YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/448
KARAR NO : 2023/1037
KARAR TARİHİ : 14.03.2023
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
HÜKÜM/KARAR : Kabul
Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine, İlk Derece Mahkemesince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 14.03.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde davalı vekili Avukat … ve Avukat… ile davacı vekili Avukat …’in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde özetle, Gemlik lisans bölgesi dahilinde doğalgaz iç tesisat proje, yapım, bakım ve onarım faaliyetlerini 10 yıl süre ile yapmak üzere davalı iş sahibinden 17.03.2008 tarihinde sertifika aldığını, Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği 4/5. maddesi uyarınca davalı şirketin abonelerden, abone bağlantı bedeli tahsil ettiğini, bu bedelin içinde doğalgaz sayacı bağlantı malzeme ve montaj bedeli de olduğunu, yönetmelik uyarınca doğalgaz sayacının bağlantı işinin davalı şirket tarafından yapılması gerekirken bu işin de taraflarınca yerine getirildiğini ancak iş bedelinin ödenmediğini iddia ederek sayaç montaj hizmeti işçiliği ve malzeme bedeli olarak toplam 3250 adet iş için şimdilik 10.000,00 TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin yetki ve faaliyet alanının iç tesisat yapımı ile sınırlı olduğunu, yönetmelik uyarınca doğalgaz sayacı bağlantı işinin taraflarına ait olduğunu, doğalgaz sayacı ve bağlantı malzemelerinin abonelere teslim edildiğini, aboneler tarafından randevu alındığı takdirde de sayaç montajlarının yapıldığını, davacı dahil sertifika alan firmaların sayaç montajı yapmaması gerektiği konusunda uyarıldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ İLK KARARI
Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2016/34 Esas, 2016/1140 Karar ve 14.02.2017 tarihli kararı ile; doğalgaz sayacı bağlantısı konusunda davalı şirketçe davacıya yetki verilmediği, sayaç bağlantı ücretinin abone tarafından davalı dağıtım şirketlerine ödendiği, abonenin davacı iç tesisat müellifi firmaya ikinci kez sayaç bağlantı bedeli ödemesi ihtimali karşısında bu bedelin iadesini davalı şirketten talep edebileceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi’nin 2017/76 Esas – 2017/61 Karar ve 14.02.2017 tarihli kararı ile davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge adliye mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesi’nin 2017/1008 Esas, 2018/3182 Karar ve 12.09.2018 tarihli kararı ile; davalı şirketin cevap dilekçesindeki tevilli ikrarı, Gemlik 1. Noterliği 02.07.2015 tarih ve 4879 yevmiye numaralı ihtarında abonenin talebi olsa da sayaç montajının yapılmaması gerektiği konusundaki davacıya yapılan ikazı, davalı şirketin internet sitesindeki abonelere yönelik bilgi yazıları birlikte değerlendirildiğinde, doğalgaz sayacı bağlantı işleminin davacı şirket tarafından yapıldığı anlaşılmış olup, bu durumda yapılan iş bedelinin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 526 ve devamı maddeleri uyarınca vekâletsiz iş görme hükümlerine göre istenebileceğinden, mahkemece doğalgaz sayacı bağlantı malzemeleri konusunda da bir araştırma yapılmadığı anlaşıldığından sözleşme ve düzenlemelere göre davalı dağıtım şirketi tarafından doğalgaz sayacı montajıyla ilgili malzeme verilip verilmediğinin araştırılıp, montaj malzemesinin verildiğinin anlaşılması durumunda bu istek kaleminin şimdiki gibi reddine, verilmediğinin anlaşılması durumunda konusunda uzman bilirkişi kurulu oluşturularak abonelerden davalı şirket tarafından tahsil edilen montaj bağlantı ücretinin geçilmemesi koşuluyla, doğalgaz sayacı bağlantısı için uygulanan malzeme ve montaj bedelinin yapıldığı yıl mahalli piyasa fiyatlarına göre tespit ettirilip sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulduğu anlaşılmıştır.