YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/4230
KARAR NO : 2007/7184
KARAR TARİHİ : 31.05.2007
MAHKEMESİ : … Tapulama (Kadastro) Mahkemesi
DAVACILAR : ORMAN YÖNETİMİ-… ÇİFTLİĞİ SAHİPLERİ …VE ARK.
DAVALILAR : HAZİNE-… …-… …-… UYSAL
Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Kadastro sırasında … Köyü 323 ve 324 parsel sayılı sırasıyla 28400 m2 ve 1600 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar Şubat 1947 tarih 187 sıra numaralı tapu kaydı ile paylı olarak … …, … … ve ……adına, 662 parsel sayılı 20000 m2 yüzölçümündeki parsel ise 323 ve 324 sayılı parsellere uygulanan tapu kaydı miktar fazlası olarak Hazine adına tesbit edilmiştir. Orman Yönetimi taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğu, … … ve arkadaşları ise tapuya dayanarak bu parsellerin Tapulama/Kadastro tesbitine itiraz etmişler, İtiraz tapulama komisyonunca yetkisizlik kararı verilerek Gezici Arazi Kadastro Mahkemesine gönderilmiştir. … … ve … Topçu 323 sayılı parselleri davalılardan satın aldıkları, … … ise taşınmazı ……dan satın aldığı iddiasıyla dilekçe vererek, … … ise 662 sayılı parselin adına tescili iddiasıyla istemini duruşma tutanağına geçirterek davaya katılmışlar, 662 ve 324 sayılı parsellere ilişkin ayrı görülen davalar 323 sayılı parsele ilişkin bu dosya ile birleştirilmiştir. Mahkemece, Orman Yönetimi ile tapuya dayanan Celâl … ve arkadaşlarının davalarının REDDİNE, … Topçu, … … ve … …’nın davalarının görev nedeniyle REDDİNE, … …’in davasının KABULÜNE, … köyü 324 ve 662 sayılı parsellerin, 323 sayılı parsele eklenerek 1/3 pay ile … …, … … ve ……adına tesciline karar verilmiş, hüküm davalı sıfatı bulunan ancak karar başlığında davalı olarak gösterilmeyen Hazine tarafından temyiz edilmiştir.
Dava kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu … Köyünde 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre 1940 yılında yapılıp kesinleşen orman kadastrosu, 1978-1980 tarihleri arasında yapılan aplikasyon ve 1744 Sayılı Yasa ile değişik 6831 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması, 1987 yılında yapılıp, 1.12.1989 tarihinde ilan edilen aplikasyon ve 3302 Sayılı Yasa ile değişik 6831 Sayılı Yasanın 2/B madde uygulaması bulunmaktadır.
1) … Köyü 323 ve 324 sayılı parsellerin davalı gerçek kişiler adına tesbitine, Orman Yönetimi ile gerçek kişilerin itiraz … dava açtıkları, Hazinenin davalı sıfatı bulunmadığı gibi, davaya katılımı da bulunmadığı, taraf sıfatı bulunmadığından, … Köyü 323 ve 324 sayılı parsellere ilişkin temyiz dilekçesinin reddi gerekmiştir.
2) Hazinenin Çekişmeli 662 sayılı parsele ilişkin temyiz itirazlarına gelince, bu parsel için Orman Yönetimi ile … … ve arkadaşlarının itiraz ve davası ile … Demirin katılma yoluyla davasının, mahkemenin 323 sayılı parsele ilişkin bu dosyası ile birleştirildiği, birleştirme kararının Hazineye tebliğ edilmediği, birleştirmeden sonra savunmasını yapması için olanak tanınmadan yargılamaya devam edilip hüküm kurulduğu, karar başlığında dahi Hazinenin gösterilmediği anlaşılmaktadır. Hukuk Yargılama Usul Yasasının 74. maddesi Hazinenin birleştirmeden haberdar edilmeden yokluğunda yargılamaya devamla karar verilmesi ve karar başlığında davalı sıfatıyla gösterilmemesi usul ve yasaya aykırıdır.
Ayarıca, Mahkemece, 1940 yılında yapılıp kesinleşmiş orman kadastro haritasının uygulanmasına dayalı araştırma, inceleme ve keşif sonucu düzenlenen Tapu … elemanı bilirkişi raporuyla çekişmeli … köyü 662 sayılı parselin orman sınırları dışında olduğunun belirlendiği gerekçesiyle orman Yönetiminin davasının reddine karar verilmiş ve Hazine karar başlığında gösterilmeyip, davası hakkında bir karar verilmemişse de, tapu … elemanı orman kadastro tutanak ve haritalarının uygulanmasında uzman olarak kabul edilemeyeceği gibi, çekişmeli taşınmazın 4785 sayılı yasa hükümlerine göre devletleştirilen yerlerden olup olmadığı yöntemince belirlenmemiştir.
Tapulama Mahkemesinin sözü edilen kararının Orman Yönetimi aleyhine kesinleşmesi, taraf olduğu halde, karar başlığında gösterilmeyen ve kendisine karar tebliğ edilmeyen Hazineyi bağlamaz.
