YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/8550
KARAR NO : 2008/15953
KARAR TARİHİ : 16.10.2008
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Davacı, 01.01.1985-01.12.1998 tarihleri arası tarım … sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
Dava, davacının 1.1.1985-1.12.1998 tarihleri arasında tarım … sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir.
Mahkemece istemin kabulü ile davacının 1.1.1985-1.12.1998 tarihleri arasında tarım Bağ Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiştir.
Davanın, yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım … hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre, sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım … sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır. Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek …’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. …’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre, kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan … ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Davacının 11.9.2001 tarihinden beri ziraat odasına, 8.10.1990 tarihinden beri kooperatife kayıtlı olduğu , tarım arazisinin bulunduğu, 30.11.1998 tarihli giriş bildirgesine göre 1.12.1998 tarihinden itibaren Kurumca tarım Bağ Kur sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapıldığı, 3.3.2008 tarihli hesap ekstresine göre ilk prim ödemesinin 2.2.1999 tarihinde yapıldığı ve 1.12.1998-31.3.2008 tarihleri arası itibariyle prim borcunun bulunmadığı anlaşılmaktadır
Dava dilekçesinde davacının 7747333561 Bağ No ile Kuruma 1.1.1985 tarihinden itibaren tarım Bağ Kur sigortalısı olarak tescilinin yapıldığı iddia edilmiş, mahkemece davacının 1.1.1985 tarihinde davalı Kurumca tescil edildiği ve davacının prim ödemesinden kurtulmak için Kuruma verdiği dilekçesi ile sigortalılığının iptal edildiği, sigortalılıktan vazgeçilemeyeceği gerekçesi ile davacının 01.01.1985-01.12.1998 tarihleri arasındaki sigortalılığının geçerli olduğunun tespitine karar verilmişse de dosyada davacının 01.01.1985 tarihinde kayıt ve tescil edilip verdiği dilekçe üzerine sigortalılığının iptal edildiğine ilişkin kayıtlar bulunmadığı gibi davacının dava dilekçesinde bildirdiği 7747333561 nolu sigorta sicil dosyasının da istenmesine rağmen gelmediği görülmektedir.
Yapılacak iş; 7747333561 Bağ No’sunun davacı ve davacı dışında biri adına kayıtlı olup olmadığının Kurumdan sorularak, bu numaraya ait sicil dosyası getirtilip varsa davacının da bu Bağ No ile işlem yaptığına dair elindeki kayıt ve belgelerin ibrazı sağlanarak, davacıyı 1.1.1985 tarihinden beri tarım Bağ Kur sigortalısı olduğunu gösteren geçerli bir tescil işleminin bulunup bulunmadığı da araştırılıp tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 16.10.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.