YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/15106
KARAR NO : 2009/344
KARAR TARİHİ : 19.01.2009
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
DAVACILAR : … MİRASÇILARI VD.
DAVALILAR : HAZİNE-AKKUŞ KTK.-TEVHİDE ELDEŞ VE ARK.
D.DAVALI : ORMAN YÖNETİMİ
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi dahili davalı Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 07.04.2003 gün 2003/2106-2618 bozma kararında özetle “Kadastro mahkemesinin, 1982/5 Esasına kaydı yapılan dosyada mahkemece Asliye Hukuk Mahkemesinden görevsizlikle gelen ve toplam 64 adet taşınmazın tescilinin istenildiği, … haneleri boş bırakılan taşınmazların parsel adedinin çokluğu, kanıtların toplanmasında ve keşif yapılmasındaki zorluk nedeniyle dosya, taşınmazların pafta ve mevkileri esas alınarak tefrik edilmiştir. 29.05.1992 tarihinde 8 ayrı esasta yargılamalarının sürdürülmesine karar verilen dava dosyalarından bu dava dosyası ile 1992/13, 16, 18 ve 19 Esas sayılı 5 adet dosyanın Dairede aynı gün temyiz incelemesi yapılmıştır.
Bu dava dosyasında 6. paftada yer alan 1521, 1522, 1524, 1525, 1526, 1528, 1536, 1546 sayılı parseller, 1992/13 esas sayılı dosyada 8. paftada yer alan 804, 807, 808, 819, 820, 821, 827, 828, 841, 842, 843, 844, 846, 960 sayılı parseller, 1992/16 Esas sayılı dosyada 13. paftada yer alan 1611, 1628, 1629 sayılı parseller, 1992/18 esas sayılı dosyada 7. paftada yer alan 1027, 1028, 1030, 1031, 1037, 1560 sayılı parseller, 1992/19 Esas sayılı dosyada 10. paftada yer alan 1227, 1280, 1340, 1344, 1397, 1425, 1430 sayılı parseller dava konusu olup, bu parsellerden bu dava dosyasındaki 1521, 1522, 1524, 1525, 1526, 1536 sayılı parsellerin orman niteliğinde Hazine adına, diğer parsellerin (1528, 1546) ve diğer dava dosyalarındaki parsellerin kişiler adlarına tesciline karar verilmiş, hüküm Orman Yönetimi tarafından orman sayılmayan, kişiler adına tescil edilen parsellere yönelik, Hazine tarafından kararlar re’sen temyiz edilmiştir.
Birlikte temyiz incelemesi gerçekleştirilen bu dava dosyası ile 1992/13, 16, 18 ve 19 esas sayılı dava dosyalarında genel kural taşınmazların ortak muristen intikali nedeniyle H.U.M.Y.’nın 45. maddesi gereğince davalarının birlikte görülmesi şeklinde ise de, kişiler arasında harici ve rızai taksimin varolması, parsel dayanaklarının pafta ve mevkilerinin farklılığı, kişilerin bu dava dosyalarında verilen hükmü temyiz etmemiş olmaları karşısında bu aşamada eldeki dava dosyalarının birleştirilerek görülmesinde hukuki yarar görülmemiş, hükümlerin ayrı ayrı esasta incelemelerinin yapılması uygun görülmüştür.
1) İncelenen dosya kapsamına, toplanan kanıtlara göre, çekişmeli 1521, 1522, 1524, 1525, 1526, 1536 sayılı parsellerin hükme dayanak alınan uzman orman bilirkişi tarafından eylemli biçimde orman olduğu açıklanmış olması karşısında davalı Hazinenin hükme yönelik temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
-2-
2008/15106-2009/344
2) Kişiler adına tesciline karar verilen 1528 ve 1546 sayılı parsellere yönelik Yönetimlerin temyiz itirazlarına gelince; mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. 3402 Sayılı Kadastro Yasasının 5, 26, 27 ve 30/2. maddeleri kadastro tesbit tarihinden önce genel hukuk mahkemelerinde dava konusu olan taşınmazlar hakkında nasıl işlem yapılacağını göstermiştir. Tarafların göstereceği deliller ile mahkemece lüzum görülen diğer deliller toplanarak taşınmazlar gerçek hak sahibi adına tescil edilecektir. Oysa, bu biçimde bir araştırma ve inceleme yapılmamış, çekişmeli 1528 ve 1546 sayılı parsellere 636 ve 1113 numaralı vergi kayıtları getirtilerek dosyaya eklenmemiş, uygulamaları yapılmamış, … parsellerin tesbitine esas alınan dayanağı kayıtlar uygulanmamış, orman bilirkişi raporundaki resmi belgelerin inceleme sonuçları açıklayıcı olmayıp, ziraat raporu hiç alınmamıştır. Öte yandan, 3402 Sayılı Yasanın 14. madde araştırması tüm muris ve mirasçılar yönüyle de hükme yeterli değildir.
