YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/860
KARAR NO : 2023/1498
KARAR TARİHİ : 08.03.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki haczin kaldırılmasına yönelik şikayetten dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulüne karar verilmiştir.
Kararın alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı alacaklı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Şikayetçi ve borçlu icra mahkemesine başvurusunda, ortağı oldukları adi ortaklık adına düzenlenen 3 adet bonoya dayalı olarak … 1. İcra Müdürlüğü’nün 2014/14573 Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, ortaklardan … İnş. … A.Ş.’nin şahsi borcundan dolayı adi ortaklığın alacağının haczi mümkün olmadığını ileri sürerek … 1. İcra Müdürlüğü’nün 2018/4693- 2020/3607- 2019/6401 Esas ve … 2. İcra Müdürlüğü’nün 2020/4050- 2020/4094- 2020/4105- 2019/4159- 2020/4355- 2020/5523 Esas sayılı dosyalarından … 1. İcra Müdürlüğü’nün 2014/14573 Esas sayılı dosyasına konulan hacizlerin kaldırılmasına kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Alacaklı, haciz konulan dosyadaki alacaklının adi ortaklık olmadığını, … İnş. … Ltd. Şti. ve … Petrol … Ltd. Şti. olduğunu, haciz işleminin ise … İnş. … Ltd. Şti.’nin alacakları için uygulandığını, zaten adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından alacaklı sıfatına haiz olmasının da mümkün olmadığını ileri sürerek şikayetin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
A. Gerekçe ve Sonuç
Şikayetin süresiz olarak adi ortaklığı oluşturan her iki şirket tarafından yapılabileceği, ortaklardan birinin borcu için ortaklığın alacağına haciz konulamayacağı gerekçesi ile şikayetin kabulü ile … 2. İcra Müdürlüğü’nün 2019/4159, 2020/4105, 2020/4355, 2020/4094, 2020/4050, 2020/5523 E. ve … 1. İcra Müdürlüğü’nün 2020/3607, 2019/6401, 2018/4693 E. Sayılı dosyalarından … 1. İcra Müdürlüğü’nün 2014/14573 E. Sayılı dosya alacağına konulan hacizlerin kaldırılmasına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B.İstinaf Sebepleri
Alacaklı, UYAP’tan borçlu şirketin alacaklı takip dosyalarının sorgulanması sonucu bu dosyalara haciz müzekkeresi yazılmasının talep ettiğini, takipte her iki şirketin alacaklı olduğunu, adi ortaklığın alacaklı olmadığını, zaten tüzel kişiliği ve dolayısıyla taraf ehliyeti olmadığından alacaklı olmasının da mümkün olmadığını, haciz işleminin yerinde olduğunu ve şikayetin reddi gerektiğini, alacaklı kurumun bu haciz işleminde bir kusuru olmadığını, dosyanın taraflarını kontrol etmenin icra müdürlüğünün sorumluluğunda olduğunu, bu sebeple aleyhe yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
C.1.Gerekçe ve Sonuç
… 1. İcra Müdürlüğü’nün 2014/14574 Esas sayılı dosyasında; takibin dayanağı olan senetlerin incelenmesinde; lehtarın … A.Ş. ve … Ltd. Şti. adi ortaklığı olduğu, adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından, aktif ve pasif dava ve takip ehliyeti bulunmadığından takibin zorunlu olarak … ortaklığını oluşturan şirketlerin alacaklı olarak ayrı ayrı isimlerinin yazılması ve UYAP sisteminde de alacaklı sıfatıyla isimlerinin ayrı ayrı kayıtlı olmasının, takip alacağının adi ortaklık alacağı olduğu gerçeğini değiştirmeyeceği, adi ortaklığın ortaklarından birinin şahsi borcu için (sözleşmede de aksi kararlaştırılmadığı müddetçe) ortaklığın hak ve alacaklarına haciz uygulanamayacağı, tasfiye halinde kar payına haciz konulabileceği, ortaklığın tasfiye edildiği yönünde bir iddia ve ispat bulunmadığı, adi ortaklığın malları üzerine haciz konulması halinde bu hususun, ortaklarca ( adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından aktif ve pasif dava ve takip ehliyeti bulunmadığından) şikayet konusu yapılabileceği, şikayetin kabulüne ve hacizlerin kaldırılmasına karar verilmesinin isabetli olduğu gerekçesi ile alacaklının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK’nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Alacaklı; istinaf sebepleri başlığındaki hususları tekrarlamak suretiyle kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ortaklardan birinin şahsi borcu sebebiyle adi ortaklık alacağına konulan haczin kaldırılmasına yönelik şikayete ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
İİK’nın 16/2 ve TBK’nın 622, 623, 638. maddeleri.
3. Değerlendirme
Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;
İcra takibinin tarafı olmayan 3. kişiler, tarafı olmadıkları icra takibindeki hacizlerin kaldırılmasını şikayet yoluyla icra mahkemesinden isteyemezler.
Somut olayda, şikayetçilerin şikayetin konusu olan … 1. İcra Müdürlüğü’nün 2019/6401 Esas sayılı takip dosyasında borçlu olmadıkları gibi, bu icra dosyasından şikayetçilerin ortağı olduğu adi ortaklık alacaklarına konulmuş bir haciz de bulunmamaktadır.
O halde, şikayetçilerin tarafı olmadıkları … 1. İcra Müdürlüğü’nün 2019/6401 Esas sayılı dosyası yönünden haczin kaldırılması isteminde bulunmaları mümkün olmadığından mahkemece, istemin bu takip dosyası yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, şikayetin kabulü ile haczin kaldırılması yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1) Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile, 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca, Bölge Adliye Mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,
2) İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan harcın istek halinde iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
08.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.