YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/5940
KARAR NO : 2023/104
KARAR TARİHİ : 16.01.2023
MAHKEMESİ:Ceza Dairesi
Davalı vekilinin temyiz istemi yönünden; Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen hükmün, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 24.11.2016 tarihli ve 6763 sayılı Kanun’un 42 nci maddesi ile değişik 362 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca kesin olduğu belirlenmiştir.
Davacı vekilinin temyiz istemi yönünden; İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 19.04.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle; üsteğmen olan müvekkilinin hukuka aykırı deliller üretilerek devletin güvenliğine ilişkin gizli belgeleri temin etme, suç işlemek amacı ile kurulan örgüte üye olmak ve kişisel verileri kaydetmek suçlarından 13.06.2012 tarihinde gözaltına alındığı, yargılandığı, uzun süre adli kontrol tedbiri uygulandığı gerekçeleri ile müvekkili lehine 10.000,00 TL maddi ve 500.000,00 TL manevi tazminatın gözaltına alınma tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.
2. Davalı vekili 20.06.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle; yapılan işlemlerin yasal kurallar çerçevesinde yapılması nedeniyle tazminat koşullarının oluşmadığından davanın reddini talep etmiştir.
3. … Batı 3. Ağır Ceza Mahkemesinin, 13.11.2017 tarihli ve 2017/207 Esas, 2017/328 Karar sayılı kararı ile maddi tazminat talebinin reddine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
4. … Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin, 23.01.2019 tarihli ve 2018/313 Esas, 2019/224 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin ve davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.
5. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 23.09.2021 tarihli ve 2019/26168 sayılı tebliğname ile davalı vekilinin temyiz isteminin miktar itibariyle reddi, davacı vekilinin tazminat davası açma hususunda özel yetkisi bulunmadığı gerekçesi ile hükmün bozulması talep edilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
1. Davalı vekilinin temyiz istemi;
Tazminat isteminin ispatlanamadığı, davanın reddi gerektiğine ve reddedilen miktar üzerinden vekalet ücreti verilmesi gerektiğine ilişkindir.
2. Davacı vekilinin temyiz istemi;
Rütbe ve maaş farkının maddi tazminata dahil edilmesi gerektiğine, adli kontrol tedbirinin tazminatı gerektirdiğine ve manevi tazminat miktarının eksik olduğuna ilişkindir.
III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü
Tazminat talebinin esasını oluşturan … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/100 Esas, 2016/37 Karar sayılı ceza dava dosyasında davacının devletin güvenliğine ilişkin gizli belgeleri temin etme ve suç işlemek amacı ile kurulan örgüte üye olmak suçlarından yargılandığı, 13.06.2012 – 17.06.2012 tarihleri arasında 4 gün gözaltında kaldığı, yapılan yargılama üzerine 26.02.2016 tarihinde beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 21.10.2016 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanunun 142 nci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı, mükerrer dava açılmadığı, gözaltı süresinin mahsuba konu yapılmadığı, davacı hakkında yurt dışına çıkış yasağı şeklinde adli kontrol kararı verilmediği, davacı vekili tarafından özlük haklarının tahakkuk ettirilmediği, rütbe ve kıdem ilerlemesinin yaptırılmadığı, rütbe bekleme süresinin kesintiye uğraması nedeniyle terfisinin de ertelendiği, bu nedenlerle uğradığı maddi zararının tazminini istenmiş ise de, bu işlemlerin idari işlem mahiyetinde olduğu belirlenerek davacının maddi tazminat talebinin reddine, davacı lehine 50.000,00 TL manevi tazminatın gözaltına alınma tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü
İlk Derece Mahkemesince hükmedilen manevi tazminatın fazla belirlendiği gerekçesi ile manevi tazminatın 3.000,00 TL ye indirilmesine karar verilmiştir.
IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin esasını oluşturan … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/100 Esas, 2016/37 Karar sayılı ceza dava dosyasında davacının devletin güvenliğine ilişkin gizli belgeleri temin etme ve suç işlemek amacı ile kurulan örgüte üye olmak suçlarından 13.06.2012 – 17.06.2012 tarihleri arasında 4 gün gözaltında kaldığı, yapılan yargılama üzerine 26.02.2016 tarihinde beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 21.10.2016 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanunun 142 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı ve tazminat koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin dava dosyasına sunduğu … 50. Noterliğinin 22.11.2012 tarih, 18461 yevmiye numaralı genel vekaletname ile dava açtığı, 5271 sayılı Kanun gereğince tazminat davası açma hususunda vekaletnamede ayrıca özel yetki bulunmasının zorunlu olmadığının anlaşılması karşısında tebliğnamedeki bu hususta bozma isteyen görüşe iştirak edilmemiştir.
1. Davalı vekilinin temyiz sebepleri
Davalı vekilinin temyizinin katılma yolu ile yapılmadığı dikkate alınarak İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen hükmün; karar tarihi itibarıyla temyiz kesinlik sınırının 58.800,00 TL olması, İlk Derece Mahkemesi tarafından hükmedilen tazminat miktarının 50.000,00 TL olması ve bu karara yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından tazminat miktarının 3.000,00 TL ye indirilmesi suretiyle düzeltilerek esastan ret kararının verilmiş olması nedenleriyle 6100 sayılı Kanun’un, 24.11.2016 tarihli ve 6763 sayılı Kanun’un 42 nci maddesi ile değişik 362 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca davalı açısından kesin olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği belirlenmiştir.
2. Davacı vekilinin temyiz sebepleri
1.Maaş ve rütbe terfi farkının 5271 sayılı Kanun’un 141 ve devamı maddelerine göre maddi tazminata dahil edilmemesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
2. Davacı hakkında adli kontrol tedbirinin uygulanmadığının bildirilmesi nedeniyle tazminat miktarının belirlenmesine dikkate alınmamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.
3.Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, gözaltına alınmasına neden olan olayın cereyan tarzı, gözaltında kaldığı süre ve benzeri hususlar dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespit edildiği belirlenmiştir.
V. KARAR
A. Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden
Gerekçe bölümünde (1.) bendinde açıklanan nedenle … Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 05.11.2018 tarihli ve 2018/2645 Esas, 2018/3195 Karar sayılı kararına yönelik davalı vekilinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,
B. Davacı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden
Gerekçe bölümünün (2.) bendinde açıklanan nedenlerle … Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin, 23.01.2019 tarihli ve 2018/313 Esas, 2019/224 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca . 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise … Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
16.01.2023 tarihinde karar verildi.