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/1546 Esas, 2021/1070 Karar ve 11.11.2021 tarihli kararı ile; makine mühendisi bilirkişi tarafından belirlenen fiyatlar ile bilgisayar mühendisi bilirkişi tarafından yapılan inceleme sonucu Dipas sistemine göre ( 24.06.2008-05.01.2016) tarihleri arasında davacı tarafından yapılan toplam iş adetinin 3263 adet olmasına rağmen 92 adet ilave tadilat işlerinde sayaç bağlantı seti mevcut olduğundan toplamdan çıkartıldığı, sonuç olarak 3171 adet sayaç bağlantı seti kabul edilerek yapılan hesaplamaya göre davacının, davalıdan 36.466,50 TL doğalgaz sayacı bağlama seti fiyatı, 25.368,00 TL ise bağlama seti işçilik fiyatı olmak üzere toplam 61.834,50 TL alacaklı olduğu belirtilerek, iş bu miktarın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacı tarafından talep edilen miktarın temyiz kesinlik sınırının altında kalması nedeniyle Yargıtayca işin esasına girilmeden red kararı verilmesi gerektiği, davacının sayaç takma görevi bulunmadığı, kendisine verilen sertifikadaki yetkileri aşar şekilde hareket eden davacının davranışlarının sonuçlarına katlanması gerektiği, davacının dayandığı ve sunduğu delillerle sayaç malzemesi aldığını ve kullandığını ispat edemediği, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle kararı temyiz etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, sözleşme dışı yapılan iş bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
Türk Borçlar Kanunu’nun 526 ve devamı maddeleri, 6100 Sayılı HMK’nın 362/2 inci maddesi, 4/2/1959 tarih ve 1959/13 Esas, 1959/5 Karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı.
3. Değerlendirme
1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.1 Davalı tarafça, davacı tarafından talep edilen miktarın temyiz kesinlik sınırının altında kalması nedeniyle Yargıtayca işin esasına girilmeden red kararı verilmesi gerektiği gerekçesiyle karar temyiz edilmiş ise de, 6100 sayılı HMK’nın 362/2 nci maddesine göre, alacağın bir kısmının dava edilmesi halinde, kısmi davada kesinlik sınırı dava edilen miktara göre değil, alacağın tamamına göre belirlenir. Somut olayda, davacı yüklenici dava dilekçesinde, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 10.000,00 TL’nin tahsilini talep etmiş, ıslahla talebini 61.834,50 TL’ye çıkartmıştır. Mahkemece ilk kararın 2017 yılında verildiği, söz konusu tarihte temyiz kesinlik sınırı 41.530,00 TL olduğundan, talep edilen alacağın temyiz kesinlik sınırının üstünde kaldığı anlaşıldığından (kapatılan) 15. Hukuk Dairesince işin esasına girilerek bozma kararı verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığından, davalının temyiz itirazı yerinde görülmeyip, reddi gerekmiştir.
2.2 Davalı tarafça, davacının sayaç takma görevinin bulunmadığı, kendisine verilen sertifikadaki yetkileri aşar şekilde, hareket eden davacının davranışlarının sonuçlarına katlanması gerektiği belirtilerek karar temyiz edilmiş ise de, söz konusu temyiz sebebi az yukarıda esas ve karar numarası belirtilen bozma ilamında değerlendirilmiş olup, mahkemece bozma kararına uymakla bozma doğrultusunda karar vermek zorunda olduğundan, diğer taraf için de bu durum usuli kazanılmış hak oluşturduğundan, bozma kararında davacının vekaletsiz iş görme hükümleri uyarınca alacak hakkı olduğu kabul edilmiş ve bu doğrultuda mahkemece inceleme yapılmasında hukuka aykırılık bulunmadığından, davalının bu konudaki temyiz itirazları da yerinde görülmeyip, reddi gerekmiştir.
2.3 Davalı tarafça, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle karar temyiz edilmiş ise de; gerek dava dilekçesiyle talep edilen miktara gerekse de ıslah ile artırılan miktara karşı, davalı tarafça süresi içinde zamanaşımı defi ileri sürülmediğinden, davalının bu konudaki temyiz itirazları da yerinde görülmeyip, reddi gerekmiştir.
2.4 Davalı tarafça, davacının dayandığı ve sunduğu delillerle sayaç malzemesi aldığını ve kullandığını ispat edemediği gerekçesiyle de kararı temyiz etmiş ise de; hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davacının sayaç malzemesi kullandığı tespit edilmiş olup, söz konusu raporun açıklayıcı ve denetime elverişli olduğu anlaşıldığından, davalının bu konudaki temyiz itirazları da yerinde görülmeyip, reddi gerekmiştir.
3. Temyizen incelenen ilk derece mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle; davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
8.400,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan davacıya verilmesine,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
14.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.