YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/217
KARAR NO : 2023/468
KARAR TARİHİ : 24.01.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
HÜKÜM : Kısmen kabul
Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda, Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı davacı vekili ve davalı … Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;
Mahkemece hüküm altına alınan ve davalı … Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. vekili tarafından temyize konu edilen toplam miktar 3.295,60 TL olup Mahkemenin verdiği karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 4.270,00 TL’nin altında kaldığı anlaşılmakla; davalı … Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı vekilinin gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait biçerdöverin boyasının kendiliğinden soyulması nedeniyle değiştirilmesine karar verilmesi, olmadığı takdirde de malın ayıplı olması nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, meydana gelen zarar bedeli olan 20.000,00 euro tazminatın ödenmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı … Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 25 inci maddesinin dördüncü fıkrası gereğince 6 aylık sürede dava açılması gerektiğini, davacının tüketici sıfatının olmadığını, biçerdöverin yenisi ile değiştirilmesini isteme hakkı olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı Kılıç Tarım Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; yetkili bayi olduğunu, sorumluluğunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen Karar
Mahkemece 12.05.2014 tarih, 2011/939 E. ve 2014/466 K. sayılı kararı ile aldırılan bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına dayanılarak davacının Kanunun kendisine tanıdığı dört seçenekten birini tercih etmek hakkına sahip olduğu, satıcının davacıyı bu haklardan herhangi birini kullanmaya zorlayamayacağı, dava konusu olayda davacının tercih hakkını öncelikle aracın bedelinin iadesi olarak kullandığı, araçtaki boya hatasının davacının kullanımından kaynaklanmayıp fabrika çıkışlı imalat hatası olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu biçerdöverin ayıplı olduğunun tespitine, ayıplı malın davacı tarafından davalı satıcıya iadesine, satılanın (ayıplı biçerdöverin) ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesine dolayısıyla ayıpsız bir biçerdöverin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, karar davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.
B. Bozma Kararı
Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 22.01.2019 tarih, 2017/2463 E. ve 2019/362 K. sayılı kararıyla dava ayıptan doğan hakların kullanılmasına ilişkin olduğundan mahkemece yapılması gerekenin öncelikle ayıbın açık veya gizli olup olmadığı tespit edilerek süresinde ayıp ihbarında bulunulup bulunulmadığının belirlenmesi, süresinde ayıp ihbarında bulunulmuş ve zamanaşımı süresi de dolmamışsa (zamanaşımı definde bulunulduğundan) sözleşmeden dönme hakkının kullanılmasının dosya kapsamına ve duruma göre hakkaniyete uygun olup olmadığının değerlendirilmesi, durum sözleşmeden dönmeyi haklı kılıyorsa bu talebe göre durum sözleşmeden dönmeyi haklı kılmıyorsa satış bedelinden indirime gidilerek sonucuna göre bir karar vermekten ibaretken yazılı gerekçeyle ve eksik incelemeyle karar verilmesi doğru olmadığı gerekçesiyle kararın davalılar yararına bozulmasına karar verilmiştir.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 24.06.2021 tarih, 2019/315 E. ve 2021/615 K. sayılı kararı ile dava konusu aracın dış kaporta kısmında boya dökülmelerinin olduğu, 03.03.2020 tarihli bilirkişi kök raporu ile araçtaki boya dökülmelerinin imalat hatasından kaynaklandığı, belirli bir süre kullanıldıktan sonra ortaya çıktığı ve ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğunun tespit edildiği, aracın 07.09.2010 tarihinde satın alındığı, davanın 02.11.2011 tarihinde açıldığı nazara alındığında zamanaşımı definin yerinde olmadığı, boya dökülmesinin araçtan sürekli faydalanmaya engel bir durum teşkil etmemesi nedeniyle sözleşmeden dönme hakkının kullanılmasının hakkaniyete uygun olmayacağı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun istikrar kazanmış ilamlarına göre “nisbi metot” yöntemi ile bilirkişiler tarafından biçerdöverin satış tarihi itibarıyla gerçek ayıpsız rayiç değeri ile mevcut ayıplı haldeki rayiç değerinin birbirine bölünmesi suretiyle elde edilen oran, satış bedeline uygulanmak suretiyle satış bedelinden indirim miktarının 3.295,60 TL olarak hesaplandığı gerekçesiyle davacının dava konusu biçerdöverin ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebinin reddine, bedel tenzili talebinin kısmen kabulüne, 3.295,60 TL’nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı … Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; 04.04.2013 tarihli bilirkişi raporunda araçtaki boya soyulmasından dolayı gerçekleşen araç değer kaybının 9.914,78 TL olarak tespit edilmesine rağmen, 2020 tarihli bilirkişi raporunda araçtaki değer kaybının 3.295,60 TL olarak hesaplandığını, araç fiyatlarındaki artış ve enflasyon oranlarına bakıldığında yaklaşık 7 yıl önce tanzim edilen bilirkişi raporuna istinaden 1/3 oranındaki varılan sonucun iki rapor arasındaki çelişkiyi bariz bir biçimde ortaya koyduğunu, dosya kapsamında atanan bilirkişilerin boya ile ilgili uzman olmadıklarını, bilirkişi raporunun sonuç kısmında “Aracın misli ile değiştirilmesinin davalı aleyhine orantısız bir ekonomik kayba neden olacağı” şeklinde beyanda bulunulduğunu, bu beyanların bilirkişinin tarafsız olmadığını ortaya koyduğunu, mahkemece tarafsızlığı şüpheye düşen bilirkişi raporu doğrultusunda karar verildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, ayıptan doğan haklardan öncelikle sözleşmeden dönme, olmazsa bedel farkından ibaret tazminatın tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6 ncı maddesi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 190 ıncı maddesinin birinci fıkrası, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 227 nci maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı … Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,
2.Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalı … Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş.’ye iadesine,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
24.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.