YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/12902
KARAR NO : 2022/15872
KARAR TARİHİ : 30.11.2022
MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Erzincan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu meydana gelen ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın istinaf incelemesinde; davalıların istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen karar, davalılardan …, Generali Sigorta A.Ş. ve … Kargo Servisi A.Ş. vekilleri tarafından süresi içinde temyiz edilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
K A R A R
Davacılar vekili; … Kargo servisi A.Ş.’nin acenteliğini yapan davalı …’a ait aracı şöför olarak kullanan davalı …’ın karşıya geçmek için yola çıkan davacıların murisi …’a çarpması sonucu davacılar yakının hayatını kaybettiğini, kazanın oluşumunda davalı sürücü …’ın asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, muris …’ın 67 yaşında ve işçi emeklisi olsa da emekli aylığı yeterli olmadığı için aynı zamanda ailesinin geçimini sağlamak için kapı pencere kasalarının yapım ustası olarak çalıştığını ve aylık 1.000,00 TL civarında katkı sağladığını iddia ederek maddi ve manevi tazminat talep ve dava etmiştir.
Davalı … vekili; kazaya karışan aracın kendilerine ait olmadığını, işleten sıfatına haiz olmadığından kendileri yönünden husumet nedeniyle davanın reddinin gerektiğini, ayrıca kazanın oluşumunda müteveffanın müterafik kusurlu olduğunu savunarak maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddini talep etmiştir.
Davalı …vekili; aracın …’tan uzun süreli olarak kiralayan davalı …Ş.’nin işleten olarak sorumlu olduğunu, ayrıca arada uzun süreli bir ariyet sözleşmesi varsa yurt içi kargo servisinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiğini ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğunu, araç sahibi …’ın da işleten sıfatıyla sorumluluğu kalkacağından Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı olarak müvekkili şirketin de kaza nedeniyle zararları tazmin etme borcunun bulunmayacağını, sorumluluğu teminat limiti ve sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı ile sınırlı olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalılar … ve … vekili; davacıların murisinin ölümünün kaza anında yaşadığı rahatsızlık veya bu rahatsızlık nedeni ile sendeleyerek düşüp kafasını çarpması sonucu gerçekleştiğini, davalı …’ın olayın oluşunda kusurunun bulunmadığını, talep edilen manevi tazminat miktarının da fahiş ve zenginleştirici mahiyette olduğunu savunarak açılan davanın tüm talepler yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesince toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre davacıların desteğinin meydana gelen trafik kazası sonucu hayatını kaybettiği, davacıların bir kısmının destekten yoksun kaldığı, davacıların meydana gelen kaza nedeni ile manevi zarara uğradığı dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalılar vekillerince ayrı ayrı istinaf yoluna başvurulmuştur. Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davalılar vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiş; hüküm, davalılardan …, Generali Sigorta A.Ş. ve … Kargo Servisi A.Ş. vekilleri tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve HMK 355. maddesindeki kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde inceleme yapılıp karar verilmiş ve verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş olmasına göre davalılardan …, Generali Sigorta A.Ş. ve … Kargo Servisi A.Ş. vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacılar dava dilekçesi ile meydana gelen kaza nedeni ile desteklerinin hayatını kaybettiğini, müteveffanın işçi emeklisi olduğunu, ancak emekli olmasına rağmen ailesinin geçimini sağlamak için kapı ve pencere kasaları yapım işi ile uğraştığını, aylık 1.000,00 TL civarında katkı sağladığını iddia etmiştir. Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda ise destek tazminatı hesabı yapılırken davacıların desteğinin hayatını kaybetmeden önce çalıştığı firmadan alınan adi yazılı belgeye istinaden emekli aylığı kazancına ek olarak 1.500,00 TL geliri olduğu kabulüne göre hesaplama yapılmıştır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 26. maddesi “Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.” hükmü uyarınca taleple bağlılık kuralına aykırı olarak talepten fazlasına karar verilmesi usule aykırıdır. Mahkemece, davacıların dava dilekçesi ile hayatını kaybeden Abdülkadir Say’ın aylık 1.000,00 TL civarında geliri olduğu belirtilmesine rağmen, talep edilen miktar aşılarak aylık 1.500,00 TL kazandığı kabul edilmek sureti ile talep edilen miktarların üzerinde hüküm kurulması talep aşımı mahiyetinde olup hatalıdır.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalılardan …, Generali Sigorta A.Ş. ve … Kargo Servisi A.Ş. vekillerinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalılardan …, Generali Sigorta A.Ş. ve … Kargo Servisi A.Ş. vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK’nun 371/1-a maddesi gereğince, Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, Dairemiz karar örneğinin ise Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalılar …, Generali Sigorta A.Ş. ve … Kargo Servisi A.Ş.’ye geri verilmesine 30.11.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.