YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/2809
KARAR NO : 2023/3733
KARAR TARİHİ : 05.04.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI :
Taraflar arasındaki yargılamanın yenilenmesi istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı … (…) … tarafından Muğla 1.Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi’nin 2017/323 Esas sayılı dosyası ile açılan davada davanın kabulüne, davacının davalı … İdaresi nezdinde 102110157084606 numaralı işyerinde 1983 yılı 3 üncü dönem ve 1984 yılı 1 inci dönemde; 01.11.1983 – 31.12.1983 ile 01.03.1984 – 31.03.1984 tarihleri arasındaki sigorta hizmet süresinin davacıya ait olduğunun tespiti ile 4-1a maddesi kapsamında tesciline karar verildiğini, karar yasal süresi içerisinde istinaf edilmiş olup, … Bölge Adliye Mahkemesi 10.Hukuk Dairesi’nin 2018/1120 Esas, 2018/1605 Karar sayılı kararı ile istinaf taleplerinin esastan reddine karar verildiğini, kararın temyiz edilmesi sonucu Yargıtay 21. Hukuk Dairesi’nin 2019/172 Esas, 2019/6482 Karar sayılı kararı ile onanarak 24.10.2019 tarihinde kesinleştiğini, karar ile … T.C kimlik numaralı … (…) …’e maledilen sigortalı hizmetlerin aslında … T.C kimlik numaralı … …’a ait olabileceği, keza tespit edilen hizmetler ile ilgili olan ve davalı kurumdan temin edilen işe giriş bildirgesinde adı geçen dava dışı şahsa ait olduğunun anlaşıldığını, hükmü etkileyecek derecede yeni bir belgenin varlığından söz edilebileceğini beyanla Muğla 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesince verilen ve Yargıtayın onama ilamı ile 24.10.2019 tarihinde kesinleşen, 17.04.2018 tarihli ve 2017/323 Esas, 2018/214 Karar sayılı karara ilişkin yargılamanın iadesi taleplerinin kabulü ile; ilgili mahkeme kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı … vekili cevap dilekçesinde; talebin esas yönünden hatalı verilere dayandığını, yargılamanın iadesi koşullarının oluşmadığını, hak düşürücü sürenin dolduğunu beyanla yargılamanın iadesi talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın HMK 375/1-a maddesi şartlarını taşımadığından HMK 379/1-c maddesi gereğince yargılamanın iadesi talepli davanın reddine, karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; kesinleşen kararın Kurum hukuk servisince 23.12.2019 tarih ve … sayılı yazı ilgili servislere intikal ettirildiğini, karar ile … T.C kimlik numaralı … (…) …’e maledilen sigortalı hizmetlerin aslında … T.C kimlik numaralı … …’a ait olabileceği, keza tespit edilen hizmetler ile ilgili olan ve davalı kurumdan temin edilen işe giriş bildirgesinde adı geçen dava dışı şahsa ait olduğunun anlaşıldığını, Marmaris Orman İşletme Müdürlüğünden temin edilen belgelerin Kurum nezdinde bulunan belgeler olmadığını, yani kararın verilmesinden sonra belgelerin temin edildiğini, mahkeme kararının uygulanmasının hak kaybına neden olacağı anlaşıldığından … T.C. nolu …’a Denizli bölgesinden 01.02.2014 tarih ve … tahsis numarası ile bağlanan yaşlılık aylığının durdurulmasına karar verildiğini, hükmü etkileyecek derecede yeni bir belgenin varlığından söz edilebileceğini, müvekkili Kurumun fer’i müdahil sıfatının devam ettiğini, dosyadaki taraf sıfatının davacı olarak değiştirilerek müvekkili Kurum aleyhine vekalet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yargılamanın iadesi talebinin kabulü ile mahkeme kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, “Kurum tarafından yargılamanın yenilenmesine gerekçe sunulan işe giriş bildirgelerinin, Kurum’un kendi bünyesinde bulunmasından dolayı sonradan ele geçen belgenin varlığından söz edilemeyeceği için talebin dayanağının yerinde olmadığı, ilk derece mahkemesi kararında herhangi bir hatanın bulunmadığı, davacı … feri müdahillik sıfatından dolayı aleyhine yargılama gideri ve bu kapsamdaki vekalet ücretinin hüküm altına alınamayacağını iddia etmiş ise de yargılamanın iadesine ilişkin davada artık feri müdahillik sıfatını terk ettiği, ayrı bir davanın davacısı olduğu anlaşılmakla bu yöndeki istinaf talebi yerinde olmadığı” gerekçeleri ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde, istinaf gerekçeleri ile kararı temyiz etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 375 inci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. 6100 sayılı Kanun’un 375 inci maddesine göre “(1) Aşağıdaki sebeplere dayanılarak yargılamanın iadesi talep edilebilir:
a) Mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması,
b) Davaya bakması yasak olan yahut hakkındaki ret talebi, merciince kesin olarak kabul edilen hâkimin karar vermiş veya karara katılmış bulunması,
c) Vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzuruyla davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması,
ç) Yargılama sırasında, aleyhine hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belgenin, kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması,
d) Karara esas alınan senedin sahteliğine karar verilmiş veya senedin sahte olduğunun mahkeme veya resmî makam önünde ikrar edilmiş olması,
e) İfadesi karara esas alınan tanığın, karardan sonra yalan tanıklık yaptığının sabit olması,
f) Bilirkişi veya tercümanın, hükme esas alınan husus hakkında kasten gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun sabit olması,
g) Lehine karar verilen tarafın, karara esas alınan yemini yalan yere ettiğinin, ikrar veya yazılı delille sabit olması.
ğ) Karara esas alınan bir hükmün, kesinleşmiş başka bir hükümle ortadan kalkmış olması,
h) Lehine karar verilen tarafın, karara tesir eden hileli bir davranışta bulunmuş olması,
ı) Bir dava sonunda verilen hükmün kesinleşmesinden sonra tarafları, konusu ve sebebi aynı olan ikinci davada, öncekine aykırı bir hüküm verilmiş ve bu hükmün de kesinleşmiş olması,
i) Kararın, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlali suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması veya karar aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi ” halinde yargılamanın iadesi mümkündür.
3- Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurulları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekili tarafından ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.