YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/1760
KARAR NO : 2008/2924
KARAR TARİHİ : 25.02.2008
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVALILAR : … VE ARK.
Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Yörede 1981 yılında yapılan genel arazi kadastrosu sırasında … Köyü 222 parsel sayılı taşınmaz 4500 m2 yüzölçümü ile 45 nolu vergi kaydına dayanılarak … adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı … Yönetimi çekişmeli taşınmazın Yaylaçukurbağ Köyünde yapılan orman kadastrosu sırasında orman sınırları içine alındığını, tapu kaydının iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tescili talebi ile dava açmıştır. Mahkemece … Köyü sınırları içinde kalan 222 parsel sayılı taşınmazın komşu … Köyünde yapılan orman kadastrosu sırasında orman sınırları içine alındığını ancak bu çalışmanın dava konusu taşınmazın bulunduğu köyde ilan edilmediği ve dava konusu taşınmazın bulunduğu … Köyünde yapılan orman kadastrosu sırasında orman sınırları dışında bırakıldığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş; hüküm davacı … Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava orman sınırları içinde kalan taşınmazın tapusunun iptali ve tescili istemine ilişkindir.
… … (Sahil … – …) Köyüne ait orman kadastrosuna ilişkin 14.8.2001 tarihli işe başlama tutanağından bu köyde 3116 sayılı yasaya göre bir orman kadastrosunun yapıldığı 14.08.2001 günü işe başlama tutanağındaki ( … … İli, … İlçesi, … Köyü sınırları (Sahil …) içinde bulunan ve 3116 Sayılı Orman Kanununa göre orman tahdidi yapılan sınırlandırması kesinleşmiş olan ormanlarda 6831 Sayılı Orman Kanunun 3302 Sayılı Kanunla değişik 2/B madde uygulaması çalışmaları yapılmak üzere komisyonumuz görevlendirilmiştir.) açıklamalardan anlaşılmaktadır. Sözü edilen işe başlama tutanağında … Köyünün eski isminin Sahil … Köyü olduğu bildirilmiştir.1981 yılında … (… ) Köyünde arazi kadastrosu başlamadan önce 766 Sayılı Yasa hükümleri gereğince genel sınır krokisi çizilmiş; … ve … mevki olarak adlandırılan bölümler 1128 ila 1165 orman sınır noktaları ile çevrilerek orman sınırları dışında; bu alanın dışında kalan ve 1136 ile 1148 orman sınır noktalarının Kuzeyinde … ve … ormanlarının, 1127 ila 1138 orman sınır noktalarının Güneyinde ise … ve … ormanlarının bulunduğu belirlenmiş ve harita üzerine işaretlenmiştir. Dosyada mevcut belgelerden … Köyünde 1941 yılında 3116 Sayılı Yasaya göre yapılan orman kadastrosu sırasında bu köy sınırları içinde bulunan ormanların kadastrosunun yapıldığı anlaşılmaktadır.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir. Öncelikle: … … ve … Köylerinin aynı köy olup olmadığı araştırılmalı; … …, …,… … ormanlarına ait 3116 Sayılı Yasaya göre yapılan orman tahdidine ilişkin tahdit tutanakları ile tahdit haritası getirtilmeli, 3116 Sayılı Yasaya göre yapılan orman tahdidi sonucu oluşan tapu kayıtlarının bulunup bulunmadığı araştırılarak varsa bu tapu kayıtları getirtilmeli, keza … Köyünde 14.08.2001 tarihli işe başlama tutanağı ile yapılan ve
-2-
2008/1760-2924
03.08.2003 tarihinde ilan edilen aplikasyon ve 2/B madde uygulamasına ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneği ile … Köyünde 1946 yılında 3116 Sayılı Yasaya göre yapılan orman tahdidi ile 1987 yılında 2896 Sayılı Yasa hükümlerine göre yapılan aplikasyon ve 2/B madde uygulamasına ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları, ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örnekleri, ayrıca her iki köye ait kadastro paftalarının orijinalinden çekilmiş fotokopileri getirtilmeli; 6831 Sayılı Yasanın 8. maddesinde: “Orman kadastrosunun ve bu Kanunun 2 nci maddesi gereğince orman sınırları dışına çıkarma işlemlerinin yapılacağı İl ve İlçeler … Orman ve Köyişleri Bakanlığınca belirlenir.
Kadastro çalışmalarının yapılacağı yerler en az bir ay önce radyo ve diğer yayın araçları ilan olunur.
