YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/9105
KARAR NO : 2023/864
KARAR TARİHİ : 20.03.2023
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 06.04.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; güvenlik korucusu olan müvekkilinin silahlı terör örgütüne silah sağlama suçundan 11.02.2009 tarihinde gözaltına alındığını, 15.02.2009 tarihinde tutuklandığını, 04.07.2014 tarihinde tahliye edildiği ve hakkında beraat kararı verildiği, haksız olarak tutuklu kaldığı günler için 100.000,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi tazminata gözaltı tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davacı vekili 30.11.2018 tarihli duruşmasında maddi tazminattan feragat ettiğini beyan etmiştir.
2. Davalı vekili 26.06.2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın yasal 3 aylık ve 1 yıllık hak düşürücü sürelerinin dolduğundan davanın reddi gerektiğini, davanın yetkili mahkemede açılıp açılmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, davacının iddialarının soyut olduğunu, dava dilekçesine zararını doğrulayan belge sunmadığını, talep edilen tazminat miktarlarının sebepsiz zenginleşme yol açacak derecede fazla olduğunu, yasal faiz talebinin hukuken bir dayanağı olmadığını, davacının sosyal durumu araştırılarak bu hususun tazminat hesabında göz önüne alınması gerektiğini, davacı hakkında derdest dosya bulunup bulunmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, davanın reddi gerektiğini, öne sürmüştür.
3. … 2. Ağır Ceza Mahkemesinin, 07.12.2018 tarihli ve 2018/179 Esas, 2018/601 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
4. … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 30.09.2019 tarihli ve 2019/441 Esas, 2019/1980 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı ve davalı vekillerinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.
5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 28.11.2021 tarihli tebliğnamesi ile davalı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile hükmün bozulmasını talep etmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davalı vekilinin temyiz istemi;
İstinaf merciince eksik ve yeterli araştırma yapılmadan karar verildiğine, tazminat isteme koşullarının oluşmadığından davanın reddi gerektiğine, hükmedilen tazminat miktarlarının fazla olduğuna, ilişkindir
III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü
Davacının tazminata esas … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/598 Esas – 2018/13 Karar sayılı dava dosyasında silahlı terör örgütüne silah sağlama suçundan yargılandığı, 11.02.2009 – 04.07.2014 tarihleri arasında gözaltı ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 12.01.2018 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanun’un 142 nci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı, davacı vekilinin özel vekaletname ile davayı açtığı, davacı hakkında başkaca derdest dosya bulunmadığı, tutuklu kalınan sürelerin başka dosyasından mahsup edilmediği ve bu sürelerin infaz gördüğü, davacı vekilinin 30.11.2018 tarihinde maddi tazminat talebinden feragat ettiği belirlenerek, maddi tazminat talebinin reddine, 50.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü
İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin ve davacı vekilinin istinaf başvurusu üzerine, istinaf merci, manevi tazminatın eksik olduğundan 120.000,00 TL’ye yükseltilerek düzeltilmesi suretiyle, istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.
IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin esasını oluşturan … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/598 Esas – 2018/13 Karar sayılı dava dosyasında silahlı terör örgütüne silah sağlama suçundan yargılandığı, 11.02.2009 – 04.07.2014 tarihleri arasında 1969 gün gözaltı ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama üzerine beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 12.01.2018 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanun’un 142 nci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.
Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespit edilmesi gerekirken eksik tazminata hükmedilmesi temyiz edenin sıfatına göre bozma nedeni yapılmamıştır. anlaşıldığından hükmedilen tazminat miktarında bir isabetsizlik görülmemiştir.
Davalı Vekilinin Temyiz Talebi Yönünden;
1.İstinaf merciince eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiğine ilişkin temyiz talebi yönünden;
Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, incelenen dosya kapsamına göre delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, mahkemenin kararında usul ve yasaya aykırı bulunmadığından davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamıştır.
2.Davanın reddine karar verilmesi gerektiğine yönelik temyiz talebi yönünden;
Tazminat talebinin dayanağı olan ceza dava dosyasında beraat etmiş olması nedeniyle davacı lehine 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 141 ve devamı maddelerine göre, manevi tazminat hakkı bulunduğundan, davalı vekilinin, davacının tazminat talebinin reddi gerektiğine yönelik temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.
3.Hükmedilen manevi tazminat miktarının fazla olduğuna yönelik temyiz talebi yönünden;
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir manevi tazminat tayin edildiğinden davalı vekilinin tazminat miktarının fazla olduğuna dair temyiz sebebinin reddine karar verilmiştir.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin, 30.09.2019 tarihli ve 2019/441 Esas, 2019/1980 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca … 2. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
20.03.2023 tarihinde karar verildi.