YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/4541
KARAR NO : 2008/13668
KARAR TARİHİ : 16.09.2008
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, SSK.’lı süreler hariç 1.2.1986-1.12.1997 tarihleri arası tarım … sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara,toplanan delillere hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı kurumun tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Davacının temyizine gelince;Dava, davacının 01.02.1986 ile 01.12.1997 tarihleri arasında SSK.’na tabi zorunlu sigortalı olduğu süreler dışında tarım … sigortalısı olduğunun tesbiti ile aksi yöndeki davalı Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece istemin kısmen kabulu ile davacının 01.12.1996-01.12.1997 tarihleri arasında tarım … sigortalılığına karar verilmişsede varılan sonuç doğru değildir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının köy muhtarlığınca düzenlenen bildirge üzerine davalı Kurumca re’sen 01.02.1986 tarihi itibariyle 2926 sayılı Yasaya tabi tarım … sigortalısı olarak kayıt ve tescil edildiği, SSK. hizmet cetvelinden ihtilaf konusu dönemde 1986 yılı 1.döneminde 120 gün,2.döneminde 120 gün ve 3.döneminde 115 gün aralıksız çalışmasının bulunduğu ve SSK tabi çalışmasının 1986 tarihinden itibaren sona erdiği, durumun davalı Kurumca öğrenilmesi üzerine de sigortalılığının başlangıcından itibaren iptal edildiği görülmüştür.Davacının ihtilaflı dönemde 19.11.1996,27.12.1996 ve 17.09.1997 tarihlerinde toplu prim ödemeleri bulunmaktadır.Yapılan zabıta araştırması ve tanık beyanlarından da davacının 1986-1997 tarihleri arasında hayatını tarımsal faaliyetle kazandığı açıkça ortadadır.
Davacı, 01.02.1986 tarihinde re’sen tarım … sigortalısı olarak tescil edilmiştir.Ancak tescil tarihinde SSK’na tabi zorunlu sigortalı olduğundan ve hukuk sistemimizde çifte sigortalılık mümkün olmadığından tarım … sigortalılığının 01.02.1986 tarihinde başlatılması düşünülemez .Ne varki davacının tescil tarihindeki SSK’na tabi sigortalılığı uzun süreli blok çalışma olmayıp 25.12.1986 tarihinde sona ermiştir.Bu durumda davacının 2926 sayılı yasaya tabi sigortalılığının SSK’na tabi sigortalılığın sona erdiği 25.12.1986 tarihini takip eden ay başı olan 01.01.1987 tarihinden başlatılması gerekirken ilk prim ödemesini takip eden ay başı olan 01.12.1996 tarihinden başlatılması usul ve yasaya aykırıdır.Ne varki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK’nun 438/7 maddesi gereği hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının 1.bendinde yer alan. “01.12.1996”tarihinin silinerek yerine “01.01.1987”tarihinin yazılmasına hükmün değiştirilen ve düzeltilen bu şekli ile ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 16.09.03.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.