YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/1586
KARAR NO : 2023/1462
KARAR TARİHİ : 21.02.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/535 E., 2022/483 K.
DAVALILAR : 1- …
vekili Avukat …
2- … Orman Ürünleri Tel. Tem. Elek. İnş. Nak. San. Tic.
DAVA TARİHİ : 12.10.2018
KARAR : Kabul
…Orman Ürünleri Tel. Tem. Elek. İnş. Nak.san. Tic.
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen iş kazası tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilin dava konusu iş kazasının meydana geldiği sırada davalı işveren nezdinde temizlik, park ve bahçe düzeninin sağlanmasına yardımcı olma, sulama işçisi olarak çalıştığını, 15.07.2014 tarihinde saat 11:30 da meydana gelen iş kazasının davalı iş verenin … Medresesi etrafının park ve bahçe düzenlemesi talimatı üzerine davacının görevini yaptığı sırada meydana geldiğini, işini bitirdikten sonra iş malzemelerine omzunda yükleyerek taşıdığı sırada düşerek ayak bileğini kırdığını, evinin kaza yerine yakın olması nedeniyle davacının evine giderek çocukları tarafından hastaneye götürüldüğünü, müvekkilin hastane tarafından yarım alçı yapılarak aynı gün taburcu edildiğini, ağrısı dinmeyince bir hafta sonra hastaneye gittiğinde iki farklı yerde kırık olduğunun tespit edildiğini, sonrasında ayağının tamamen alçıya alındığını, sonrasında tedavi sürecinde kazadan sonra işverence davacının işine son verildiğini, müvekkilin geçirdiği iş kazasının davalı işverence davacının talep etmiş olmasına rağmen SGK’ya bildirilmediğini, bunun üzerine kendisi müracaat ettiğinde sürenin geçmiş olması nedeniyle talebin reddedildiğini, tazminat davalarına esas olmak üzere iş kazasının ve maluliyet oranının tespiti karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; İş kazasından bahsedilmesi için hem işyeri sigortalısı olma (sigortasız çalıştırılan haller hariç ) hem de işyerinde işveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle kazaya uğramış olma koşullarının aynı anda sağlanması gerektiğini, 11.07.2014 tarihinde iş kazası geçirdiği iddiasında bulunan …’ın 15.07.2014 tarihinde … Devlet Hastanesine tedavi için başvurduğu, ancak hastaneye iş kazası geçirdiği yönünde bir beyanda bulunmadığı, kuruma yazdığı 11.07.2017 tarihli dilekçe ile kaza iddiasını Kuruma bildirdiği anlaşılmış, …’ın …Orman Ürünleri Tel. Tem. Elek. İnş. Nak. San Tic. Ltd. Şti. sigortalısı olduğu, kendi beyanına göre 11.07.2014 tarihinde bir kazaya maruz kaldığı ve kaza sonrası 15.07.2014 tarihinde … Devlet Hastanesinde tedavi gördüğü hususlarında bir tereddüt bulunmamasına karşılık, sigortalının maruz kaldığı bu olayın işyerinde ya da işveren tarafından yürütülmekte plan iş nedeniyle ya da görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda ya da işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında meydana geldiği yönünde kazalının kendisi ve tanık olarak gösterdiği şahısların beyanları dışında bir saptama yapılamadığını, işveren tarafından, bahse konu kazaya ilişkin bir iş kazası bildirimi yapılmadığı gibi, kazaya ilişkin incelenmek üzere talep edilen işyeri yasal kayıt ve belgeleri yasal süre içerisinde ibraz edilmediğinden, iş kazasına ilişkin işverenin bilgisine de başvurulamadığını, bu nedenle şahsın kaza iddiasının doğruluğuna kanaat oluşturacak netlikte bir bilgiye ulaşılamadığından vuku bulan olay hakkında iş kazası olduğu yönünde hükme varılamadığından olaya ilişkin iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı yönünden bir değerlendirme ile işveren, kaza geçirdiğini iddia eden sigortalı ve üçüncü bir kişi hakkında kusur sorumluluğu anlamında bir öneride bulunulamadığını, …’ın maruz kaldığını ihbar ettiği kaza olayının iş kazası olduğu yönünde bir tespit yapılamadığından adı geçene gönderilecek yazı ile durumun bildirilmesi, yazıda ayrıca meydana gelen olayın iş kazası şeklinde değerlendirilebilmesi için iddiasını Mahkeme kararı il ksinleştirmesi