YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/6559
KARAR NO : 2022/10022
KARAR TARİHİ : 12.12.2022
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
DAVA TÜRÜ : Zilyetlik Şerhinin Değiştirilmesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında … 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülen dava sonucunda Mahkemece verilen hükmün davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince, istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın hukuki yarar ve dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş olup, bu kez davacılar vekili ve davalılar … ve diğerleri vekili tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
… İli … İlçesi …Mahallesinde 1971 yılında yapılan tapulama çalışmalarında, 227 parsel sayılı taşınmaz tarla vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edilmiş ve tapu kaydının beyanlar hanesine hükmen, “bu tarla halen …oğlu … zilyetliğindedir” şerhi konulmuştur.
Davacı … ve arkadaşları vekili, taşınmaz üzerinde 1972 yılında başlayan zilyetliğe dayanarak, taşınmazın beyanlar hanesindeki zilyetlik şerhinin iptali ile müvekkileri olan davacılar lehine zilyetlik şerhi verilmesi istemiyle dava açmıştır.
Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacılar vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, arazi kadastrosu çalışmalarında tarla vasfı ile Hazine adına tespit ve tescil edilen ve davalı … lehine hükmen konulan zilyetlik şerhi bulunan, 2/B vasfında olmayan, bu kapsamda 3402 sayılı Kanun’un Ek-4 maddesi uyarınca kullanım kadastrosuna tabi tutulması söz konusu olmayan dava konusu taşınmazda davacıların zilyetliklerinin tespiti ile mevcut zilyetlik şerhinin iptali ile lehlerine zilyetlik şerhi verilmesi istemli davada, davacıların güncel hukuki yararlarının bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın, hukuki yarar ve dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş ve iş bu karar, davacılar vekili ile davalılar … ve diğerleri vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1. Davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine göre, davacılar vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davalılar … ve diğerleri vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf isteminin kabulüne karar verilerek, yukarıda belirtilen gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş ise de, ret gerekçesi dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Şöyle ki; çekişmeli taşınmazın 1971 yılında yapılan tapulama çalışmalarında tarla vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edildiği ve tapu kaydının beyanlar hanesine hükmen “bu tarla halen …oğlu … zilyetliğindedir” şerhinin konulduğu, taşınmazın 3402 sayılı Kanun’a eklenen Ek-4. maddesi kapsamında yapılan kullanım kadastrosuna konu yerlerden olmadığı ve tapu kaydı oluştuktan sonraki zilyetliğin hukuki bir değer taşımadığı anlaşıldığına göre, davanın esastan reddi gerekirken, usulden reddine karar verilmesi doğru değildir.
Ne var ki, açıklanan hususun düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, bozma nedeni yapılmamış ve hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılar … ve diğerleri vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile … Bölge Adliye Mahkemesi (16.) Hukuk Dairesinin 03.03.2022 tarih ve 2021/940 Esas, 2022/287 Karar sayılı kararının (2 – a) numaralı bendinde yer alan ” …6100 sayılı HMK’nin 114/(1)-h ve 115/(2) maddeleri uyarınca hukuki yarar ve dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE…” ibarelerinin hüküm yerinden çıkarılarak, yerine “…esastan reddine…” ibaresinin eklenmesine ve hükmün düzeltilmiş bu şekli ile ONANMASINA, davacılar tarafından yatırılan 80.70 TL peşin harcın onama harcına mahsubuna, davalılar … ve diğerleri tarafından yatırılan peşin harcın istek halinde kendilerine iadesine, 12.12.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.