Orman kadastrosu ve sınırları dışına çıkarma işlerine ait arazi çalışmalarının başlama tarihi ise, orman kadastro komisyonu tarafından en az 15 gün önceden çalışılacak belde ve köylerde bunlara bitişik belde ve köylerin uygun yerlerine asılarak ilan edilir.
ilan işlemlerine ait usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenir.”,
Aynı Yasanın 10. maddesi: “Sınırlaması ve Kanunun 2 nci maddesine göre, orman sınırları dışına çıkarma işlemleri bitirilen köy ve beldelere ait düzenlenen kadastro dosyaları Orman Genel Müdürlüğüne gönderilir. Orman Genel Müdürlüğünce bulunan şekli ve hukuki noksanlıklar komisyonlarca düzeltildikten sonra Orman Genel Müdürlüğünce ilgili valiliklere gönderilir. Kadastro işlemleri Valinin onayı ile yürürlüğe girer. Kadastro tutanak suretleri haritaları ile birlikte orman kadastro komisyonlarınca ilgili köy ve beldelerin uygun yerlerine asılmak suretiyle ilan edilir. Ayrıca, tutanak suretleri Maliye ve Gümrük Bakanlığı ile Orman Genel Müdürlüğü’nün mahalli kuruluşlarına intikal ettirilir.
Asılma tarihi; beldelerde belediye encümenlerinin, köylerde ihtiyar heyetlerinin tasdik edecekleri belgelerle tevsik olunur. Bu belgeler komisyon dosyalarında saklanır.
Kadastrosu tamamlanan ormanlara ait haritalar komisyon başkanınca tasdik olunur.” hükümleri bulunmaktadır.
Orman kadastrosunun yapıldığı tarihte ve dava tarihinde yürürlükte bulunan Orman Kadastrosu ve 218 Madde Uygulamasına ilişkin Yönetmeliğin 15. maddesi: “Orman Kadastrosunun ve 2/B madde uygulamasının yapılacağı, ilgili ilçelerde, ormanda çalışmaya başlamadan en az bir ay önce radyo ile belediye yayın araçları veya belediye ilan tahtasında askı suretiyle ilan olunur.
Bir devrelik arazi çalışmalarında bir ilçe içindeki ormanların sınırlaması tamamlanmamış ise ertesi yıl için aynı ilçede sınırlamanın devam edeceği hususunu bildiren ilanın yapılmasına lüzum yoktur.
ilanın yapıldığı radyo ve yayın bülteninin bir nüshası ilgili orman bölge müdürlüğüne ve komisyon başkanlığına gönderilir.
Orman kadastrosunun yapılacağı il ve ilçeler ilgili Valiliklere yazıyla bildirilir.”,
Yine Aynı Yönetmeliğin 16. maddesi “Orman kadastrosu ve 2/B madde uygulamasının başlama tarihi, komisyon başkanlığı tarafından tayin ve tesbit edilerek çalışılacak belde ve köylerle bunlara bitişik belde ve köylerde en az 15 gün önce bu belde ve köylerin uygun yerlerine asılacak ilan kağıdıyla duyulur. Durum bir tutanakla tespit edilir. Ayrıca, ilgili orman işletme müdürlüğü ile Maliye ve Gümrük Bakanlığının mahalli birimine çalışmaya başlamadan en az 15 gün önce yazıyla bildirilir.
Bu ilanda; komisyonun hangi köy ve beldede çalışacağı, ormanların içinde ve bitişiğindeki taşınmazların sahiplerinin veya kanuni mümessillerinin veya vekillerinin sınırlama sırasında hazır bulunmaları, hazır bulunmadıkları takdirde orman kadastrosu ve 2/B madde uygulaması işlerine gıyaplarında devam edileceği açıklanır.
ilan işlerine ait belgeler dosyasında saklanır.
-3-
2008/1760-2924
Kadastro ve 2/B madde uygulaması yapılacak ormanların bitişiğinde ve içinde taşınmazları olanların orman sınırlarının tespiti sırasında kendileri veya kanuni mümessilleri veya vekilleri hazır bulunur. Faydalandıkları ve işgal ettikleri taşınmazların sınırlarını ve her nevi belgelerini gösterir.
Yerinde yapılan ilana rağmen ilgililerin bulunmamaları orman kadastro ve 2/B madde uygulama çalışmalarını durdurmaz.