hususunda bilgilendirme yapılması gerektiğini, davacı …’ın maruz kaldığını ihbar ettiği kaza olayının iş kazası olduğu yönünde bir tespit yapılamadığını, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 05.07.2019 tarihli ve 2018/309 Esas, 2019/476 Karar sayılı kararıyla; davacının 05.07.2014 tarihinde … Belediye Başkanlığı Park Yeşil Alanlarda Sulama Temizlik asıl işveren, …Orman Ürünleri Ltd. Şti. alt işveren bünyesinde işe giriş bildirgesi düzenlendiği, davalı işyerinden celp edilen ücret bordrolarında davacıya 2014/7 ayına ilişkin olarak 11 günlük maaş tahakkuku yapıldığı, tanık …’nın beyanından davacının park sulama işi yaptıktan sonra hortumları toplayıp gideceği sırada düştüğünü gördüğünü beyan ettiği anlaşılmakla, davacının davalı işyeri bünyesinde 5510 sayılı Kanun’un 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi gereğince sigortalı olarak çalıştığı, davacının maruz kaldığı kaza olayının davalı işyeri bünyesinde çalıştığı ve işin yürütümü sırasında meydana geldiği, davacının 15.07.2014 tarihinde maruz kaldığı kaza olayının 506 sayılı Kanun’un 11 inci maddesi uyarınca bir iş kazası olduğu kanaati oluşmakla davacının davasının kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 12.01.2021 tarihli ve 2019/2051 Esas, 2021/333 Karar sayılı kararıyla; İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre, istinaf edenin sıfatı da gözetilerek yapılan incelemede, kaza günü ve sonrasındaki hastane kayıtları ile mahkeme huzurunda alınan davacı tanığının beyanı, davacının davalı işyerinden bildirilen hizmet süresi dikkate alındığında, olayın işveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla gerçekleştiğinin anlaşılması karşısında, mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalılardan SGK vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2.Dairemizce; davacının ilk beyanında olayın 11.07.2014 tarihinde de olduğu, sonra ise 15.04.2014 tarihinde olduğunu beyan etmesi, hastane kayıtlarında iş kazası olduğuna dair davacı beyanının olmaması karşısında, davacının ifadesindeki çelişkiler giderilmeli, bu çelişkinin giderilmesi içinde, olaya ilişkin olarak davacının da ifadesinde belirttiği üzere “ hastaneye gelince şefim Hacı … isimli kişiyi arayıp durumu anlattım ve gelemeyeceğimi söyledim” şeklindeki ifadesinde dikkate alınarak davalı şirket çalışanı olduğu anlaşılan … isimli kişinin kimliği tespit edilip iş kazası ile ilgili ifadesine başvurulmalı ve olayın iş kazası olup olmadığı tam olarak belirlenmelidir gerekçesi ile karar bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tanık olarak dinlenen … beyanında davacının kaza geçirdiğini duyduğunu ve bu tarih hatırladığım 2014 yılı yaz ayları olduğunu, tanık … ise beyanında 2014 yılı yaz ayında, muhtemelen temmuz ayında, davacının bir kaza geçirmiş olduğunu öğrendiğini, davacı kaza geçirip tedavi gördüğüne ilişkin rapor getirdiğini, beyan ettiği görülmekle, davacının maruz kaldığı kaza olayının davalı işyeri bünyesinde çalıştığı ve işin yürütümü sırasında meydana geldiği, kaza tarihinin tanık beyanlarında 2014 yılının Temmuz ayı olduğu ifade edildiği, … Numune Hastanesi kayıtlarında ise davacının 15.07.2014 tarihinde hastaneye giriş kaydı bulunduğu anlaşılmakla, davacının 15.07.2014 tarihinde maruz kaldığı kaza olayının 506 sayılı Kanun’un 11 inci maddesi uyarınca bir iş kazası olduğu kanaati oluşmakla davacının davasının kabulüne davacının 15.07.2014 tarihinde geçirmiş olduğu kazanın 506 sayılı Kanun’un 11 inci maddesi uyarınca İiş kazası olduğunun tespitine, karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde: kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, iş kazası tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, bozma sonrası dinlenen tanıklar … ve …’in ifadelerine göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
21.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…