YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/8530
KARAR NO : 2023/331
KARAR TARİHİ : 16.01.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/971 E., 2021/820 K.
DAVALILAR :1- … vekili Avukat …
2- … İmar İnşaat Ticaret Limited Şirketi
3- … İmar İnşaat Ticaret Limited Şirketini
TASFİYE MEMURU : …
DAVA TARİHİ : 27.07.2011
HÜKÜM/KARAR : Kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespit davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince, bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda, davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı … Bld. Bşk. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının 15.11.1997 – 14.07.2002 tarihleri arasında fiilen davalı belediyede çalışmasına rağmen, bildirimlerinin diğer davalı şirketler üzerinden yapıldığı gerekçesiyle, çalışmaların davalı … bünyesinde çalıştığının tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince;
“Davanın tavzihen kabulü ile; davacının 15.11.1997- 14.12.1997 tarihleri arasında … İmar İnş. Tic. Ltd. Şti. adı altındaki 1014816 sicil numaralı işyerinde çalıştığı, 15.12.1997- 14.07.2002 tarihleri arasında … İmar İnş. Tic. Ltd. Şti. adı altındaki … sicil numaralı işyerinde çalıştığı, SSK’ya bildirilen tüm sürelerin … Belediyesi bünyesinde geçtiğinin ve davacının bu dönemlerde ve davalı belediyece kuruma bildirilmiş diğer dönemlerin tamamında geçen süresinde işvereninin … Belediyesi olduğunun tespitine” karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
İlk Derece Mahkemesi kararının davalı … Bld. Bşk. vekilli tarafından temyizi üzerine dairece;
“Mahkemenin kabulü eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalıdır. Mahkemece yapılacak iş, davacıya talebi açıklattırılmak suretiyle, dava konusu bildirim yapılan dönemlerde davacının hangi görev ve sıfatla çalıştığına ilişkin ayrıntılı beyanına başvurulmalı, taşeron şirketlerde fiili bir çalışması olup olmadığı tam olarak tespit edilmeli, yine bu dönemlere ilişkin olarak gerek Kurum nezdinde gerekse dava dışı taşeron işverenler bünyesinde davacının çalışmalarına ilişkin tüm belge ve evraklar temin edilip irdelenmeli, davalı … ile taşeron şirketler arasında yapılmış olan sözleşmelerin okunaklı ve onaylı suretleri dosya içine alınmalı ve incelenmeli, sözleşmede belirlenen işlerin neler olduğu ve davacının fiili olarak bu sözleşmede belirtilen işleri yapıp yapmadığı net olarak açıklığa kavuşturulmalı, ihale edilen işlerin gerçekte taşeron şirket bünyesinde yapılıp yapılmadığı tüm yönleriyle belirlenmeli ayrıca davacının bu dönemlerde, emir ve talimatları kimden aldığı, ücretini ne şekilde ve kimden aldığı hususları tespit edilmeli, davaya konu dönemdeki bordrolarda kayıtlı, davacı ile birlikte çalışmaları olan kişiler ile gerektiğinde aynı yörede komşu veya benzeri işleri yapan başka işverenler ve bu işverenlerin çalıştırdığı bordrolara geçmiş kişiler saptanarak re’sen bilgi ve görgülerine başvurulmalı; davalı işyerinde tespiti istenen dönemde Kurum müfettişlerince inceleme yapılıp yapılmadığı sorulmalı, inceleme yapılmışsa, belgeler getirtilmeli; yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı, kapasitesi ve niteliği ile davacının çalışmalarında kesinti olup olmadığı, çalışma süreleri nazara alınmalı; çelişki olursa, usulünce giderilmeli, dava konusu dönemde aracı (taşeron) olan işverenlerin de hak alanını ilgilendirdiğinden tespit edilen aracı (taşeron) işverenlere, HMK. 124. maddesi dikkate alınmak suretiyle husumet yöneltmesi için mehil verilmeli; gösterecekleri bütün deliller toplandıktan sonra, yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir” gerekçeleriyle karar bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen, yukarıda tarih, esas ve karar numaraları yazılı davada;
“Davanın kabulü ile;
Davacının 15.11.1997- 14.12.1997 tarihleri arasında … İmar İnş. Tic. Ltd. Şti. adı altındaki … sicil numaralı işyerinde çalıştığı, 15.12.1997- 14.07.2002 tarihleri arasında … İmar İnş. Tic. Ltd. Şti. adı altındaki 11020601 sicil numaralı işyerinde çalıştığı, SSK’ya bildirilen tüm sürelerin … Belediyesi bünyesinde geçtiğinin ve 15.11.1997 tarihinden itibaren davacının … Belediyesi’nin işçisi olduğunun tespitine” karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … Bld. Bşk. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Bld. vekili, davacının belediyenin hizmet alımı yaptığı şirketler bünyesinde çalıştığı, hukuki yararının bulunmadığı ve sair gerekçelerle kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının bildirim sürelerinde fiilen belediyede çalışıp çalışmadığı, kurum kayıtlarının düzeltilmesinin gerekip gerekmediği noktasındadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun’un 79, 5510 sayılı Kanun’un 86 ve 4857 sayılı Kanun’un 2 nci madde hükümleridir.
3. Değerlendirme
1. Dosya kapsamından, davacının 15.11.1997 – 14.12.1997 tarihleri arasında … İmar İnşaat Tic. Ltd. Şti. ve 15.12.1997 – 14.07.2002 tarihleri arasında … İmar İnş.San. Tic. Ltd. Şti.’nden bildirimlerinin bulunduğu anlaşılmaktadır.
2. 4857 sayılı Kanun’un 2 nci maddesinin 2 nci ek fıkrası hükmü gereğince, hizmet alımı yapılarak çalıştırılarak bildirim yapılanlarla ilgili, çalıştıran şirketlerin hisselerinin %50 sinden fazlasının kamu kurumlarına ait olması karşısında, çalışanların muvazaa iddiasına dayanması mümkün değildir.
3. Somut olayda, bildirim yapan ve davaya dahil edilen bu şirketlerin hisselerinin tamamının resmi kurum olan belediyelere ait olduğu anlaşılmakla, davacının muvazaaya dayanamayacağı açık olup davanın reddi yerine kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, gönderilmesine,
Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgililere iadesine,
16.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…