YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/1825
KARAR NO : 2007/3483
KARAR TARİHİ : 17.04.2007
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde, eğitim ve öğretim giderinden dolayı borçlu olmadığının tespiti ile ödemelerin istirdatı istenilmiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davacılar vekili tarafından yasal süresi içinde verilen temyiz dilekçesi ile istenilmekle taraflara yapılan tebligat üzerine duruşma için tayin olunan günde temyiz eden davacı Vek.Av.Fatih Emir ile aleyhine temyiz olunan davalı Vek.Av. … geldiler. Gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Dava dilekçesinde, davacı …’nin üniversitede araştırma görevlisi olarak çalışırken 2547 Sayılı Yasanın 35. maddesi gereğince yüksek lisans eğitimi yapmak üzere … Üniversitesine gönderildiğini, ancak bir süre sonra istifa ederek ayrıldığını, davalı üniversitenin davacıdan yüklenme senedi uyarınca 6.900.470.000 TL anapara alacağı ile cezai şart tazminatı 3.450.325.569 TL istediğini, yapılan ödeme üzerine bu kez de 4.119.912.000 TL işlemiş faiz talep edildiğini, icra korkusu üzerine dava tarihine kadar 3.201.365.500 TL’nin da ödendiğini, davacının yapmış olduğu görevin karşılığı olan ücreti ve maaşı aldığını, tek taraflı konulan cezai şart ve faizin istenmesinin doğru olmadığını, ödenen paraların ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte istirdadı, ödenmeyen kısımdan ise borçlu olmadıklarının tespitini istemiş, mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Davacı …’nin davalı Üniversite tarafından 2547 Sayılı Yasanın 35. maddesi gereğince yüksek lisans ve doktora eğitimi yapmak üzere … Üniversitesine gönderilmesi ve eğitimi sırasında istifa ederek görevinden ayrılması konusunda bir anlaşmazlık yoktur. Adı geçen maddeye göre, yükseköğretim kurumları, kendilerinin ve yeni kurulmuş ve kurulacak diğer yükseköğretim kurumlarının ihtiyaçları için yurt içinde ve dışında, kalkınma plan, ilke ve
hedeflerine ve Yükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyaca ve esaslara göre öğretim elemanları yetiştirecekler, öğretim elemanı yetiştirilmesi amacıyla üniversitelerin araştırma görevlisi kadroları, araştırma ve doktora çalışması yapmak üzere başka bir üniversiteye Yükseköğretim Kurulunca geçici olarak tahsis edilebilecek, bu şekilde doktora ve tıpta uzmanlık veya sanatta yeterlilik payesi olanlar, bu eğitimlerinin sonunda kadrolarıyla birlikte kendi üniversitelerine döneceklerdir. Yurtiçi ve yurtdışında yetiştirilen öğretim elemanları, genel hükümlere göre bağlı oldukları yüksek öğretim kurumlarında mecburi hizmetlerini yerine getirmek zorunda olup, bu yükümlülüğü yerine getirmeyenlere yüksek öğretim kurumlarında görev verilmeyecektir. Buna göre öğretim elemanı yetiştirilmek üzere başka bir üniversiteye kadrosu tahsis edilen öğrencilerin başarısız olmaları veya görevlerinden ayrılmaları halinde kendilerine yapılan ödemeleri geri ödeyeceklerine ilişkin hiçbir düzenleme öngörülmemiştir. Ancak taraflar arasında sözleşme yapılmasını engelleyen bir hükme de yer verilmemiştir.
Bu durumda davacı …’nin yüklenme ve kefalet senedi hükümlerine göre sorumluluğunun tespiti gerekeceği açıktır. Adı geçen taahhütname bir bütün halinde incelendiğinde davalı hakkında taahhütnamenin 5. maddesinin ve bu maddenin yaptırımını gösteren 12. maddeden sonra gelen fıkranın uygulanacağı anlaşılmaktadır. Bu fıkraya göre ise “Üniversite veya İleri teknoloji Enstitüsü tarafından benim için yapılmış olan bütün masrafların (Türk lirası olarak) her birisi için ödeme tarihinden itibaren tahakkuk ettirilecek kanuni faiz v.s vergi ve kanuni ödemelerle birlikte ve iki katı olarak Üniversitenin/İleri teknoloji Enstitüsünün hazine emrine… ödeyeceğimi.” şeklinde düzenlenmiştir. Buna göre davacının sorumlu olacağı kısım öğretim ve eğitim için yapılan masraflar olup, araştırma görevlisi kadrosunda bulunmanın karşılığı olan maaş ödemeleri bunun dışında kalmaktadır. Mahkemece taahhütnamenin bu hükmü dikkate alınarak davacıya eğitimi süresince maaş ödemeleri dışında yapılan masraflar (vize, yabancı dil ücreti, ders ücreti, yatı ücreti, tez hazırlama, harç vs) varsa tespit edilerek bunlardan sorumlu tutulması, bunun dışında kalan ödemeler açısından ise -davalı üniversitenin daha önceden temerrüde düşürülmediği de dikkate alınarak dava dilekçesinin tebliği tarihinden itibaren faiz işletilerek- davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, Yargıtay duruşmasında vekille temsil edilen davacı yararına takdir edilen 500,00 YTL. vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 17.4.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.