Dosya içeriğinden, tahdidin 13.07.1945 tarihinden önce 1940 yılında yapılan sınırlandırmaya göre kesinleştiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, sınır dışında kalan taşınmazın orman olup olmadığı ve hukuki durumu 1940 yılında yapılıp kesinleşen tahdit haritasının uygulanmasıyla çözümlenemez. Zira, 3116 Sayılı Yasa sadece devlet ormanlarını belirlemiş olup, bu yasaya göre 13.07.1945 tarihinden önce yapılan sınırlandırmalar sonucu oluşup kesinleşen tahdit haritaları, sınır dışında kalan taşınmazların orman niteliğini ve hukuki durumunu saptamakta yetersiz kalır. Bu şekildeki taşınmazların orman olup olmadığının 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar hiçbir işleme lüzum olmaksızın devletleştirilmiştir. Devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir. Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde dava tarihinden sonra yapılan orman kadastrosu ve 6831 sayılı yasanın 2/B madde uygulamasına ilişkin işlemlerin, mevcut dava nedeniyle çekişmeli taşınmaz ve davanın tarafları yönünden kesinleştiği söylenemez.
Bu nedenle; mahkemece, öncelikle Hazineye davasını, çekişmeli 662 sayılı parselin tevhit ve ifraz yoluyla gittiği parsellerin davada taraf olmayan … maliklerine yaygınlaştırma olanağı verilmeli, 662 sayılı parselin kadastro tesbit tutanağı davalı olduğu, sehven kesinleştirilerek tapuya tescil edilmesinin, tevhit ve ifraz işlemlerine konu edilmesinin hukuken değerinin bulunmadığı belirtilmek suretiyle Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilmeli, mahkemece eski tarihli memleket haritası, … fotoğrafları ve varsa amenajman planı, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde yapılan tüm orman kadastro işlemleri ile 6831 Sayılı Yasanın 2/B madde uygulamasına ilişkin tüm tutanak ve haritaları ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen … ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek üç mühendis ve bir harita mühendisinden veya olmadığı takdirde bir tapu … memurundan oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak keşifte 2 Eylül 1986 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 6831 Sayılı Orman Yasasına Göre Orman Kadastrosu ve Aynı Yasanın 2/B Maddesinin uygulanması Hakkındaki Yönetmeliğin 54. maddesi uyarınca hazırlanan Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesinin 49. maddesinde yazılı “orman sınır noktası ve hatların uygulanmasında tutanaklardan, orman kadastro haritasından, … fotoğraflarından, varsa ölçü karnelerinden, nirengi, poligon, röper noktalarından yararlanılır. Sınırlama tutanakları ile orman kadastro haritaları arasında çekişme olduğunda ölçü değerleri ve tutanaktaki ifadeler arazinin durumuna göre incelenir, hangisi daha çok uyum gösteriyorsa ve gerçek duruma uygun ise o esas alınır.” hükmü ile 15.07.2004 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastrosunun Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin “Teknik İşler” başlıklı Dokuzuncu Bölümde yazılı esaslar gözönünde bulundurularak uygulama yapılmalı, yerel bilirkişi beyanlarına başvurularak yerinde bulunmayan orman sınır noktaları, bulunanlardan hareketle tutanak ve haritalarda yazılı mevkii, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre, orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulama tutanak ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan … fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, anlatılan yöntemle bulunan ilk orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulaması ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeği çevrilerek, çekişmeli taşınmazın orman kadastrosu aplikasyon ve 2/B madde haritalarına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde, ayrı renkli kalemlerle gösterilip keşfi izleme olanağı sağlanmalı, aynı ya da yakın orman sınır hatlarında, dava konusu edilen parseller varsa, bunların tümü birleşik harita üzerinde gösterilerek bilirkişilerden müşterek imzalı rapor ve kroki alınmalı, ilk orman kadastro harita ve tutanakları ile aplikasyon ve 2/B madde harita ve tutanaklarının uyumsuz olması halinde yukarıda yazılı Yönetmelikler ile Teknik İzahnamelerde yazılı tutanakların düzenlenmesine esas alınan … fotoğrafı ve memleket haritası ile desteklenen ve gerçek duruma uygun düşen tutanaklara değer verileceği düşünülmeli;
Bilirkişi kurulu tarafından, taşınmazın tamamı yada bir bölümünün, 1940 yılında kesinleşen orman tahdit sınırları dışında kaldığı saptandığına taktirde; getirtilen memleket haritası, amenjman planı ve … fotoğrafları, yapılacak inceleme ve keşifte uygulanmak suretiyle; çekişmeli taşınmazın, bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 4785 ve 5658 sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Yasanın 45.maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak orman kadastrosu ve 6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesi uygulamasına ilişkin haritalar ile irtibatlı, taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte kroki düzenlettirilmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması da usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: 1) Yukarıda birinci bendde açıklanan nedenlerle Hazinenin … Köyü 323 ve 324 sayılı parsellere ilişkin temyiz dilekçesinin REDDİNE,
2) Yukarıda ikinci bendde açıklanan nedenlerle Hazinenin temyiz itirazlarının kabulü ile … Köyü 662 sayılı parsele ilişkin hükmün BOZULMASINA 31/05/2007 günü oybirliği ile karar verildi.