YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3723
KARAR NO : 2023/3799
KARAR TARİHİ : 06.04.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI :
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı … ve fer’i müdahil … Kurumu vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … ve fer’i müdahil … Kurumu vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı …’in yönetimindeki … Merkezinde 01.01.2014-30.04.2015 tarihleri arasında temizlikçi aşçı olarak çalıştığını, davacının davalı işverenlikteki çalışmasının Kuruma bildirilmediğini belirterek davacının davalıya ait iş yerinde 01.01.2014-20.11.2014 tarihleri arasındaki çalışmasının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı … davaya cevap vermemiştir.
2.Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; fiili çalışmanın kanıtlanması gerektiğini belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, Tanıkların ortak anlatımları dikkate alınarak 01.01.2014 tarihi resmi tatil olmakla birlikte 02.01.2014 tarihinde işe girdiği 02.01.2014- 20.11.2014 tarihleri arasında da 290 gün davalı işveren nezdinde çalıştığı görüş ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle ,davacının davasının kısmen kabul kısmen reddine davacının kuruma bildirilen süreler dışında … sicil sayılı davalı işyerinde 02.01.2014-20.11.2014 arası 290 gün hizmet süresiyle asgari ücret ile çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … ve fer’i müdahil … vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı … vekili istinaf dilekçesinde;eksik araştırma ile karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
2.Feri Müdahil vekili istinaf dilekçesinde; yeterli araştırma yapılmadan karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ile dosya kapsamına göre, davacının 21.11.2014-30.04.2015 tarihleri arasında davalı iş yerinden sigortalı çalışmalarının bildirildiği, iş yerinin 01.04.2013 tarihinde kanun kapsamına alındığı, dava konusu döneme ilişkin dönem bordrolarının dosya arasına getirtildiği, bordro tanıklarının davacının davalı iş yerinde geçen çalışmalarını doğruladıkları, davacının mahkemece kabul edilen dönemde davalı iş yerinde çalıştığı kanaatine varıldığından kurulan hükme ilişkin mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davalı … vekilinin ve feri müdahil Kurum vekilinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi nin 1 numaralı alt bendi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … ve fer’i müdahil … vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; Tanık beyanları ve kabul etmedikleri bilirkişi raporunun hükme esas alınarak hatalı karar verildiğini belirterek bozma talebinde bulunmuştur.
2.Feri Müdahil vekili temyiz dilekçesinde, hak düşürücü sürenin gözetilmediğini, eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hatalı karar verildiğini ve bozmayı gerektirdiğini belirtmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 86 ıncı maddesidir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan … hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı … ve feri müdahil … vekilleri tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
06.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.