Sınırlama işinin herhangi bir sebeple aksaması veya komisyonun büro çalışmalarına geçişi veya bu işin ertesi yıla kalması halinde çalışmalara öncelikle buralardan başlanır. Başlama günü ilgililere duyurulmak üzere aynı belediye başkanlıklarına veya köy muhtarlıklarına ilgili orman işletme müdürlüğü ve Maliye ve Gümrük Bakanlığının mahalli birimine yazılı olarak bildirilir. Yazıların tebellüğ şerhi bulunan ikinci nüshası dosyasında saklanır.”
Aynı Yönetmeliğin 42. maddesi: “Komisyon başkanlıklarınca çalışma proğramında belirtilen köy ve beldelere ait mülki sınırlar, sadece orman kadastro çalışmaları için geçirilmiş olacağından mülki sınırlar, özel kanunlara göre teessüs etmiş resmi kayıt ve kararlara, bunlar yoksa bilirkişi beyanlarına göre orman kadastro çalışmaları sırasında komisyonlarca arazide belirtilerek ilgili harita ve … fotoğraflarına işlenir.
Bu şekilde ortaya çıkan hudutları, sadece orman kadastrosu ile ilgili muamelelere müteallik ve münhasır olup, mülki sınırların tashih ve tadilini icap ettirmez.
Komisyonların çalışma alanları arasındaki sınırlar, aralarında boşluk ve bindirme olmayacak şekilde her iki komisyon başkanının yapacakları kenarlaşma ile sağlanır.” şeklindedir.
Somut olayda; çekişmeli … Köyü Mülki sınırları içerisinde bulunan ormanlarda yapılacak orman kadastrosu çalışmalarında orman kadastro komisyonunca 6831 Sayılı Yasanın 8. maddesinde ve Orman Kadastro Yönetmeliğinin 15 ve 16. maddesinde belirtilen tüm ilanların, yasa ve yönetmeliğe uygun olarak yapıldığı ve dava konusu taşınmaz Devlet Ormanı sınırları içerisine alınarak, orman kadastrosunun 24.03.1989 tarihinde Yaylaçukurbağ Köyünde ilan edildiği anlaşılmaktadır.
Gerçekten orman kadastrosuna itiraz davalarının, 6831 Sayılı Yasanın 11/1. maddesi hükmüne göre 6 aylık askı ilan süresi içinde kadastro mahkemelerinde bu sürenin geçmesi halinde yine aynı maddenin son cümlesi uyarınca, tapulu taşınmazlar yönünden 10 yıllık süre içinde genel mahkemelerde dava açılabileceği, bu 10 yıllık dava açma süresinin hak düşürücü süre olduğu, bu sürenin geçirilmesinden sonra, hangi nedenle olursa olsun orman kadastrosunun iptali için dava açılamayacağı yasa hükmü gereğidir.
Gerek yürürlükten kaldırılan 5602 ve 766 Sayılı Yasalarda, gerekse 3402 Sayılı Yasanın 4/7. maddesi hükmüne göre “kadastro ekibi; kadastro çalışma alanı sınırlarının tespitinde il ve ilçelerin belediye sınırları ile köy sınırlarını dikkate alır. Bu sınırlar mahalle, belediye, köy idari sınırları sayılmaz. ” Orman kadastro çalışmalarının yapıldığı ve dava tarihinde yürürlükte bulunan ve bu davada uygulanması gereken Orman Kadastro ve 2/B Madde Uygulama Yönetmeliğinin, Köy Sınırlarının Tespiti ve kenarlaşma başlıklı 42. maddesinde: “Komisyon başkanlıklarınca çalışma programında belirtilen köy ve beldelere ait mülki sınırlar, sadece orman kadastro çalışmaları için geçirilmiş olacağından, bu şekilde ortaya çıkan sınırların sadece orman kadastrosu ile ilgili çalışmalarına esas ve bu konu ile sınırlı olacağından, mülki sınırların düzeltilmesini ve değiştirilmesini gerektirmeyeceği” hükümleri bulunduğuna göre, mahkemece … … ve … … Köylerinde yapılan arazi kadastrosuna ilişkin ‘paftalar getirtilmeli, … … ve … … Köylerinin idari sınırları ile Yönetmeliğin 42. maddesinde yazılı orman kadastrosuna ait kesinleşen çalışma alanı sınırları uygulanarak dava konusu taşınmazın … … Köyünün mü yoksa … … Köyünün mü idari sınırları ya da sadece orman kadastro çalışmaları için geçirilmiş hangi köy çalışma alanı içerisinde bulunduğu saptanarak orman kadastrosunun askı ilanının yasaya uygun olarak ilan edilip edilmediği değerlendirilmelidir.
