YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/6027
KARAR NO : 2023/477
KARAR TARİHİ : 25.01.2023
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen mirasçılık belgesi istemli davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin annesi miras bırakan (İstataki kızı) …’nin (Helen Constantin ABD vatandaşı) 04.06.1982 tarihinde öldüğünü, tek mirasçısının davacı olduğunu beyanla mirasçılık belgesi verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı … vekili cevap dilekçesinde; taşınmaz hissedarlarının bulunmadığı gerekçesiyle yönetiminin kayyıma devredildiğini, daha sonrasında Maliye Hazinesi adına tescil edildiğini, muris ve mirasçısının Türk vatandaşı olmaması sebebiyle karşılıklılığın bulunup bulunmadığının araştırılmasını ve davanın reddini istemiştir.
2. Davalı … 1. Bölge Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde; davalı olarak gösterilmelerine rağmen davalı olduklarına dair dava dilekçesinde hiçbir açıklamanın olmadığını, davayla ancak murise ait taşınmaz sebebiyle ilgili olabileceklerini, davacı tarafın öncelikle murisin hangi taşınmazdan dolayı mirasçılık belgesi almak istediğini açıklaması gerektiğini, açıklamadan sonra cevap verebileceklerini belirterek bu konuda süre verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 18.02.2021 tarihli ve 2019/643 Esas, 2021/141 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili ve davalı … Vakıflar Müdürlüğü vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 28.02.2022 tarihli 2021/5918 E. 2022/1446 K. sayılı kararı ile davacı tarafından 15.04.2008 tarihinde verilen dilekçe ile davacının annesi olduğu söylenen İstatiki …’nin mirasçılık belgesi istenildiği halde mahkemece özensiz inceleme sonucunda talep konusu edilmeyen …’ın mirasçılık belgesinin düzenlenmesi ve gerekçeli kararın ilk paragrafında talep mirasçılık belgesi istemine ilişkin olduğu halde mirasçılık belgesinin iptali şeklinde değerlendirilmesi doğru görülmemiş, bu nedenlerle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin 07.06.2022 tarih ve 2022/346 E. 2022/553 K. sayılı kararı ile mahkemece yapılan araştırmalara göre karşılıklılık ilkesinin bulunduğu ve Yargıtay kararında belirtildiği gibi davanın hasımlı olarak açılmasında davacının hukuki yararı bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile İstatiki…’dan olma… doğumlu muris …’nin ABD resmi belgelerinde ….
olarak yazıldığı, 04.06.1982 tarihinde ölümü ile mirasının 1 pay kabul edilmesine mirasın tamamının Herry Theodore Costontine’den olma 1925 doğumlu ABD vatandaşı olan … (Bess Violet Comber)’e isabet ve aidiyetine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Hazine vekili, eksik araştırma ve inceleme ile karar verildiğini, dava ile ilgili Yunanistan’da ve ABD’de düzenlenen belge ve bilgilerin Bakanlıkça da uygun görülmesi halinde doğruluğunun Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla araştırılmasının sağlanması ve sonucunun bilgi verilmesinin Bakanlıktan istenildiğini, henüz cevap verilmediğini, re’sen belirlenecek nedenlerle kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, mirasçılık belgesi istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 436. ve 437. inci maddeleri
2. 22.12.1934 tarihli ve 2644 sayılı Tapu Kanununun 35. maddesi ile 6302 sayılı Tapu Kanunu ve Kadastro Kanunu’nda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunda 35. madde ile ilgili yapılan değişiklik
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun’un 437 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Mahkemece, bozma ilamları doğrultusunda taraf teşkili sağlanmış, mirasçılık belgesi istenilen İstatiki kızı …’nin 04.06.1982 ölüm tarihinde Türkiye ile ABD arasında karşılıklılık bulunduğu ilgili kurumlardan sorularak tespit edilmiştir.
3. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Harçlar Kanununun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
25.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.