/259 sayılı yazısı ile 5395 sayılı
Çocuk Koruma Kanun’u (5395 sayılı Kanun) gereğince çocukların yetişkinlerle birlikte suç işlemesi ve davaların birlikte yürütülmesinin zorunlu görülmesi halinde birleştirilen davaların genel mahkemede görülmesi gerektiğinden bahisle davaların Kızıltepe 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/116 Esas sayılı dosyası üzerinden yürütülmesi gerektiği belirtilerek Kızıltepe 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 06.02.2022 tarihli ve 2022/116 Esas, 2022/65 sayılı Kararının kaldırılması ve birleştirme kararına itirazın değerlendirilmesi talep edilmiştir.
4.Mardin 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 11.04.2022 tarihli ve 2022/216 Değişik iş sayılı Kararı ile Kızıltepe 1. Asliye Ceza Mahkemesince birleştirme önerisi olmadan davaların birleştirildiği, mahkemeler arasında birleştirme konusunda mutabakat sağlanmaması halinde birleştirme uyuşmazlığının doğacağı ve bu haliyle itirazen incelenecek bir husus bulunmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
5.Ceza yargılamasında genel kaide, açılan her dava üzerine ayrı bir yargılama yapılması olup uyuşmazlıklar arasında bağlantı olduğunda, bağlantının mahiyeti icabı, istisnai hükümler doğrultusunda ana kuraldan ayrılarak farklı hareket edilebilmektedir.
6.5395 sayılı Kanun’un 17 nci maddesinde “Çocukların yetişkinlerle birlikte suç işlemesi hâlinde, soruşturma ve kovuşturma ayrı yürütülür. Bu hâlde de çocuklar hakkında gerekli tedbirler uygulanmakla beraber, mahkeme lüzum gördüğü takdirde çocuk hakkındaki yargılamayı genel mahkemedeki davanın sonucuna kadar bekletebilir. Davaların birlikte yürütülmesinin zorunlu görülmesi hâlinde, genel mahkemelerde, yargılamanın her aşamasında, mahkemelerin uygun bulması şartıyla birleştirme kararı verilebilir. Bu takdirde birleştirilen davalar genel mahkemelerde görülür” hükmü yer almaktadır.
7.Kızıltepe 1. Asliye Ceza Mahkemesince anılan düzenlemeye aykırı olarak mahkemelerin uygun bulması şartı gerçekleşmeden çocuk mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Kızıltepe 3. Asliye Ceza Mahkemesinde davaların birleştirilmesine karar verildiği, Kızıltepe 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 02.03.2022 tarihli ve E. 17484083-2021/259 sayılı yazısı ile birleştirme kararına itiraz edildiği belirtilerek dosyaların Mardin 1. Ağır Ceza Mahkemesine gönderildiği, 5271 sayılı Kanun’un 267 nci maddesine göre birleştirme kararlarına karşı itiraz yasa yolu açık değil ise de somut olayda zımni birleştirme uyuşmazlığının oluştuğu, aynı Kanun’un 10 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca ortak yüksek görevli mahkeme olan Mardin 1. Ağır Ceza Mahkemesince uyuşmazlığın esasının incelenerek mahkemelerin uygun bulması şartıyla davaların genel mahkemede birleştirilebileceğinden bahisle birleştirme kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği anlaşılmış ve bu itibarla kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2. Mardin 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 11.04.2022 tarihli ve 2022/216 Değişik iş sayılı Kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
09.02.2023 tarihinde karar verildi.