YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/586
KARAR NO : 2023/796
KARAR TARİHİ : 06.02.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2609 E., 2022/2358 K.
DAVA TARİHİ : 26.11.2019
KARAR : Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 16. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/515 E., 2021/183 K.
Taraflar arasında görülen kurum işleminin iptali ve tespit davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi Kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı SGK Bşk. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı dava dilekçesi ile; yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespiti, fazla tahsil edilen primlerin iadesi, aksine kurum işleminin iptalini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince,
“Davanın kabulü ile; 07.08.1969 doğumlu … TC kimlik numaralı davacı …’in 20.09.2019 tarihli tahsis başvurusuna istinaden yargılama aşamasında 51 yaşını 07.08.2020 tarihinde doldurduğundan yeniden dilekçe vermesine gerek olmaksızın 07.08.2020 tarihini takip eden ay başı olan 01.09.2020 tarihinden geçerli olmak üzere 506 sayılı Kanun’un 4759 sayılı Kanun ile değişik geçici 81/B-I maddesine göre yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti ile yaşlılık aylıklarının davacıya 01.09.2020 tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanun’un 42 inci maddesi de dikkate alınarak yasal faizi ile birlikte ödenmesine, davacının 01.09.2020 tarihinden sonra ödediği 4/1-B primlerin yasal faizi ile davacıya iadesine ve davalı kurumun 11.11.2019 tarih, 17370307 sayılı işleminin iptaline” karar verilmiştir.
IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içerisinde davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince;
“Davalı Kurum vekilinin istinaf talebinin kabulü ile; … 16. İş Mahkemesi’nce verilen 25.05.2021 tarih ve 2019/515 E., 2021/183 K. sayılı kararının 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına,
Davanın reddine” karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
Daire kararında; “davacının salt 5510 sayılı Kanun’un 4-1-a maddesi kapsamında yargılama devam ederken yaşlılık aylığı bağlanması koşullarının oluştuğu değerlendirilmeden dava tarihinden sonraki bir tarihte davacının tahsis talebi olmaksızın yaşlılık aylığına hükmedilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş olması hatalı olup bozmayı gerektirir.
Bölge Adliye Mahkemesince, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir” gerekçeleriyle karar bozulmuştur.
B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak;
“Davanın kabulü ile;
07.08.1969 doğumlu … TC kimlik numaralı davacı …’in 20.09.2019 tarihli tahsis başvurusuna istinaden yargılama aşamasında 51 yaşını 07.08.2020 tarihinde doldurduğundan yeniden dilekçe vermesine gerek olmaksızın 07.08.2020 tarihini takip eden ay başı olan 01.09.2020 tarihinden geçerli olmak üzere 506 sayılı Kanun’un 4759 sayılı Kanun ile değişik geçici 81/B-I maddesine göre yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti ile yaşlılık aylıklarının davacıya 01.09.2020 tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanun’un 42 nci maddesi de dikkate alınarak yasal faizi ile birlikte ödenmesine, davacının 01.09.2020 tarihinden sonra ödediği 4/1-B primlerin yasal faizi ile davacıya iadesine ve davalı kurumun 11.11.2019 tarih, 17370307 sayılı işleminin iptaline” karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili, davacının dava tarihinde aylık bağlama koşullarını taşımadığı ve yeni bir tahsis başvurusu da bulunmadığından kurum işleminin yerinde olup davanın reddi gerektiği gerekçeleriyle kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 01.09.2020 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazanıp kazanmadığı noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun’un Geçici 81 ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 4 üncü maddele hükümleri.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
06.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…