YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/19039
KARAR NO : 2008/3797
KARAR TARİHİ : 10.03.2008

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 1.4.1993-27.11.1998 tarihleri arasında tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle, hükmün dayandığı gerektirici kanuni nedenlerle ve özellikle temyiz nedenlerine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Davacı 1.4.1993-27.11.1998 tarihleri arasında tarım … sigortalısı olduğunun tesbitini istemiş, mahkeme davacının14.12.1998-27.11.998 tarihleri arasında tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine davacının 1.4.1993-14.12.1993 tarihleri arasında sigortalı olduğu Kurumca kabul edildiğinden hukuki yararı bulunmadığından bu döneme ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.

Dosya içeriğinden davacının 1.4.1993 tarihinde resen Kuruma tescilinin yapıldığı, 14.12.1998 tarihli tarımsal faaliyetini terk dilekçesi üzerine sigortalılığının aynı tarih itibariyle sona erdirildiği, 1996, 1997 ve 1998 yıllarında prim ödemelerinin bulunduğu, Tarım Kredi Kooperatif kaydının 21.1.1974-14.12.1998 tarihleri arasında, Ziraat Oda kaydının 6.10.1982-1.7.1996 tarihleri arasında olduğu 20.11.1998 tarihinde de …’a tabi olarak isteğe bağlı sigortalı olarak tescil edildiği ve 1998, 1999,2000,2001,2002 yıllarında prim ödemelerinin bulunduğu görülmektedir.
Mahkemece, hüküm fıkrasının bendinde 1.4.1993-14.12.1998 ve 14.12.1998-27.11.1998 tarihleri arasında tesbite, hükmün 2. bendinde 1.4.1993-14.12.1998 tarihleri arasındaki sigortalılık Kurumca kabul edildiğinden hukuki yarar yokluğundan bu döneme ilişkin talebin reddine karar verilerek çelişki yaratıldığı, davacının tarımsal faaliyetine 4.12.1998 tarihinde son verdiğini bildiren dilekçesi ile Tarım Kredi Kooperatif kaydının 14.12.1998 tarihinde sona ermesi karşısında 1.4.1993-14.12.1998 tarihleri arasında sigortalı olduğu Kurumca kabul gördüğünden, bu sürenin reddine karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken tarihler de yanlış yazılarak 14.12.1998-27.11.1998 tarihleri arasında tesbite karar verilmesi usule ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ; Hüküm fıkrasının 1. bendinin tümüyle silinmesine,
4. bendinin tümüyle silinerek yerine “davacı tarafça yapılan 187,38 YTL yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına,
5. bendinin tümüyle silinerek yerine “Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 450.00 YTL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalı Kuruma verilmesine,” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, 10.3.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.