Bu nedenle; mahkemece öncelikle, … … ve … … Köylerinin idari sınırlarına ilişkin tüm yazı, belge, resmi kayıt ve kararlar ile varsa haritaları getirtilerek, önceki
-4- 2008/1760-2924
bilirkişiler dışında halen … ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek üç mühendis ve bir harita mühendisinden oluşturulacak 4 kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak keşifte 2 Eylül 1986 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 6831 Sayılı Orman Yasasına Göre Orman Kadastrosu ve Aynı Yasanın 2/B Maddesinin uygulanması Hakkındaki Yönetmeliğin 54. maddesi uyarınca hazırlanan Orman Kadastrosu Teknik izahnamesinin 49. maddesinde yazılı “orman sınır noktası ve hatların uygulanmasında tutanaklardan, orman kadastro haritasından, … fotoğraflarından, varsa ölçü karnelerinden, nirengi, poligon, röper noktalarından yararlanılır. Sınırlama tutanakları ile orman kadastro haritaları arasında çekişme olduğunda ölçü değerleri ve tutanaktaki ifadeler arazinin durumuna göre incelenir, hangisi daha çok uyum gösteriyorsa ve gerçek duruma uygun ise o esas alınır.” hükmü ile 15.07.2004 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastrosunun Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin “Teknik işler” başlıklı Dokuzuncu Bölümde yazılı esaslar göz önünde bulundurularak uygulama yapılmalı, yerel bilirkişi beyanlarına başvurularak yerinde bulunmayan orman sınır noktaları, bulunanlardan hareketle tutanak ve haritalarda yazılı mevkii, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre, orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulama tutanak ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan … fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, anlatılan yöntemle bulunan ilk orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulaması ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeği çevrilerek, çekişmeli taşınmazın orman kadastrosu aplikasyon ve 2/B madde haritalarına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde, ayrı renkli kalemlerle gösterilip keşfi izleme olanağı sağlanmalı, ilk orman kadastro harita ve tutanakları ile aplikasyon ve 2/B madde harita ve tutanaklarının uyumsuz olması halinde yukarıda yazılı Yönetmelikler ile Teknik izahnamelerde yazılı tutanakların düzenlenmesine esas alınan … fotoğrafı ve memleket haritası ile desteklenen ve gerçek duruma uygun düşen tutanaklara değer verileceği düşünülerek her iki köye ait orman tahdit haritaları ile irtibatlı kroki çizdirilmeli ,köylere ait orman sınır noktaları ayrı ayrı renklerle gösterilmeli, keşifte yaşlı ve yöreyi bilen yerel bilirkişi ve tanıklar aracılığıyla … … ve … … Köylerinin idari sınırlarına ilişkin tüm yazı, belge, resmi kayıt ve kararlar çekişmeli 222 parsel sayılı taşınmazın hangi köy sınırları içinde kaldığı ve hangi köye ait tahdit haritası sınırları içinde kaldığı kesin olarak tespit edilmelidir, zemine uygulanarak, çekişmeli taşınmazın … … Köyü mü yoksa … … Köyü idari sınırları ya da hangi köy ve beldenin orman kadastrosu çalışma alanı sınırları içinde bulunduğu kesin olarak saptanmalı,
Ayrıca 1/5000 ölçekli … … köyüne ait köy genel krokisi üzerinde çekişmeli 222 parsel sayılı taşınmaz ile bu parsele komşu 215, 216, 217, 218, 219, 220, 221, 223, 224, 399, 398, 397 ve 396 parsel sayılı taşınmazların yeri gösterilmeli, idari sınırlar ile Yönetmeliğin 42. maddesi hükmüne göre belirlenen çalışma alanı sınırları bilirkişiler tarafından birlikte düzenlenecek askeri harita ve kadastro paftaları üzerinde işaretlenmeli, bundan sonra yukarıda açıklanan Yasa ve Yönetmelik hükümleri gözönünde bulundurularak davaya konu taşınmaz kesinleşen Yaylaçukurbuğ Köyü orman kadastrosu çalışma alanında kalıyorsa bu çalışma alanına ilişkin işlemler kesinleşmiş olduğundan, taşınmaz Yaylaçataloluk ya da … Köyleri idari sınırlarından kalsa bile, bu durum o yerde kesinleşen orman kadastrosunu etkilemeyeceğinden başka bir araştırmaya gerek kalmadan davanın kabulüne karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı … Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 25/02/2008 günü oybirliği ile karar verildi.