YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/7726
KARAR NO : 2009/5477
KARAR TARİHİ : 13.04.2009
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Davacı, ll.5.l982- 22.3.l985 tarihleri arası l479 sayılı yasaya tabi hizmetlerinin tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
Davacı, 11.5.1982-22.3.1985tarihleri arasında da zorunlu … sigortalısı olduğunun tespitini ve aksine olan Kurum işleminin iptalini istemiştir.
Mahkemece, istemin kabulü yolunda hüküm kurulmuş ise de davacının belirtilen tarihler arasında … sigortalısı sayılması doğru değildir.
Somut olayda davacı 6.11.1996 tarihli talebine göre, Yasa gereği 22.3.1985 tarihinden başlamak üzere Kuruma kayıt ve tescil edilmiştir. Davacının vergi kaydı 11.5.1988-31.1.1990, 712.1993-31.12.2000, 1.4.2004-4.5.2006, 21.9.2005-22.10.2007 tarihleri arasında, oda kaydının 11.5.1982-15.8.2005, Esnaf sicil kaydının da 11.4.1995-28.12.2007 tarihleri arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık, davacının oda kaydının bulunduğu ancak vergi kaydının bulunmadığı istem konusu sürelerde … sigortalısı sayılıp sayılmayacağı noktasındadır.
Dava tarihinde yürürlükte olan ve f1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa’nın 24. Maddesine göre, zorunlu … sigortalılığı için meslek kuruluşuna kayıt aranırken, 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa, 1479 sayılıYasa’nın 24. Maddesini değiştirerek zorunlu … sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olmasını şartını aramış ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, yine, 29.3.1985 tarihinde 3165 sayılı Yasa ile getirilen düzenleme ile de kendi nam ve hesabına çalışanlardan vergi mükellefi olan, esnaf siciline veya meslek kuruluşuna kaydı olanların … sigortalısı alacağı belirtilmiştir. Bu durumda 20.4.1982-22.3.1985 tarihleri arasında gelir vergisi mükellefiyetinin arandığı açıktır. Kurum geriye yönelik tescili yaparken vergi kaydı bulunmadığı için tescili, 3165 sayılı Yasa değişikliğine dayandırarak 22.3.1985 tarihinde başlatmıştır.
Davacı, sadece oda kaydının bulunduğu 11.5.1982-22.3.1985 tarihleri arasında kendisinden prim alındığını ileri sürmüş ise de, dosyadaki ekli belgelerden davacının 1996 yılında geriye yönelik olarak yapılan tescilinden başlangıç 22.3.1985 olarak belirlendiğinden davacının dava konusu sürelerde herhangi bir ödemesinin bulunmadığı ve dolayısıyla kurum tarafından primlerin tahsil edilerek kullanılmasının söz konusu olmadığı görülmektedir. Ekli 12.1.29008 tarihli prim ödeme döküm belgesinde görünen 29.12.1986 tarihindeki 10.602 TL, 31.12.1987 tarihindeki 23.940 TL ve 21.12.1988 tarihinde ki 334.200 TL’lik ödemelerin ise davacının “7748544825” sicil nolu tarım … tescil dosyasına yaptığı ödemelerinden sayıldığı da açık olup her ödemelerin dahi dava konusu dönemle ilgili olmadığı ortadadır.
Bu durumda yasal şartları uygulayan ve prim dahi tahsil etmeyen Kurum’un dava konusu sürelerle ilgili olarak davacıya Sosyal Güvenlik vaadinde bulunmadığı da açık olup, yasanın aradığı zorunlu şartları taşımayan, prim ödemesi de bulunmayan davacının isteminin reddi yerine yazılı gerekçelerle kabulü usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum’un bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 13.4.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.