YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/12701
KARAR NO : 2023/112
KARAR TARİHİ : 10.01.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1754 E., 2022/2149 K.
DAVALILAR : 1- …
vekili Avukat …
2- …
DAVA TARİHİ : 25.04.2016
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : … İş Mahkemesi
SAYISI : 2016/159 E., 2021/936 K.
Taraflar arasındaki 5510 sayılı Kanun’un 81 inci maddesinde yer alan teşvikten yersiz faydalandırılma nedeniyle Kurumca resen tahakkuk ettirilen borcun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine dair karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine dair karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; … ili … Yaşam Merkezinde bulunan … isimli ayakkabı mağazasının sahibi olduğunu, … isimli kişi işyerinde çalışmadığı halde, iptalini talep ettiği davalı kurumun 09.02.2016 tarih ve 843.699.88 sayılı yazılarıyla davacıyı şikayet eden …’ın 2012/07, 2012/8, 2012/9, 2012/10 aylarına ait Aylık Prim Hizmet Belgelerini davalı kuruma vermesinin talep edildiğini, hatta bu anlamda 2009/139 sayılı genelge gereği de 5 puanlık indirimin 1 yıl süreyle durdurulduğunun belirtildiğini, SGK Başkanlığı … SGK İl Müdürlüğünün 09.02.2016 tarih ve 843.699.88/ sayılı Kurum işleminin iptali ile çalıştığını iddia eden …’ın davacının işyerinde çalışmadığının tespitine, kurum işleminde askıya alınan 2009/139 sayılı genelge gereği 5 puanlık indirimden 1 yıl süreyle durdurulma işleminin de iptaline ve bu anlamda bu durdurmanın dava süresince yürütülmesinin durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı kurum vekilince cevap dilekçesinde özetle; davacının isteminin mümkün olmadığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini belirterek, davanın reddi talep edilmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dinlenen tanık beyanları, davacı asilin duruşmada alınan beyanı ve tüm dosya kapsamı gözetildiğinde; davacı asilin Hastahane Caddesindeki mağazada kaldığı, … Avm’deki mağazayı …’ın sevk ve idare ettiği, davacı asilin duruşmada alınan beyanında dava dışı …’ın bir kısım satışları doğru aksettirmediğini çalışan personelden duyduğunu beyan ederek … Avm’deki mağazada … dışında da sigortasız olarak çalıştırdığı kişilerin olduğunu tevil yollu ikrar ve beyan ettiği, çünkü dava konusu dönemde davacının 1022086 032 sicil numaralı işyerinden 31.08.2012-31.10.2012 tarihleri arasında … dışında sigortalı çalışan ile 16.07.2012-30.08.2012 tarihleri arasında anılan işyerinden hiç bir çalışanın Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmediğinin anlaşıldığı, bordro tanığı … ile dahili davalı …’ın dosya kapsamında alınan beyanları ve dava konusu dönemde çalıştığı belirtilen kişilerin tanık olarak verdikleri uyumlu beyanlar dikkate alındığında ve bir AVM de bulunan ayakkabı mağazasını bir kişinin tek başına sevk ve idare etmesinin hayatın olağan akışında mümkün bulunmaması bir arada değerlendirildiğinde, 30.11.2015 tarih ve 2015/DYS/68 sayılı denetmen raporuna istinaden davalı … Başkanlığınca yapılan işlemlerin yasal mevzuata uygun olduğu, kurum işleminde herhangi bir hata bulunmadığı anlaşılmış ve davanın reddine dair karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
İstinaf başvurusunda bulunan davacı vekili, usul ve yasaya aykırı ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne dair karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, … Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü’nce 09.02.2016 tarih ve 2288712 sayılı yazıları ile yukarıda sözü edilen denetmen raporuna istinaden …’a ait 30.07.2012 tarihli işe girişin ve 01.10.2012 tarihli işten çıkışların verilmesi 2012/7-8-9-10 aya ait ek aylık prim hizmet belgesinin düzenlenmesi ve 5510 sayılı Kanun’un 86 ncı maddesinin değişik 7 nci fıkrasına istinaden bu yazının alındığı tarihten itibaren 30 gün içinde aylık prim hizmet belgesinin Müdürlüğe verilmesi gerektiği ayrıca 2009/139 sayılı genelge gereği 5 puanlık indirimden 01.01.2016-30.12.2016 tarihleri arası teşviklerinin 1 yıl süre ile durdurulduğu şeklinde belirtilmiştir.
Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü yazı cevabı, polis memurluğunca düzenlenen 21.02.2017 tarihli tespit tutanağı, kargo teslim fişleri, teslimat fişleri ile alınan kamu tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde; dahili davalı …’ın dava konusu dönemde davacıya ait avm’de bulunan ayakkabı mağazasında fiilen çalıştığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle 30.11.2015 tarih ve 2015/DYS/68 denetmen raporuna istinaden davalı Kurumca yapılan işlemlerin yasal mevzuata uygun olduğu tespit edilmekle, ilk derece mahkemesi değerlendirmesinde herhangi bir hata görülmemiştir.
Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan kanuni ve hukuki gerekçeleri ile dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, HMK’nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyizinde, kendisi hakkında yersiz yere şikayet sonucunda hatalı şekilde davalı Kurumca davaya konu işlemin yapıldığını, esasen davanın reddi yerine kabulüne dair karar verilmesi gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacı hakkında, davalı Kurumca yapılan tespit ve denetim sonrasında 5510 sayılı Kanun’un 81 inci maddesi hükümlerindeki teşviklerin iptaline ilişkin olarak yapılan işlemin yerinde olup olmadığına ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun’un 81 inci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
10.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…