O halde; mahkemece çekişmeli 1528 ve 1546 parselleri dıştan çevreleyen taşınmazların parsel numaralarının tesbiti ile onlara ait tutanak örnekleri ile dayanağı kayıt ve belgeler çekişmeli parseller dayanağı tüm kayıtlar değişiklikleri ile bulunduğu yerden istenilerek dosyaya katılmalıdır.
Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 3116 Sayılı Yasa ile sadece devlet ormanları belirlenmiştir. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.
Mahkemece, dayanak vergi kayıtlarının revizyon gördüğü tüm parsel tutanakları, komşu parsel tutanak ve dayanakları, eski tarihli memleket haritası, … fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında; serbest orman mühendisleri arasından seçilecek üç uzman orman yüksek mühendisi bulunamadığı takdirde, orman mühendisi ve bir … elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak keşifte, çekişmeli yer ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle, taşınmazın bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş olduğundan; bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; kesinleşmiş tahdit söz konusu olmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler uzman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; memleket haritası ve kadastro paftası ölçekleri eşitlenip biribiri üzerine aplike edilerek çekişmeli ve komşu taşınmazların memleket haritasına göre, konumu saptanıp; bu harita ile irtibatını duraksamaya yer vermeyecek biçimde gösteren, memleket haritasındaki renkleri ve işaretleri aynen içeren, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan kroki düzenlettirilip, bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı; dayanak vergi kayıtları genişletilebilir sınırları da içerdiğinden, komşu kayıtlardan yararlanmak ve sabit sınırdan başlamak üzere yöntemince zemine uygulanıp, miktarları ile geçerli kapsamları tayin olunmalı; asıl taşınmazın kapsamı orman veya ormandan açma değil ise, miktar fazlasının, sınırda bulunan eylemli ormandan açma yapmak suretiyle oluştuğu kabul edilmelidir.
Yukarıda değinilen yöntemle yapılacak araştırma sonucu taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu saptandığı takdirde, Hazineye karşı gerçek kişinin zilyetlik yolu ile kazanma koşullarının varlığını kanıtlaması gerekir. Bu sebeple, yeniden yapılacak keşifte, davacının varsa zilyetlik tanıkları taşınmaz başında dinlenip, zilyetliğin nasıl ve ne zaman başladığı; kaç yıl süre ile ne şekilde devam ettiği sorulup, yeterli ve kesin yanıtlar alınmalıdır.
-3-
2008/15106-2009/344
… bilgisine sahip … uzman bilirkişi görevlendirilip, taşınmazdan muhtelif … numuneleri alınıp, ilgili kurumda incelettirilip, … toprağı olup olmadığı ve … toprağı ise, kaç yıldır, ne şekilde kullanıldığı saptanıp; bu yolda, bilimsel verilere dayalı kapsamlı rapor düzenlettirilmelidir.
3402 Sayılı Yasanın 14. maddesindeki kısıtlamalar nedeniyle davacı-davalı gerçek kişiler ile ortak murislerin kazandığı … bulunup bulunmadığı; (1982/5 Esaslı … dava dosyasındaki 64 adet kadastro parselleri ve ilgili dava dosyalarındaki diğer kanıtlar da değerlendirilmek suretiyle;) varsa, cinsi ve miktarı Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüklerinden ayrı ayrı araştırılıp, başka tescil davası olup olmadığı da Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünden sorulmalı, anılan maddede vurgulanan miktarların aşılıp aşılmadığı saptanması” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma kararına uyulduktan sonra davanın kısmen kabulüne ve dava konusu Akyokuş Köyü 841, 819, 821, 843, 842, 844, 960, 807, 808, 845 parseller ile 827 parselin A=3519,55 m2 bölümünün davacı ve davalı gerçek kişiler adlarına tapuya tesciline, B=940,45 m2 bölümünün orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm dahili davalı Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tespit tarihinden önce orman kadastrosu yapılmamıştır.
Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak hüküm kurulmuş olduğuna göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 19/01/2009 gününde oybirliği ile karar verildi.