YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/99
KARAR NO : 2023/1196
KARAR TARİHİ : 22.03.2023
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
HÜKÜM/KARAR : Red
Taraflar arasında görülen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan)15. Hukuk Dairesince Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın reddine karşı davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı davacı-karşı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının 20.02.2012 tarihli sözleşme ile kumaş kırma plise makinası imalatı işini üstlendiğini, sözleşmeye göre makinenin çalışır vaziyette ve kurulumu yapılarak en geç 20.03.2012 tarihinde teslimi gerektiğini, daha sonra 2 adet kumaş kırma plise makinesi için 01.05.2012 tarihli sözleşmenin düzenlendiğini, davalının bu makineleride kararlaştırılan sürede teslim etmediğini belirterek fazlaya ilişkin talep hakları saklı kalmak kaydı ile geç teslim nedeniyle 20.02.2012 tarihli sözleşme uyarınca 8.200,00 TL, 01.05.2012 tarihli sözleşme uyarınca 18.400,00 TL ceza-i şart ile makinelerin doğru şekilde kurulumunun yapılıp çalışır vaziyete getirilmemesi nedeniyle yoksun kalınan kâr kaybı olarak 5.000,00 TL tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP/KARŞI DAVA
Davalı vekili cevap dilekçesinde; makinelerde ayıp bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiş, karşı davasında da sözleşme gereği kendisine 30.000,00 TL ödenmesi gerektiğini, ancak davacının 17.437,00 TL ödemede bulunduğunu belirterek bakiye 12.663,00 TL’nin davacı-karşı davalıdan tahsilini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 17.12.2015 tarihli ve 2013/671 Esas, 2015/1018 Karar sayılı kararı ile davacı-karşı davalının süresinde ayıp ihbarında bulunmadığı gibi imalâtı teslim alırken itirazi kayıt koymamış olması nedeniyle davalı-karşı davacıdan herhangi bir talepte bulunamayacağı gerekçesi ile asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-karşı davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 11.07.2017 tarihli ve 2016/1549 Esas, 2017/2839 Karar sayılı kararıyla, dosyada dinlenen tanıkların beyanlarından davacı-karşı davalı iş sahibi tarafından ayıp ihbarının yapıldığı, davalı-karşı davacı yüklenici tarafından buna karşı çıkılmayıp eleman gönderilmek suretiyle ayıbın gönderilmesine çalışıldığı anlaşıldığından süresinde ayıp ihbarının yapıldığı kabul edilip yeniden alınacak bilirkişi raporu ile ayıbın ağırlığının belirlenip iş sahibinin kullanabileceği haklar ve yüklenicinin kusuru nedeniyle uğradığı zararlar konusunda değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek, davacı-karşı davalının sair temyiz itirazlarının reddine, açıklanan sebeplerle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı-karşı davalı kesin süre ihtaratına rağmen defter ibrazından kaçındığı, dolayısı ile makinelerin ayıp oranları ve akibetleri belirsiz olup, yoksun kalındığı iddia olunan karın ispatlanamadığı, ceza-i şart yönünden ise itirazi kayıt düşülmeksizin plise makineleri teslim alınmış olduğundan cezai şart talep edilemeceği kanaati ile asıl dava reddine, davaya konu makinelerin toplam satış bedelinin 30.000,00 TL olduğu, davacı- karşı davalı tarafından ödenen 17.437,00 TL bedel düşüldüğünde 12.563,00 TL bakiye imalat bedeli davacı-karşı davalıdan talep edilebileceği anlaşıldığından karşı davanın kabulü ile, bakiye 12.563,00 TL bedelin temerrüt tarihi olan 11/09/2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-karşı davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Bilirkişi raporunda her bir makinenin işten anlayan ustalarca ayarlanıp kullanılabilmesi için gereken tamir süresinin 7 gün, 3 makine için toplam 21 gün olacağı belirtilmiş ancak imalat sahibi davalı tarafından makinelerdeki arızanın bir türlü giderilemediği, müvekkilin imal edilen makinelerin düzgün çalışmaması, ayıbın giderilememesi, tamiratın yapılmaması ve yeniden başka bir makine alabilecek maddi gücünün bulunmaması nedeniyle davalının müvekkilin iş yerini kapattığını, yüklenicinin müvekkil tarafından bildirilen ve özel sipariş olarak imal ettirilen bir eseri, makinayı davalı çalışır ve imalat yapar vaziyette kurulumunu yapıp müvekkiline teslim etmesi gerektiğini, bu yapılmadığına göre esasen ortada tam bir teslimin de söz konusu olmadığını, müvekkilinin kendisine 18.08.2012 tarihinde tebliğ edilen faturalara Bursa 11. Noterliği 22.08.2012 tarih 14156 yevmiye no.lu ihtarnamesi ile itiraz etmiş ve ceza-i şart isteyeceğini beyan ettiğinden cezai şart isteyebileceğini, makinelerin ayıplı olduğunun sonradan ortaya çıktığı ve ayıbın giderilemediğini, makinelerin kullanılamz durumda olduğunun tespit edildiğini, uyuşmazlık konusu olayın 2012 yılına ait olup uyuşmazlık konusu makinelerin doğru çalışmaması nedeniyle kapanmış bir işletmenin defterleri bulunamadığından sunulamadığını, ortalama bir işletmede bulunan benzer makineler ile elde edilebilecek günlük kar üzerinden de hesaplama yapılabileceğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, asıl ve karşı davada eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 3 ncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 428 nci maddesi, 438 nci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6098 sayılı TBK’nın 470 ve devamı maddeleri
3. Değerlendirme
1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun geçici 3 ncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanunun 428 nci maddesi ile 439 ncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Mahkemece hükmüne uyulan bozma ilamı gereğince, süresinde ayıp ihbarının yapıldığı kabul edilip yeniden alınacak bilirkişi raporu ile ayıbın ağırlığının belirlenip iş sahibinin kullanabileceği haklar ve yüklenicinin kusuru nedeniyle uğradığı zararlar konusunda değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin belirtildiği, buna rağmen davacı-karşı davalının üzerinde inceleme yapılacak makinelerin hurdaya ayrıldığı gerekçesi ile incelemeye sunmadığı defter ibrazından da kaçındığı anlaşılmaktadır.
3.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı-karşı davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı-karşı davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine,
22.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.