YARGITAY KARARI
DAİRE : 19. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/11497
KARAR NO : 2008/5553
KARAR TARİHİ : 22.05.2008
Mahkemesi :Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki çek iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
– K A R A R –
Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 288’inci maddesine göre, bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, senetle ispat olunması gerekir. Aynı Kanunun 290’ıncı maddesine göre de senede bağlı olan her çeşit iddiaya karşı defi olarak ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemlerin ancak kesin delille ispat edilebileceği belirtilmiştir. Türk Ticaret Kanununun (TTK) 83,II hükmüne göre ise, “Taraflardan biri hasmın ticari defterlerinin münderecatını kabul edeceğini mahkeme huzurunda beyan etmiş iken hasmı ticari defterlerini ibrazdan imtina ederse, mahkeme, defterlerin ibrazını istemiş olan tarafa iddiasının sıhhati hakkında bir yemin verir.”
Somut olayda, davalının alacağının varlığını kanıtlayan çeke karşı; davacı tarafından sunulan çek karşılığı alınan malın iadesine ilişkin tutanakta, davalının veya davalıyı temsile yetkili bir kişinin imzasının bulunduğu kanıtlanamamıştır. Ayrıca davacı, münhasıran davalının ticari defterlerine dayanarak münderecatının kabul edileceğini beyan da etmemiştir. Bu durumda TTK’nın 83,II hükmünün uygulanma koşulları gerçekleşmemiştir. Öte yandan TTK’nın 86’ncı maddesine göre, “Taraflardan birinin defterleri kanuna uygun olup da diğerininki olmaz veya hiç defteri bulunmaz yahut ibraz etmek istemezse; defterleri muntazam olan tacirin birbirini teyit eden defterlerindeki kayıtlar, diğeri aleyhinde delil olur.” Bu hüküm uyarınca davalının ticari defterlerini ibraz etmemesi, ancak davacının ticari defterlerinin usulüne uygun olması ve iddia ettiği vakıaları doğrulaması hâlinde davacı lehine hüküm ifade edebilir. Mahkemece bu hukukî esaslar çerçevesinde inceleme yapılarak varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 22.05.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.