YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/12005
KARAR NO : 2008/16421
KARAR TARİHİ : 24.11.2008
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz ve eski hale getirme talebine davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı … Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Kadastro sırasında … Köyü 53 parsel sayılı 22820 m2 yüzölçümlü taşınmazın Mayıs 1931 tarih 1 nolu tapu kaydına dayanılarak M. … … ve arkadaşları adlarına tespitine Orman Yönetiminin taşınmazın orman sınırı içinde kaldığı savıyla yaptığı itiraz, kadastro komisyonunca 10.04.1969 tarihinde 766 Sayılı Yasanın 29/2 maddesi uyarınca yetkisizlik kararı verilerek tutanak ve ekleri kadastro mahkemesine aktarılmıştır. Mahkemece davanın kabulüne, davaya konu 53 sayılı parselin kesinleşen orman sınırı içinde kalması nedeniyle tespitinin iptaline ve 766 Sayılı Yasanın 46. maddesine göre tapu kütüğüne olduğu gibi aktarılmasına karar verilmiştir. M…. … mirascıları ve arkadaşları vekili tarafından M…. …’in davaya konu 53 parsel sayılı taşınmazın tespit tutanağı malikleri arasında yer aldığı tespit ve komisyon kararından sonra 18.04.1969 tarihinde vefat ettiği, mahkemece oturum tarihini bildirir davetiyenin M…. … ölü olmasına rağmen adına çıkartılarak 01.11.1969 tarihinde köy muhtarlığına yapıldığı, bu şekilde yapılan tebligatın usulsüz olduğu, … Tapulama Müdürlüğüne 05.06.2001 tarihinde yaptıkları başvuru sırasında öğrendiklerini bildirerek eski hale getirme talebinde bulunmuş, mahkemece talebin reddine karar verilmesi üzerine, davacılar vekili tarafından kadastro mahkemesinin 1969/112-1994/390 sayılı kararı ile eski hale getirme talebinin reddine ilişkin kararların temyizi üzerine 20. Hukuk Dairesinin 22.4.2003 gün ve 2003/2588-3251 sayılı kararı ile onanmış ise de davacı M…. … mirasçıları vekilinin kararın düzeltilmesi istemi üzerine 20.Hukuk Dairesinin 07/10/2004 gün ve 2004/10194 – 9995 sayılı ilamı ile özetle “H.Y.U.Y.’nın 73. maddesi uyarınca mahkeme, davalıyı yasaya uygun olarak duruşmaya davet …, savunma hakkını kullanma olanağı vermedikçe nihai kararını veremez. Gerek 766 Sayılı Yasa, gerekse 3402 Sayılı Yasa hükümleri uyarınca kadastro tespitine itiraz davalarında husumet kadastro tespit tutanağında … olarak adı yazılı kişilere yöneltileceğine göre, kadastro mahkemesi hakimi tarafından dava dosyası açılarak tespit maliklerinin tamamına Tebligat Yasası hükümlerine uygun olarak duruşma günü re’sen tebliğ ettirilmek suretiyle taraf teşkilinin tamamlandıktan sonra yargılama yapılması gerektiği ve mahkemece, anılan yönler gözardı edilerek M…. …’in ölü olması sebebiyle yasal mirasçılarına bu davada yer alma olanağı verilmeden ve usulünce taraf teşkili sağlanmadan davanın kabulü yolunda hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu” gerekçesi ile bozulmuştur. Mahkemece bozma kararına uyulduktan sonra davanın kısmen kabulüne ve (A) ile gösterilen 2590,11 m2’lik bölümün orman vasfı ile Hazine adına; (B) ile gösterilen 19570,30 m2’lik bölümün de 53 parsel numarası ile … mirasçıları adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm davalı … Yönetimi tarafından (B) bölüme yönelik olarak temyiz edilmiştir.
-2-
2008/12005-16421
Dava kadastro tespitine itiraz ve eski hale getirme talebine ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede 1939 yılında 3116 sayılı yasa gereğince yapılan orman kadastrosu ile 1985 yılında 2896 sayılı yasaya göre yapılan aplikasyon ve 2/B madde uygulaması vardır.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede ilk orman kadastrosu 1939 yılında 3116 sayılı yasaya göre yapılmış olup dosya içeriğinden, tahdidin 13.07.1945 tarihinden önce yapılan sınırlandırmaya göre kesinleştiği anlaşılmaktadır.1985 yılında yapılan aplikasyon ve 2/B madde uygulaması çekişmeli taşınmaz dava konusu olduğu için çekişmeli taşınmaz yönünden kesinleşmemiştir. Bu durumda, sınır dışında kalan taşınmazın orman olup olmadığı ve hukuki durumu kesinleşmiş tahdit haritasının uygulanmasıyla çözümlenemez. Zira, 3116 Sayılı Yasa sadece devlet ormanlarını belirlemiş olup, bu yasaya göre 13.07.1945 tarihinden önce yapılan sınırlandırmalar sonucu oluşup kesinleşen tahdit haritaları, sınır dışında kalan taşınmazların orman niteliğini ve hukuki durumunu saptamakta yetersiz kalır. Bu şekildeki taşınmazların orman olup olmadığının 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar hiçbir işleme lüzum olmaksızın devletleştirilmiştir. Devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.Taşınmazın tahdit dışında kalan kısmının orman sayılan yerlerden olup olmadığının belirlenmesi için eski tarihli memleket haritası, … fotoğrafları amenajman planının mahallinde uygulanarak taşınmazın bu belgelerdeki konumunun belirlenmesi gerekmektedir.
Bu nedenle mahkemece, eski tarihli memleket haritası, … fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen … ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir mühendis ve bir … elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; … yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; orman kadastrosu kalan kısım için kesinleşmediğine göre, … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmemiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte kroki düzenlettirilmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı … Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 24/11/2008 günü oybirliği ile karar verildi.