YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/5416
KARAR NO : 2022/16313
KARAR TARİHİ : 20.12.2022
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi
İlk Derece
Mahkemesi : Yalova İş Mahkemesi
İş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; ilk derece mahkemesince ilâmda yazılı nedenlerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı taraf vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesince verilen kararın, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi ve de davalı Tüp Merserize Tekstil Elektrik Üretim San. ve Tic. A.Ş. tarafından duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek temyiz istemlerinin süresinde olduğu, işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 20/12/2022 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmiştir. Duruşma günü duruşmalı temyiz eden davalı Tüp Merserize Tekstil Elektrik Üretim San. ve Tic. A.Ş. adına Av. … geldi. Davacılar ve diğer davalı adına gelen olmadı. Duruşmaya başlanarak, hazır bulunan avukatın sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM
Müteveffa davacı 13/12/2011 tarihinde davalı …’e karşı dava açarak dava dilekçesinde 10.000,00 TL maddi, 30.000,00 TL manevi tazminatın tahsilini talep ettmiş, davacı vekili 02/07/2014 tarihli dilekçesi ile Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş.’nin de davaya dahil edilmesini talep etmiş, bu aşamadan sonra Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş. dahili davalı olarak kabul edilerek yargılamaya devam edilmiş, devam eden aşamada davacı vekili maddi tazminat istemini hem davalı hem de dahili davalı aleyhine 303.763,77 TL’ye arttırmıştır.
II-CEVAP
Davalı taraf davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
III-MAHKEME KARARI:
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk derece mahkemesince 97.391,00 TL maddi, 25.000,00 TL manevi tazminatın asıl dosyanın davalısı ve birleşen dosyanın davalısından müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı taraflarca istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davacı mirasçılar vekili temyiz dilekçesinde özetle, 05/01/2017 tarihli bilirkişi hesap raporunun 303.763,77 TL hesaplama yapan ihtimalinin hükme esas alınması gerektiğini, bu tutardaki maddi tazminat ile talepleri gibi 30bin TL maddi tazminatın karşı taraftan tahsiline karar verilmesi gerektiğini,
Davalı … vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf dilekçelerini aynen tekrar ettiklerini, kusur oranlarının hatalı tespit edildiğini, müvekkilinin işveren olmadığını, müvekkili ile olay arasında illiyet bağı bulunmadığını,
Dahili davalı Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle, müvekkilleri yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kusur oranlarının hatalı tespit edildiğini, kendileri yönünden zamanaşımı süresinin geçip geçmediği konusunda bir değerlendirme yapılmadığını, alacak taleplerinin zamanaşımına uğramış olduğunu, haksız fiil sorumluluğu için öngörülen şartların kendileri yönünden gerçekleşmediğini ileri sürmüşlerdir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
Dosya kapsamından, 2011 yılında gerçekleşen kaza olayından dolayı davacı kazalının 13/12/2011 tarihinde davalı …’e karşı asıl davayı açarak 10.000,00 TL maddi, 30.000,00 TL manevi tazminat talep ettiği, davacı vekilinin 02/07/2014 tarihli dilekçesi ile Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş.’nin de davaya dahil edilmesini istediği, bu aşamadan sonra Tüp Merserize şirketinin dahili davalı olarak kabul edilerek yargılamaya devam edildiği, davacı vekilinin maddi tazminat istemini hem davalı hem de dahili davalı aleyhine 303.763,77 TL’ye arttırdığı, ilk derece mahkemesinin ilk kararında davacı kazalının %20, davalı …’in %60, dahili davalı Tüp Merserize şirketinin ise %20 kusurlu olduğu yönünde görüş bildiren kusur raporuna itibar edilerek maddi tazminat isteminin kabulüne, davacı lehine 25.