YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/11852
KARAR NO : 2023/1521
KARAR TARİHİ : 09.03.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki icra memur işlemini şikayet nedeni ile yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulüne ve 07.03.2022 tarihli İcra memur işleminin kaldırılmasına karar verilmiştir.
Kararın davalı borçlu tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine hükmedilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı borçlu tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Şikayetçi alacaklı şikayet dilekçesinde; borçlu Belediye aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, takibin kesinleşmesi üzerine borçlu Belediyenin banka hesapları üzerine haciz işlemleri uygulandığını, 16.12.2021 tarihli Banka Haciz Yazısı başlıklı müzekkere ile tüm hesaplarda dosyamızın 1. sırada olduğu miktarların (fiilen kamu hizmetinde kullanılan hesaplar, vergi, resim ve harç gelirlerine ilişkin hesaplar hariç) olmak üzere dosyaya gönderilmesine karar verildiğini, ancak … Bankasının 30.12.2021 tarihli cevabında, haciz konulan hesaplarda dosyanın ilk sırada olduğu, fakat hesapların kamuya tahsisli olması sebebiyle paraların dosyaya gönderilemediğinin belirtildiğini, 07.03.2022 tarihli dilekçe ile kamuya tahsisli hesapların haczedilemezliği bulunmadığı, Belediye Kanunu’nun 15/son maddesine göre, belediyenin proje karşılığı borçlanma yolu ile elde ettiği gelirler, şartlı bağışlar, kamu hizmetinde fiilen kullanılan mallar ve belediye tarafından tahsil edilen vergi, resim ve harç gelirleri haczedilemeyeceğini, bu nedenle paraların icra veznesine istenmesinin talep edildiğini, İcra Müdürlüğünün 07.03.2022 tarihli kararı ile” haciz veya bloke konulmayan paranın fiilen kamu hizmetinde kullanılan hesaplara ilişkin olup olmadığının müdürlüğümüzce tespiti mümkün olmadığı, ancak ilgili bankaca tespitinin mümkün olduğu, fiilen kamu hizmetinde kullanılan hesap olmadığının düşünülmesi halinde ise usul ve yasaya aykırı hareket eden banka yönünden şikayetin mümkün olduğu, mahkemece yapılacak yargılama sonucunda haciz veya bloke konulmayan paranın fiilen kamu hizmetinde kullanılan hesaplara ilişkin olup olmadığına karar verilebileceği, müdürlükçe bu evrede para istenemeyeceğinden talebin reddine” karar verildiğini, İcra Müdürlüğünün bu kararının hatalı olduğunu, haczedilmezlik şikayetinin ancak borçlu tarafından ileri sürülebileceğini beyanla İcra Müdürlüğü kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı borçlu cevap dilekçesinde; şikayete konu hesapların kamu hizmetine tahsisli hesaplar olduğunu, bu nedenle haczedilemeyeceğini, Belediye Kanunu’nun 15. maddesine göre hacizden 10 gün önce müvekkiline muhtıra gönderilmediğini beyanla şikayetin reddine hükmedilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; borçlu Belediye tarafından haczedilen hesaplarda bulunan paranın haczinin mümkün olmadığının iddia edilmesi halinde mahkemece bu hususta şikayete konu hesabın havuz hesabı niteliğinde olup olmadığı hususunda inceleme yapılması gerektiği borçlu tarafından icra dosya kapsamında haczedilmezlik şikayeti olmadığı ve … İcra mahkemeleri nezdinde … tarafından açılan şikayet davalarında mahkemece verilen bir tedbir kararı bulunmadığı, borçlu tarafından cevap dilekçesiyle de haczedilmezlik şikayetinin ileri sürülmemiş olması ve … ve… nolu hesaplarla ilgili yargılamanın mahkememizin 2021/1626 Esasında devam etmekle birlikte mahkemece bu yönde bir tedbir kararının verilmemiş olduğu anlaşıldığı, İcra Müdürlüğünce şikayete konu hesaplarda bulunan paranın alacaklıya verilmemesi yönündeki kararının usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesi ile şikayetin kabulüne 07.03.2022 tarihli icra memur işleminin kaldırılmasına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı borçlu istinaf dilekçesinde; davacı tarafından haczedilebilir olup olmadığına bakılmaksızın müvekkili idarenin Vakıfbank nezdinde bulunan tüm hesaplarına haciz konularak müvekkilin kamu hizmetini yürütmesinin engellendiğini, davaya dayanak edilen müdürlük kararında yer alan 3594, 8199, 5932 nolu hesaplar için … 2. İcra Hukuk Mahkemesinin 2022/611 E. sayılı dosyasında tensip tutanağında “Tedbir talebinin kabulüne, dosyanın karara bağlanmasına kadar dava konusu hesaplardan tahsil edilen paranın alacaklıya ödenmemesine” karar verildiğini, müvekkilinin Belediye olması sebebiyle vergi, resim ve harç gelirlerine ilişkin hesapların haczinin mümkün olmadığını, talebe konu edilen hesapların tümünün bu nitelikte olduğunu beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve şikayetin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; İcra ve İflas Kanunu ve takip hukuku ilkelerine göre asıl olan, alacaklının alacağına kavuşmasını sağlamak olduğun, kural olarak borçluların tüm mallarının haczi mümkün olduğu, bir malın haczedilememesi için yasal bir düzenlemenin bulunması zorunlu olduğu, haczedilmezlik istisnai bir durum olduğundan, bu yöndeki düzenlemelerin de dar yorumlanması gerektiği, 5393 Sayılı Belediye Kanunu’nun 15/son maddesinin de dar yorumlanması maddede açıkça haczedilmezlik için “fiilen kamu hizmetinde kullanılma” koşulunun kabul edilmesi karşısında, belediyeye ait bir malın haczedilmezliği ancak fiili durumunun tespiti ile belirlenmesi gerektiği, haczedilen menkullerin fiilen kamu hizmetinde kullanıldığını borçlu Belediye ispatlanmasının zorunlu olduğu, açıklanan nedenlerle usul ve yasaya aykırı müdürlük işlemini kaldırmaya yönelik ilk derece mahkemesince verilen şikayetin kabulü kararı yerinde olduğu gerekçesi ile borçlunun istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı borçlu temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı borçlu temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesini tekrarla bölge adliye mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 07/03/2022 tarihli İcra Müdürlüğü işleminin iptali istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 16, 79, 85 Maddeleri ile 5393 Sayılı Belediye Kanunu’nun 15/son maddesi
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı/borçlu vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK’nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,
Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.