YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2005/11019
KARAR NO : 2006/322
KARAR TARİHİ : 30.01.2006

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde vakıf senedinde yapılan değişikliğin tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm … tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dava dilekçesinde, İller Bankası Mensupları Sosyal Yardımlaşma ve Emeklilik Vakfı senedinde 5072 sayılı Yasa hükümleri uyarınca yapılan değişikliklerin tescili istenilmiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla gerektirici yasal nedenlere göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak,
1-5072 sayılı Yasanın “Temel ilkeler” başlığını taşıyan 2.maddesinin “vakıflar, kamu kurum ve kuruluşlarının ismini alamaz” kuralına yer veren (a) bendi ve “kamu görevlileri görev unvanlarını kullanarak vakıf organlarında görev alamaz” hükmünü içeren (d) bendi uyarınca vakfın kuruluş senedinin 2. maddesinde adı “İller Bankası Mensupları Sosyal Yardımlaşma ve Emeklilik Vakfı” iken, “İller Sosyal Yardımlaşma ve Emeklilik Vakfı” olarak değiştirilmiş; ayrıca senedin 10. maddesinde vakıf üyesi olmak koşulu ile İller Bankası Genel Müdürü, Yönetim Kurulu Üyeleri ve Genel Müdür Yardımcısının Genel Kurulun üyesi oldukları hükme bağlandığı halde yapılan yeni düzenleme ile belirtilen kamu görevlileri Genel Kurul üyeliğinden çıkartılmak suretiyle senedin değiştirilmesi istenilmiştir.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, vakıf hukukunda esas olan vakfın kuruluş senedine yansıyan kurucu iradenin –yasaların buyurucu hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla- olduğu gibi korunması ve sürdürülmesidir.
Somut olayda; yukarıda açıklandığı üzere 5072 Sayılı Yasanın 2.maddesinin (a) ve (d) bentleri uyarınca kuruluş senedinde vakfın adını içeren 2. ve Genel Kurulun oluşumunu düzenleyen 10. maddelerinde yapılan değişiklikler mahkemece tescil edilmiş ise de, 21.09.2004 günü yürürlüğe giren 5234 Sayılı Yasanın 24.maddesi ve 5072 Sayılı Yasanın geçici 1.maddesinde öngörülen süre 31.12.2005 tarihine kadar uzatılmış ve eklenen geçici 2.
./..

-2-
2005/11019-2006/322

maddede 5072 Sayılı Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulan vakıfların kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili almış oldukları isimler ile senetlerindeki kamu görevlilerinin unvanlarını kullanma hakları saklı tutulmuştur. Dava konusu vakıf, anılan yasanın yürürlük tarihinden önce kurulduğu cihetle, kuruluş senedindeki adını ve kamu görevlilerinin görev unvanlarını kullanma hakkının saklı olduğunun kabulü gerekir. Unvanları gösterilen kamu görevlilerinin Genel Kurul üyeliğinden çıkarılmaları sonuç itibarıyla böyle bir düzenleme kurucu iradeye aykırı düşecektir. Oysa; kurucu irade, vakfın adını “İller Bankası Mensupları Sosyal Yardımlaşma ve Emeklilik Vakfı” olarak belirlemiş ve Genel Kurulunun oluşumunda kişiyi değil, görev unvanını esas almıştır. 5072 Sayılı Yasaya 5234 sayılı Yasayla eklenen geçici 2.madde hükmü de bu amaçla düzenlenmiş bulunmaktadır. Açıklanan tüm bu nedenlerle vakıf senedinin 2. ve 10. maddelerinde yapılan sözkonusu değişikliklerin tescili,
2-Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 456. maddesinde, taraflarca verilen tavzih dilekçesinin mahkemece diğer tarafa tebliğ edilerek onun istem konusunda yazılı beyanda bulunmasını sağlayacağı belirtildiği halde bu yola başvurulmadan ve yeni hüküm doğuracak nitelikte dava konusu edilmeyen vakıf senedi maddelerinin değiştirilmesine karar verilmesi,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 30.1.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.