YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/5059
KARAR NO : 2021/8257
KARAR TARİHİ : 04.11.2021
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki tahkim davası hakkında Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti tarafından verilen kararın başvuru sahibi (davacı) vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Başvuru sahibi(davacı) vekili, davacıların desteğinin yolcusu olduğu, davalıya zorunlu mali sorumluluk sigortalı araç sürücüsünün kusurlu hareketi ile gerçekleşen kazada desteğin öldüğünü açıklayıp ….. için 124.648,28 TL, … için 62.842,87 TL, … için 42.198,23 TL, …için 35.280,04 TL maddi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Karşı taraf (davalı) vekili, zararın meydana gelmesinde desteğin müterafik kusuru bulunduğunu ileri sürerek hesaplanan tazminattan indirim yapılması gerektiğini ileri sürerek esas yönlerden talebin reddini savunmuştur.
Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetince, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; başvuru talebinin kısmen kabulü ile… için 99.718,62 TL, … için 28.224,03 TL, … için 50.274,29 TL, … için 33.758,58 TL maddi tazminatın tahsiline karar verilmiş, anılan karara karşı davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kabulü ile hakem heyeti kararının kaldırılarak başvuru talebinin kısmen kabulü ile … için 42.418,93 TL, … için 84.137,58 TL, … için 28.483,84 TL, … için 23.814,02 TL maddi tazminatın tahsiline karar verilmiş, karar, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava, trafik kazası nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Davacılar vekili, desteğin yolcusu olduğu aracın tek taraflı kazasında desteğin öldüğünü açıklayıp tazminat talebinde bulunmuş, 04/11/2016 tarihli kusur raporunda araç sürücüsünün asli kusurlu olduğu, desteğin de alkollü sürücünün aracına bilerek binmekle tali kusurlu olduğu belirlenmiş; hakem heyetince desteğin, alkollü sürücünün aracına bilerek binmekle müterafik kusuru olduğu gerekçesi ile hesaplanan tazminattan %10 oranında müterafik kusur indirimi yapılarak talebin kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine itiraz hakem heyetince; davalı vekilinin itirazının kabulü ile, kusur raporunda desteğin tali kusurlu olduğu belirlendiğinden hesaplanan tazminattan %25 oranında kusur indirimi ve buna ek olarak alkollü sürünün aracına bilerek binmekle müterafik kusuru bulunduğundan %10 oranında kusur indirimi yapılarak karar verilmiştir. Varılan sonuç dosya kapsamına uygun olmayıp bozmayı gerektirmektedir.
6098 sayılı Borçlar Yasasının, “Tazminatın belirlenmesi” üst başlıklı 51/1 maddesi ile (818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 43.maddesi); Hâkimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği hükme bağlanmıştır.
Tazminattan indirim sebeplerini düzenleyen, Türk Borçlar Yasasının 52.maddesinde (Borçlar Kanunu 44. madde) öngörülen sebepler, daha çok zarar görenle ilgilidir. “Hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı” yönündeki genel hukuk ilkesinin etkisiyle, maddede sayılan belirli hal ve durumlarda tazminattan indirim yapılması mümkün bulunmaktadır.
Davacıların desteği, meydana gelen kazada yolcu olup, kusursuzdur. Desteğin araç içerisinde nizamlara aykırı ve kendi can emniyetini tehlikeye atacak şekilde yolculuk yapması ise sürüş kusurlarından olmayıp, hakim (eldeki davada hakem heyeti) tarafından tazminattan indirim sebebi olarak kabul edilmelidir. Yolculuk yapmaya uygun olmayan araçta bulunmak, alkollü sürücünün aracına bilerek binerek yolculuk etmek veya kurallara aykırı yolculuk yapmak gibi hususlar bilirkişi tarafından kusur oranı belirlenirken dikkate alınacak hususlar değildir. Karara esas alınan bilirkişi raporunda, desteğin, alkollü sürücünün aracında bilerek yolculuk yapmasına göre tali kusurlu olduğu belirlenmiştir. Uyuşmazlık Hakem Heyetince, hesaplanan tazminattan, desteğin alkollü sürücünün aracına bilerek bindiği gerekçesi ile %10 oranında müterafik kusur indirimi yapılmış, İtiraz Hakem Heyetince, kusur raporunda desteğe tali kusur izafe edildiği gerekçesi ile aynı sebebe dayalı olarak, alkollü sürücünün aracına bilerek binmekle tali kusurlu olduğu gerekçesi ile ve mükerrer olacak şekilde %25 oranında kusur indirimi yapılmıştır.
Buna göre hakem heyetince yapılacak iş, öncelikle desteğin trafik akışına ilişkin olarak kusursuz olduğu kabul edilerek daha sonra desteğin alkollü sürücünün aracına bilerek binerek kendi can güvenliğini tehlikeye attığından hesaplanan tazminattan müterafik kusur indirimi yapılarak hasıl olacak sonuca göre karar vermekten ibarettir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz itirazının kabulü ile kararın BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine 04/11/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.