YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/696
KARAR NO : 2023/1560
KARAR TARİHİ : 22.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/2224 E., 2022/2015 K.
DAVACI-BİRLEŞEN
DOSYA DAVALISI : … vekili Avukat …
DAVALI-BİRLEŞEN
DOSYA DAVACISI : … vekili Avukat …
DAVA TARİHİ : 13.08.2015
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 19. İş Mahkemesi
SAYISI : 2017/455 E., 2020/340 K.
Taraflar arasındaki menfii tespit ile itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle asıl davanın reddine, birleşen davanın kabülüne karar verilmiştir.
Kararın davacı-birleşen dosya davalısı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı-birleşen dosya davalısı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Asıl Davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının eşinden boşandıktan sonra SGK ya başvurarak babasından dolayı yetim aylığı aldığını, ancak 4 yıl 4 ay sonra boşandığı eşi ile tekrar evlendiğini, davalı Kurumun müvekkili ile boşandığı eşinin ikinci defa nikah kıyıp evlenmeleri sebebiyle boşanmanın danışıklı olup olmadığı konusunda araştırmaya girdiğini, müvekkilinin ifadesine başvurduğunu ve yaptığı araştırma sonucu boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşadığnın tespiti sonucuna vararak müvekkiline ödenen 01.01.2010-30.07.2013 arası dönemi kapsayan aylıkların faizi ile birlikte borç tahakkuk ettirildiğini ve … 30. İcra Müdürlüğünün 2015/17960 sayılı dosyası ile takibe geçtiklerini, bu takibin hiçbir yasal dayanağı olmadığını belirtmiş, davalı kurumun 26.11.2014 tarih, 20143415206468 sayılı dosyası ile tahakkuk ettirdiği (ve 22.12.2014 tarih 19.019.315 sayılı yazısı ile tebliğ ettiği) ve … 30.İcra Müdürlüğünün 2015/17960 esas sayılı icra takibine konu ettiği 48.438,55 TL (36.173,97 TL asıl alacak ve 12.264,58 TL faiz) borçtan dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin iptaline, davalının %20’den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; kurumdan … tahsis numarası ile gelir/aylık almakta iken davalı … (…)’nin gelir/aylığının 5510 sayılı Kanun gereği boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşadığının tespiti sonucu 20.10.2008 tarihinden itibaren kesildiğini, tarafına 18.08.2010-17.08.2013 arasındaki dönem için 36.173,97 TL yersiz ödeme yapıldığını, davalı aleyhine … 30.İcra Müdürlüğünün 2015/17960 esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, davalının itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek, haksız itirazın iptaline, takibin devamına % 20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatı hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II.CEVAP
Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum tarafından yapılan işlemlerde kanun ve mevzuata aykırılık bulunmadığını, müvekkili kurumun dava açılmasına sebebiyet vermediğini belirtmiş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
… 30.İcra Müdürlüğünün 2015/17960 sayılı dosyasının incelenmesinde, mahkememiz davalısı kurum tarafından davacı … hakkında 36.173,97 TL asıl alacak, 12.264,58 TL faiz olmak üzere toplam 48.438,55 TL alacak üzerinden takibe geçildiği, …’ın itirazı üzerine takibin durduğu, davacı ile eski eşinin uyuşmazlık konusu dönem olan 18.08.2010-04.10.2010 tarihleri arasında aynı adreste bildirimlerinin bulunduğu, tanık … anlatımında … te ikamet ettiğini, davacıyı tanıdığını, karşı apartmanda 4 kişi yaşadıklarını bildiğini, 2 çocuklarının bulunduğunu, denetim esnasında 1,5 – 2 yıldır orada yaşıyor olduklarını ifade ettiği, adres kayıtlarında davacının 26.07.2011 tarihinden itibaren tanıkla komşu olarak ikamet ettikleri, denetimin 14.05.2014 tarihinde yapıldığı, bu kapsamda tanığın yaklaşık 2 yıldır birlikte ikamet ettikleri yönündeki ifadesinin gerçeği yansıttığı kanaatine varıldığı, seçmen kayıtlarının incelenmesinde 12.09.2010 tarihinde yapılan halk oylamasında davacı ve eski eşinin aynı sandıkta oy kullandıkları, 12.06.2011 tarihli genel seçimde ise davacının … adresinde oy kullandığı, eski eşinin kayıtlarda görünen adresinde oy kullanmadığı, 10.08.2014 tarihinde ise aynı adreste ve sandıkta oy kullandıkları, bu kapsamda eski eşin ayrı yaşadıkları iddia edilen dönemde kayıtlardaki adresinde fiilen ikamet etmediği kanaatine verılarak; davacının ve eski eşinin fiilen boşandıkları dönemde birlikte ikamet ettikleri kanaati oluştuğu gerekçesiyle;
Asıl davanın reddine,
Birleşen davanın kabulü ile,
… 30. İcra Müdürlüğü’nün 2015/17960 Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazın iptaline, takibin takip talebindeki kayıtlar ve koşullar dahilinde devamına,
Asıl alacak miktarı olan 36.173,97 TL’nin %20’sine denk gelen 7.234,79 TL icra inkar tazminatının birleşen dosya davalısı …’tan alınarak birleşen dosya davacısı kuruma verilmesine, karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-birleşen dava davalısı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
1.Davacı-Birleşen Davada Davalı vekilinin İstinaf Sebepleri
Mahkemenin dayandığı gerekçelerin hatalı ve kanuna aykırı olduğunu, davacının boşandığı ve tekrar barışıp hamile kaldığı ve evlendiği, dönem itibariyle SGK’dan aylık almadığını, ölüm aylığı kesildikten çok sonra eski eşi ile barıştığını, denetim tarihinin ise 2. kez evlendikten sonra olduğunu, ölüm aylığının ise sigortalı işte çalışmaya başladığı 30.07.2013 tarihi itibariyle olduğunu, tanık beyanlarının dikkate alınmadığını, tanık … ‘in beyanının yanlış değerlendirildiğini, seçim kurulunun gönderdiği belge ve bilgilerin yanlış değerlendirildiğini, toplanan delillerin davacı aleyhine olmadığını, hatalı değerlendirmede bulunulduğunu beyanla kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı-Birleşen dosya davalısı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar ile temyiz talebinde bulunmuştur.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; hak sahibi sıfatıyla Kurumdan alınan ölüm aylığının iptali üzerine, aylıkların yersiz ödendiğinden bahisle tahakkuk ettirilen borcun ve borcun tahsili amacıyla yine hak sahibi sıfatıyla Kurumdan alınan ölüm aylığından yapılan kesintilerin iptali istemine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun’un 56 ıncı maddesi
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
22.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…