YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/26038
KARAR NO : 2008/2281
KARAR TARİHİ : 14.02.2008
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi
Davacı, S.S.K.’lı süreler hariç 1.1.1985-31.5.2005 tarihleri arası tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacı, 01.01.1985-31.05.2005 tarihleri arasında Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi zorunlu sigortalı olduğu hizmetleri dışında tarım … sigortalısı olduğunun tesbitini istemiştir.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davacının terk işleminin yapıldığı tarihten sonra ziraat odası kaydının başladığı 01.01.1995 tarihi ile dava tarihi olan 14.08.2006 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım … sigortalılığının geçerli olduğunun tesbitine karar verilmiştir.
Kimlerin tarım … sigortalısı sayılacakları 2926 sayılı Yasa’nın 2. maddesinde belirtilmiştir. Buna göre, “kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan Sosyal Güvenlik Kuruluşları kapsamı dışında kalan ve herhangi bir işverene hizmet akdi ile bağlı olmaksızın 3. maddesinin (b) bendinde tanımlanan tarımsal faaliyetlerde bulunanların bu kanuna göre sigortalı sayılacakları” kabul edilmiştir. Öte yandan, 2926 sayılı Yasa’nın 6/b maddesi hükmüne göre, diğer sosyal güvenlik kuruluşları kapsamına tabi bir işte çalışanların, çalışmaya başladıkları tarihten itibaren sigortalılıkları sona erer. Dosya içeriğinden davacının 01.01.1985 tarihinde 2926 sayılı Yasa gereğince tarım … sigortalısı olarak tescil edildiği, 26.03.1990-25.05.1990 tarihleri arasında 30 gün, 01.09.1990-01.08.1992 tarihleri arasında 690 gün, 1993 yılı 1. döneminde 20 gün, 02.07.2003-08.10.2003 tarihleri arasında 84 gün ve 01.06.2005 tarihinden itibaren Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi çalışmalarının bulunduğu ve primlerinin ödendiği, davalı Kurum tarafından davacının 01.01.1985-25.03.1990 tarihleri arasında tarım … sigortalısı olarak kabul edilmekle birlikte, Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi işe girdiği 25.03.1990 tarihinden sonraki dönemde tarım … sigortalılığının iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Tarım … sigortalılığının devamı sırasında diğer sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi çalışmaların bulunması halinde bunların özellikle kısa süreli çalışmalar olması ve bu çalışmaların varlığı halinde de tarımsal faaliyetin devam ettiğinin kayıt, belge ve delillerle desteklenmesi durumunda tarımsal faaliyeti devam ettirme iradesinin kaybolmadığı kabul edilir. Uzun süreli çalışmaların devreye girmesi durumunda artık iradenin, bu çalışmanın tabi olduğu sigorta kolunda oluşacağı açık olduğundan, uzun süreli çalışma sonrasında tarım sigortalılığının devam etmeyeceği ancak Kuruma yeniden müracaatın bulunması veya tarım … sigortalılığına devam etme iradesini ortaya koyacak şekilde düzenli prim ödemelerinin ya da sattığı ürünlerden prim tevkifatlarının yapılmış olması durumunda devam edebileceği Dairemizin giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.
Davacının 01.09.1990-01.08.1992 tarihleri arasında 690 gün Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi çalışması kısa süreli çalışma niteliğinde olmayıp, Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi uzun süreli çalışmalarının başladığı 01.09.1990 tarihi itibariyle 2926 sayılı Yasa’ya tabi tarım … sigortalılığının sona erdiğinin kabulü gerekir. Davacının Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi uzun süreli çalışmalarının sona erdiği 01.08.1992 tarihinden sonra Tarım … sigortalılığı için tekrar Kuruma müracaatı bulunmadığı gibi, tarım … sigortalılığına ilişkin olarak sadece 10.05.2006 ve 28.06.2006 tarihlerinde prim ödemesi bulunmaktadır. Ancak, mahkemece, bozma ilamı doğrultusunda yapılan araştırma neticesinde, davacıdan 29.03.1996, 30.04.1997, 30.04.1998, 30.04.1999 ve 30.04.2002 tarihlerinde Yozgat Şeker Fabrikası tarafından … prim tevkifatı yapıldığı anlaşılmaktadır. Ayrıca, davacının 01.01.1995 tarihinden itibaren ziraat odası kaydının, 24.04.1995 tarihinden itibaren tarım kredi kooperatifi kaydının ve 29.03.2001 tarihinden itibaren de … ekicileri kooperatifi kaydının bulunduğu dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır. Bu durumda, mahkemece, davacının uzun süreli Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi çalışmasından sonraki ilk tevkifat tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım … sigortalılığının tesbitine karar verilmesi gerekirken, ziraat odası kaydının başladığı tarihten itibaren tarım … sigortalılığının tesbitine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
3-Öte yandan, 2926 sayılı Yasa’nın 6/b ve 506 sayılı Yasa’nın 3/I-F ve K maddelerine göre, bir kimsenin aynı anda çifte sigortalı olması sosyal güvenlik sistemimize göre mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenle, davacının Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi zorunlu sigortalılığı ile çakışan dönemde tarım … sigortalısı kabul edilemeyeceği dikkate alınmalıdır. Dosya içerisindeki belgelerden, davacının, tesbitine karar verilen süre ile çakışan 02.07.2003-08.10.2003 tarihleri arasında 84 gün ve 01.06.2005 tarihinden itibaren devam eden Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi zorunlu sigortalılığı olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda, davacının Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi zorunlu sigortalılığı ile çakışan 02.07.2003-08.10.2003 tarihleri arasında ve 01.06.2005 tarihinden itibaren de tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesi isabetsizdir.
Ne var ki, bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının 2. bendinin silinmesine, yerine,
“2-Davacının uzun süreli Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi çalışmasından sonraki ilk kesinti tarihini takip eden aybaşı olan 01.04.1996 tarihi ile 31.05.2005 tarihi arasında 2003 yılının 2. döneminden 52 gün, 2003 yılının 3. döneminden 32 gün olmak üzere toplam 84 günlük Sosyal Sigortalar Kurumu’na tabi zorunlu sigortalılığı dışında 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine,” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, 14.02.2008 gününde oy birliği ile karar verildi.