YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/263
KARAR NO : 2023/1318
KARAR TARİHİ : 16.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/1067 E., 2022/1000 K.
FER’Î MÜDAHİL :Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı
vekili Avukat …
DAVA TARİHİ : 09.05.2018
HÜKÜM/KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : Edirne 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/164 E., 2020/123 K.
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı ve fer’i müdahil Sosyal Güvenlik Kurumu vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer’i müdahil SGK vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde;davacının Ocak 2011 – 29.07.2013 tarihleri arasında kesintisiz olarak davalı işyerinde basketbol antrenörü olarak çalıştığını ancak sigorta primlerinin ödenmediğini belirterek, Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespitini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının davalı yanında sigortasız herhangi bir çalışmasının bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2.Feri Müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; Kurumun herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, çalışmanın yöntemince kanıtlanması gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile,tanık beyanları ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının sigorta kaydı incelendiğinde 31.08.2012 – 05.11.2012 tarihleri arasında Olin Edirne Basketbol Spor Kulübü’nde sigortalı döneminin bulunduğu, Edirne Valiliği İl Dernekler Müdürlüğü’nün 06.08/2018 tarihli yazı cevabıyla Olin Edirne Basketbol Spor Kulübü’nün 05/08/2014 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurul toplantısı ile “Olin Edirne Basketbol Derneği” iken “Edirne Basket Spor Kulübü Derneği” olarak derneğin adının değiştirildiği ve 16/09/2014 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurul toplantısı ile “Edirne Basket Spor Kulübü Derneği” olan dernek adını “… Derneği” olarak değiştirildiği ve dernek merkezinin Eskişehir iline nakline karar verildiğinin belirtildiği, davacının 02/02/2015 tarihinde askerlik görevini ifa ettiği, davalı işverenin 506 sayılı kanun kapsamına 04/08/2010 tarihinde alındığı, dinlenen tanık anlatımları, kısa süreli sigorta kaydının mevcudiyeti ve alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davacının davalı yanında 01/01/2011-29/07/2013 tarihleri arasında basketbol antrenörü olarak dönemin asgari ücreti ile fiilen çalışmış olduğu anlaşılmış, çalışmasının ise devamlı ve kesintisiz nitelikte olduğu kanaati hasıl olmakla ,Davacı tarafından açılan davanın kabulü ile;
Davacının davalıya ait işyerinde;
– 01/01/2011 – 30/06/2011 tarihleri arasında günlüğü 26,55-TL’den 180 gün,
– 01/07/2011 – 31/12/2011 tarihleri arasında günlüğü 27,90-TL’den 180 gün,
– 01/01/2012 – 30/06/2012 tarihleri arasında günlüğü 29,55-TL’den 172 gün,
– 01/07/2012 – 31/12/2012 tarihleri arasında günlüğü 31,35-TL’den 114 gün,
– 01/01/2013 – 30/06/2013 tarihleri arasında günlüğü 32,62-TL’den 180 gün,
-01/07/2013 – 29/07/2013 tarihleri arasında günlüğü 34,05-TL’den 29 gün süre ile belirtilen tutarlar üzerinden hizmet akti ile sigortalı olarak çalıştığının tespitine,
karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer’i müdahil SGK vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı vekili istinaf dilekçesinde; kararın gerekçeden yoksun olduğunu, davanın hak düşürücü sürede açılmadığını, davacı tarafın çalışma dönemi ve çalışma koşullarına ilişkin iddialarının asılsız olduğunu, Kuruma bildirilmeyen çalışması bulunmadığını, davacının 3 farklı görevi 3 yıl boyunca yerine getirmesinin mümkün olmadığını, davacının iddialarının somut delillerle kanıtlanmadığını belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
2.Feri Müdahil vekili istinaf dilekçesinde; çalışma olgusunun yöntemince araştırılmadığını, Kurum kayıtlarında davacının çalışmasını doğrulayan kayıt ve belge bulunmadığından tanık sözleriyle kanıtlanmasını kabul etmediklerini, ücreti doğrulayan yazılı belge bulunmadığın belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 29.07.1987 doğumlu davacı …’ın 08.05.2012-31.05.2012 tarihleri arasındaki hizmetinin 1004242.22 sicil sayılı Karaağaç / Edirne adresinde bulunan Trakya Üniversitesi Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı işyerinden Kuruma bildirildiği, 08.02.2011, 09.02.2011, 28.02.2011, 01.06.2011, 21.06.2011, 16.03.2012 tarihli gazete kupürlerinin incelenmesinde davacının Olin Edirne Basketbol Okulu (Kulübü) antrenörü olarak çalışmalara katıldığının haberleştirildiği, 27.04.2013 tarihli Olin Edirne Basketbol Spor Kulübü Resmi İnternet sayfası çıktısında davacının altyapı antrenörü olarak adının yer aldığı; davacının 16.12.2012 ve 25.11.2012 tarihlerinde yapılan müsabakalarda davalı kulüp takımının antrenörü olduğu, bordro tanıklarının davacının 2011 yılı başından itibaren yardımcı antrenör ve istatistikçi olarak olarak 2013 yılı Temmuz ayına kadar kesintisiz çalıştığını doğruladıkları, davacının 08.05.2012-31.05.2012 tarihleri arasındaki hizmetinin 1004242.22 sicil sayılı Karaağaç / Edirne adresinde bulunan Trakya Üniversitesi Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı işyerinden Kuruma bildirildiği, mahkemece bu işverene husumet yöneltilmesi sağlanarak bu dönem bakımından hizmet iptali karar verilmemiş ise de davacının istinaf başvurusunun bulunmadığı dikkate alınarak, Kurumun kararın infazında bu tarihler arasında dava dışı işyerinden bildirilen hizmeti gözetebileceği (Yargıtay 10.Hukuk Dairesinin 21.02.2022 gün ve 2021/11732 Esas, 2022/2245 Karar sayılı kararı) anlaşılmakla; istinaf başvurusunda bulunan taraf ve istinaf sebepleri de (HMK m.355) gözetilerek yapılan istinaf incelemesine göre, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davalı Dernek vekilinin ve feri müdahil Kurum vekilinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b.1 bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer’i müdahil SGK vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı vekili temyiz dilekçesinde ; istinaf gerekçelerini tekrarlamıştır.
2.Feri Müdahil vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarlamıştır.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 86 ıncı maddesidir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ve feri müdahil SGK vekilleri tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
16.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…