YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/13752
KARAR NO : 2023/503
KARAR TARİHİ : 19.01.2023
MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/707 E., 2022/238 K.
DAVALILAR :1 -… vekili Avukat …
2 – … vekili Avukat …
DAVA TARİHİ : 26.05.2017
HÜKÜM/KARAR : Esatan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/360 E., 2019/201 K.
Taraflar arasındaki iş kazasının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, 21.05.2012 tarihli kazada vefat eden eşi …’nin davalıya ait tarlada çalışırken, işin aşırı yağmur nedeniyle durdurulması üzerine tarladan traktörle yol üzerindeki servis aracına götürülürken traktörün devrilmesi sonucu vefat ettiği kazanın iş kazası olarak tespitini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, trafik bilirkişi raporuna göre olayın trafik kazası olduğu, iş kazası olmadığı belirtildiğinden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … vekili, dava dışı …’in kendisine ait traktörle, müvekkilinin müteveffa babası … ile anlaşalarak …’in işçelirini getir götür işi yaparken, işçilerin yağan yağmurdan kaçmak için işveren otoritesinden çıktıktan sonra …’a ait araç ile taşınmaları esnasında meydana gelen kazanın iş kazası olmadığını beyan ederek, davalı hakkında açılan iş bu davanın öncelikle zamanaşamı ve husumet yönünden reddine ve diğer esasa ilişkin beyanlarıda dikkate alınmak suretiyle esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, eksik araştırma ve inceleme sonucu verilen kaldırılması için istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı … vekili, dava konusu kazanın iş kazası olmadığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, bu nedenle Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2017/360 Esas – 2019/201 Karar sayılı ilamının istinaf kanun yolu ile incelenerek ortadan kaldırılması için istinaf başvurusunda bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, “… Somut olayda, dinlenen tanık beyanlarına göre, davacının eşi işçi müteveffa …, 25.05.2012 tarihinde davalıya yine davalıya ait tarlaya traktör ile taşınması sırasında traktörün kayması neticesinde gerçekleşen kazada vefat ettiği, müteveffanın tarım işçisi olduğu ve 5510 sayılı yasanın ek 5 inci maddesi gereği sigortalılık niteliğine haiz olduğu, kazanın 5510 sayılı Kanun’un 13/e maddesi gereği “işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında” gerçekleştiği anlaşıldığından mahkemenin kabulüne yönelik kararın yerinde olduğu anlaşılmaktadır. Tarafların iddia ve savunmalarına, dosya kapsamına, hükmün dayandığı deliller ve kanuni gerektirici sebeplere, delillerin taktirinde isabetsizlik…” gerekçesi ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalılar vekilleri istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz isteminde bulunmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, iş kazası tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.1 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 114 ncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
1.2 5510 sayılı 6 ve ek 5 inci maddesi.
3. Değerlendirme
1.1 Eldeki davada, 21.05.2012 tarihinde davalıya ait tarlada çalışan davacının murisi eş …, tarlada çalışırken çalışmanın durması nedeniyle yine davalı tarla sahibinin temin ettiği traktörle tarladan alınarak yol üzerindeki servis aracına götürülürken traktörün devrilmesi sonucu vefat etmiş, davalı Kurumun yapılan işin süreksiz tarım işi olması nedeniyle vefat edenin sigortalılık sıfatının bulunmaması nedeniyle kazanın iş kazası olmadığına karar vererek davacının iş kazası ölüm geliri talebini reddettiği, eldeki davada Mahkemece ölenin 5510 sayılı Kanun’un ek 5 inci maddesi kapsamında sigortalı olarak kabulü ile kazanın iş kazası olarak tespit edildiği anlaşılmatadır.
1.2 Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanun’un “Tarım veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanların sigortalılığı” başlıklı Ek 5 inci maddesinde, 4 üncü madde ile isteğe bağlı sigortalılık hükümleri ve 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamında sigortalı olmayan, kendi sigortalılıklarından dolayı bu kanunlara göre gelir veya aylık almayan ve 18 yaşını doldurmuş olanlardan; tarım veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanlar, örneği Kurumca hazırlanan ve Kurumca belirlenen ilgili muhtarlık, birlik, kuruluş, il veya ilçe tarım müdürlükleri tarafından usulüne uygun olarak düzenlenip onaylanmış belgeleri ile talepte bulundukları tarihten itibaren sigortalı sayılacakları ve bu madde hükümlerine tabi sigortalıların iş kazası ve meslek hastalığı sigorta kollarından sağlanan yardımlardan yararlanabilmeleri için iş kazasının olduğu tarihten en az on gün önce tescil edilmiş olmaları gerektiği düzenlendiğinden, dosya içerisine alınan bilgi ve belgelere göre davacı murisi …’nin Ek 5 inci madde kapsamında bir tescilinin bulunmadığı anlaşılmakla, bu husus gözetilerek bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
19.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…