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine, tazminatların davalı ve dahili davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, ilk derece mahkemesinin bu ilk kararına karşı davalı ve dahili davalı olarak nitelendirilen şirketin istinaf kanun yoluna başvurduğu, bölge adliye mahkemesince istinaf başvuruları kabul edilerek, şirketin dahili dava dilekçesi ile davaya katılımının sağlanmasının hatalı olduğu, davacı tarafından 31/01/2017 tarihinde, bu davalı yönünden başvuru ve peşin harç yatırılmış olsa dahi, usulünce açılmış dava bulunmadan davaya taraf olarak eklenemeyeceği, bu taraf yönünden taleplerin tefriki ile ayrı esasa kaydı ve birleştirme kararı verilmesinin beklenmesi gerektiği halde bu şekilde işlem yapılmadığı, sürekli iş göremezlik oranı üzerindeki kontrol kaydının kaldırıldığına ilişkin raporun dosyaya celbi gerektiği, kusur raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi noktasında içerisinde kimya mühendisi iş güvenliği uzmanı bulunan heyetten çelişkileri gideren rapor alınması gerektiğinden bahisle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak dosyanın mahkemesine gönderildiği, bölge adlite mahkemesi kararından kısa bir süre sonra davacı kazalının vefat ettiği, tüm mirasçıları adına vekaletname ibraz edildiği, ilk derece mahkemesinin bölge adliye mahkemesi kararı doğrultusunda davacının dahili dava dilekçesine ilişkin talebininin tefrik edilerek sanki ayrı bir dava dilekçesiymiş gibi yeni esasa kaydedildiği ve daha sonra bu yeni esas üzerinden asıl dosyaya tekrar birleştirme kararı verildiği, yine bölge adliye mahkemesi kararı doğrultusunda kusur raporu alındığı, bu raporda kazalının %30, davalı …’in %50, Tüp Merserize şirketinin %20 oranında kusurlu oldukları yönünde görüş bildirildiği, ilk derece mahkemesince bir de yeni hesap raporu alındığı, davacı kazalının vefat etmesi nedeniyle kazadan ölüm tarihine kadar hesaplama yapıldığı, maddi zararın 113.760,00 TL olarak tespit edildiği ancak aynı raporda bu tutardan müteveffa davacıya yapılan fiili ödemelerin rücuya tabi kısmının tenzil edilmesi gerektiğinin belirtildiği, tenzilatı mahkeme yapıldığı, kazalının maddi zararının 97.391,00 TL olarak belirlendiği, ilk derece mahkemesince 97.391,00 TL maddi tazminat ile 25.000,00 TL manevi tazminatın asıl dosyanın davalısı ve birleşen dosyanın davalısından müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, anılan bu son ilk derece mahkemesi kararına karşı taraflarca istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’da dahili dava diye adlandırılan bir müessese bulunmamaktadır. Açılmış bir davada üçüncü bir kişinin davalı olarak gösterilmesi istenirse harcı ödenerek o kimse hakkında usul hükümlerine uygun bir dava açılması gerekir. Bir davada o davanın esası bakımından hüküm ancak davanın sujeleri yani davacı ile davalıları için verilebilir.
Somut olayda, başvuru harcı yatırılmış olsa dahi, dahili dava dilekçesi ile Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş.’nin davaya dahil edilmesi mümkün olmadığı gibi başvuru harcı yatırılmış olması dikkate alınarak bu dilekçenin tefrik edilip ek davaya konu edilebileceği ve akabinde eldeki dava ile birleştirilebileceği yönündeki bölge adliye mahkemesi kararındaki yaklaşım ve buna uygun işlem yapan ilk derece mahkemesinin kabulünde de isabet bulunmamaktadır.
Mahkemece yapılacak iş, Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş. hakkında usulüne uygun olarak açılmış bir dava bulunmadığını dikkate alarak sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir. Diğer taraftan bölge adliye mahkemesinin kaldırıp gönderme kararından önce ve Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş.’nin davaya dahil edilmesinden sonra maddi tazminat isteminin ıslah edilerek hem İdris hem de Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş.’nden müştereken ve müteselsilen tahsilat talebinde bulunulduğu anlaşılmakla tazmin sorumlularının sorumluluklarının bu çerçevede irdelenmesi gereği gözden uzak tutulmamalıdır.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O hâlde, Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş.’nin vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi’nin istinaf başvurularının esastan reddine dair kararı kaldırılarak, ilk derece mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, … Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1. maddesi gereğince kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi hükmünün BOZULMASINA, Tüp Merserize Teks. Elek. Ür. San. ve Tic. A.Ş.’nin sair temyiz itirazları ile davacı mirasçıların ve davalı …’in temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, Davalı Tüp Merserize Tekstil Elektrik Üretim San. ve Tic. A.Ş. avukatı yararına takdir edilen 8.400,00 TL duruşma avukatlık parasının davacıya yükletilmesine, temyiz harcının istek halinde yatıran ilgilisine iadesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, karardan bir örneğin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 20.12.2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.