YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/17540
KARAR NO : 2007/1040
KARAR TARİHİ : 29.01.2007
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılardan … tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Kadastro sırasında … Köyü 109 ada 6 parsel sayılı 22045.50 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, … 1961 tarih 22 nolu tapu kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle … Biliz adına tesbit edilmiştir. Davacı Hazine, taşınmazın kesinleşen orman kadastrosu sınırları içinde kaldığından, tapusunun iptali ile orman niteliği ile Hazine adına tescili iddiasıyla dava açmıştır. Mahkemece davanın kabulüne ve dava konusu parselin orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davalılardan … vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, tapu iptali ve tescil niteliğindedir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tesbit tarihinden önce 28.05.1986 tarihinde yapılıp kesinleşen orman kadastrosu bulunmaktadır.
Davacı Hazine, kesinleşmiş orman kadastrosuna dayanarak davalı adına olan tapu kaydının iptali istemiyle dava açmıştır.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Kural olarak; bir yerin öncesinin orman sayılan yerlerden olup olmadığının ve hukuki durumunun belirlenebilmesi için, taşınmazın bulunduğu yerde kesinleşmiş orman kadastrosu bulunması halinde, orman tahdit haritasının sağlıklı biçimde zemine uygulanması suretiyle belirlenir. Orman kadastrosu yapılmamış ya da yapılan işlem kesinleşmemişse eski tarihli memleket haritası, amenajman planı ve … fotoğrafından oluşan resmi belgelerin taşınmaza ve çevresine uygulanarak konumunun saptanması suretiyle belirlenir.
Mahkemece hükme dayanak alınan uzman Orman Yüksek Mühendisi … Öner’in düzenlemiş olduğu rapor ile ek rapor ve krokisinde çekişmeli taşınmazın 1959 tarihli memleket haritasında ve … fotoğrafında ormansız boş alanlar içerisinde kaldığı, eğimin % 3-4 olduğu, Kiğı İlçesi, Merkez Beldesinde yapılan orman kadastrosunda dava konusu yerin Yenikale Devlet Ormanı içinde 31-32 nolu orman sınır noktalarına göre orman olarak sınırlandırıldığını bildirmiş ise de, çekişmeli taşınmazın orman kadastro haritasındaki konumu düzenlenen haritada gösterilmediği gibi, resmi belgelerde de haritaların (memleket haritası, kadastro paftası ve tahdit haritası) ölçekleri denkleştirilerek birbiri üzerine aplike edilmemiş, elle boyanan memleket haritasında beyaz renkli ormansız alanlarda nokta olarak işaretlenmiştir. Rapor bu haliyle orman kadastro haritasının ve resmi belgelerin uygulanması yönünden yetersiz olup, yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulamaz.
Somut olayda; çekişmeli 109 ada 6 numaralı taşınmazın … Köyü çalışma alanında genel arazi kadastrosu yapılmıştır. Mahkemenin yaptığı yazışmalar sonucu dosyaya getirtilen orman kadastrosuna ilişkin belgelerde, Kiğı İlçesi, Merkez Beldesi sınırları içerisinde
-2-
2006/17540-2007/1040
bulunan ormanların kadastrosu ve 2/B madde uygulanmasına, 24 nolu orman kadastrosunca 20.07.1985 tarihinde işe başlanıp, 22.07.1985 tarihinde bitirilerek sonuçları 28.05.1986 tarihinde 1 yıl süreyle askı ilanına çıkarılarak itirazsız yerler yasal süre sonunda kesinleşmiştir. Orman kadastro çalışmalarının Kiğı İlçesi Merkez Beldesinde yapıldığı ve yine merkez beldesinde ilan edildiği tartışmasızdır. Ne var ki; orman kadastro çalışmalarının çekişmeli taşınmazın bulunduğu … Köyü ile dava dışı …, Demirkanat, Tekbaş, …, Eskikonak köylerinde işe başlama ilanlarının yapıldığı bildirildiği halde … Köyü ile diğer köylere ilişkin orman kadastro çalışmalarını içeren; işe başlama, çalışma, işi bitirme tutanakları ile askı ilan tutanağı ve tahdit haritası gönderilmemiştir. Bu durumda; … Köyünde orman kadastrosu yapılıp yapılmadığı ve ilan edilip anlaşılmaktadır. Çekişmeli taşınmazın orman kadastrosu Kiğı İlçesi, Merkez Beldesinde yapılan orman kadastro çalışmalarıyla birlikte yapılıp tamamlanmış olması halinde, bu çalışmalarının sonuçlarının taşınmazın bulunduğu … Köyünde 6831 Sayılı Yasanın 10. maddesine ve yönetmelik çerçevesinde usulünce ilan edilmesi gerekir. İlan yapılmamışsa, 6831 Sayılı Yasanın 11. maddesinde bulunan 6 aylık, 1 yıllık ve 10 yıllık dava zamanaşımı sürelerinin başladığından söz edilemeyeceği gibi, orman kadastrosunun çekişmeli parsel yönünden kesinleştiği kabul edilemez.
Bu nedenle; … Köyünde 24 nolu orman kadastro komisyonu tarafından orman kadastrosu ve 2/B madde çalışmaları yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa buna ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme tutanakları ile askı ilan tutanağının ve orijinal renkli tahdit haritasının sorulup dosyaya öncelikle getirtilmesi gerekir. … Köyünün hangi tarihten beri müstakil köy olduğu ve Merkez Beldede 1985 yılında yapılan orman kadastrosu sırasında … Köyünün Kiğı/Merkez İlçesinin bir semti ya da mahallesi olup olmadığı Kaymakamlıktan ve il ve ilçe Özel İdareden sorulup saptanmalıdır.
Bundan sonra; mahkemece, önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi ve bir harita mühendisi veya olmadığı takdirde bir tapu … memurundan oluşturulacak iki kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte kesinleşmiş tahdit haritası ve tapulama paftası ölçekleri denkleştirilerek sağlıklı bir biçimde zemine uygulanıp, değişik açı ve uzaklıklarda olan en az 4 ya da 5 orman tahdit sınır (OTS) noktasını gösterecek biçimde çekişmeli taşınmazın tahdit hattına göre konumu duraksamaya yer vermeyecek biçimde saptanmalı; bilirkişilere tahdit hattı ile irtibatlı müşterek kroki düzenlettirilmeli; dava konusu parselin … Köyünün mü? yoksa Kiğı Merkez Belde idari sınırları içinde mi? kaldığı belirlenmeli; çekişmeli parselin kesinleşen orman kadastro sınırları içinde kalmaması halinde en eski tarihli memleket haritası, … fotoğrafı ve amenajman planı çekişmeli taşınmaz ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 22.02.2005 gün ve 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; … yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; orman kadastrosu kesinleşmediğine göre, … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmemiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı;
Böylesine yapılacak uygulama sonunda; çekişmeli taşınmazın bulunduğu … Köyünde orman kadastrosu yapılmış ve usulünce ilan edilerek kesinleşmişse; hukuki sonunun kesinleşmiş orman kadastro haritasının uygulanması ve buna göre taşınmazın orman kadastro haritasındaki konumuna göre çözümlenmeli, … Köyünde orman kadastro çalışması yapılmamışsa ya da Kiğı İlçesi Merkez Beldesinde yapılıp da bu köyde usulünce ilan edilmemişse, taşınmazın konumu resmi belgelere göre belirlenmeli ve hukuki sorun buna göre çözümlenmelidir. Eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalılardan …’in temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 29/01/2007 günü oybirliği ile karar verildi.