YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/178
KARAR NO : 2023/498
KARAR TARİHİ : 19.01.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/1162 E., 2022/1313 K.
DAVA TARİHİ : 04.04.2017
HÜKÜM/KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 5. İş Mahkemesi
SAYISI : 2017/69 E., 2019/93 K.
Taraflar arasındaki bağkur sigortalılık süresinin tespiti ile yaşlılık aylığı tahsisi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; yaşlılık aylığı tahsisi aşamasında esnaf odası kaydının daha sonraki bir tarihte başladığından bahisle kabul edilen ve primleri ödenmiş bağkur sigortalılık süresinin değiştirilmesine dair Kurum işleminin iptali ile 10.06.1994 – 19.06.2000, 07.04.2006 – 30.01.2007 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olduğunun tespitine, 01.09.2016 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olması için talep edilen sürede oda kaydının bulunması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile davacının 11.06.1994 – 18.06.2000, 08.04.2006 – 29.01.2007 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olduğunun tespiti ile 01.09.2016 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının oda kaydı bulunmayan sürede sigortalı olamayacağını, davanın reddi gerektiğini gerektiğini belirtmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 11.06.1994 – 28.02.1999 dönemi yönünden herhangi bir vergi/esnaf ve sanatkâr sicili/ kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kaydının bulunmadığı, bu nedenle 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık şartlarını taşımadığı,davalı Kurum tarafından davacı aleyhine … 4. İcra Müdürlüğü’ nün 1999/ 5468 E., sayılı dosyası ile 17.09.1992 – 28.02.1999 tarihleri arasındaki prim borcunun tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, davacı tarafından ’00’ kodunda icra ödemesi olarak 25.07.2000 tarihinde 176.925.000,00 TL ve 24.08.2000 tarihinde 180.000.000,00 TL ödemede bulunulduğu, yapılan ödemelerin hangi tarih aralığını kapsadığının davalı kurumdan sorulmasına rağmen olumlu bir yanıt alınamadığı, icra dosyası ile davacıdan 276.354.076,00 TL prim borcu (aslı) talep edildiği, davacı tarafından yatırılan bu paranın faizin tamamını kapsamasa da prim borcunun tamamını kapsadığı, 01.03.1999 – 18.06.2000 dönemi yönünden davacının herhangi bir vergi/ esnaf ve sanatkâr sicili/ kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kaydının bulunmadığı, 08.04.2006 – 29.01.2007 döneminde davacının kantin- taksi faaliyetinden dolayı … Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğinde kaydının olduğu, ancak Gelir Vergisi Kanunu gereği yapmış olduğu faaliyetin vergiden muaf olmadığı, bu nedenle davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık şartlarını taşımadığı ancak davacı tarafından bu dönemlere ilişkin prim borcunun 2008 yılındaki yapılandırma kapsamında ödendiği, davalı vekili tarafından ileri sürülen tüm istinaf başvuru sebep ve gerekçeleri yerinde olmayıp, incelenen kararın; dava dosyası kapsamında mevcut maddi delillere uygun, yasal ve hukuksal gerekçelere dayandığı, delillerin takdirinde herhangi bir isabetsizlik ve kamu düzenine aykırı bir halin varlığının tespit edilemediği dikkate alınmak sureti ile davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının her ne kadar prim ödemesi var ise de bağkur sigortalılığının iptal edilen döneminde oda vergi ve sicil kaydının bulunmadığından dolayısıyla sigortalılık koşullarının bulunmaması nedeniyle davanın reddi gerektiğini belirterek kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, aksine Kurum işleminin iptali ile esnaf bağkur sigortalılık süresinin tespiti ile yaşlılık aylığı tahsisine karar verilmesi istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile
2. 5510 sayılı Kanun’un 53 üncü maddesi ile 1479 sayılı Kanun’un 24/I-d maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
19.01.2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
…