YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/1053
KARAR NO : 2023/2005
KARAR TARİHİ : 06.04.2023
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen mirasçılık belgesi istemi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda, davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı mirasçıları vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının annesi …’ın 16.12.1985 tarihinde vefat ettiğini, mirasçıları olarak çocuklarını bıraktığını, müvekkilinin murisi …’in; … ve… kızı olup, annesi…’nin ilk eşi olan …’den olduğunu, …’nin ikinci eşinin ise… olduğunu, bu evlilikten dul ve çocuksuz olarak vefat eden … ve … isimli iki oğlu bulunduğunu, …’nin ikinci eşi …oğlu…’nin …. Köyü 2033 parsel iken imar sonucu oluşan 141 ada 3 parselin 1/3 hisse maliki olduğunu, malik hissedar…’nin 1923’lü yıllarda vefat ettiğini, fakat nüfus kaydına ulaşılamadığını, 141 ada 3 parsel sayılı taşınmazın 1/3 hissesinin, maliki …oğlu …nin ölümü ile eşi…’ye ve…’nin ölümü ile çocukları ilk evlilikten olma … (… ölümü ile çocukları …ve ….) ile ikinci evlilikten olma ölü olan çocukları … ve …’ya ait olduğuna dair mirasçılık kaydının karar altına alınmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kayyım vekili bozma kararından sonra sunduğu cevap dilekçesinde; Mersin 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 26.05.2009 tarih ve 2009\81 Esas 2009\621 Karar sayılı kararı ile dava konusu taşınmaz malikleri olan ”Müslüme: …kızı, …: …oğlu ve …: …kızı” na 3561 sayılı Kanun’un 1 ve 2 nci maddeleri uyarınca …’nın kayyım olarak atandığını, sunulan 24.10.2008 tarihli tutanakta dava konusu taşınmazın maliklerinin tanınıp bilinmediği, mirasçılarının olmadığı hususlarının belirtildiğini, miras bırakanın nüfus kaydı, tapu kaydının tüm tedavülleri getirtilerek taşınmaz başında yapılacak keşif sonucunda …oğlu…’nin mirasçılarının olmadığının tespit edileceğini, bu nedenlerle davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 19.11.2013 tarihli ve 2012/117 Esas, 2013/1017 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulü ile murisin 1925 yılı genel nüfus yazımından önce ölümü ile miras meselesi arazide ve TMK’nın 495 ve müteakip maddeleri uyarınca (3) pay itibar olunarak …,… ve ….’e aidiyetine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 27.02.2020 tarih ve 2016/12766 Esas, 2020/2348 Karar sayılı ilamında; “Somut olaya gelince, mirasçılık belgesinin konusu miras bırakanın hisse sahibi olduğu Mersin ili, Mezitli ilçesi, Kuyuluk Köyünde bulunan 141 ada 3 parsel ile ilgilidir. Bu gayrimenkulden dolayı Mersin 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2009/81 Esas sayılı dosyası üzerinden 3561 sayılı Kanun gereği … kayyım olarak atanmıştır. O halde kayyım sıfatı nedeni ile Hazineye husumet yöneltilmesi gerekmektedir. Hazineye husumet yöneltilerek varsa delilleri araştırılmak sureti ile bir karar verilmesi gerekirken bu hususun göz ardı edilmiş olması doğru görülmemiş ve hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir. Kabule göre de, işbu davada re’sen araştırma prensibi geçerli olmasına karşın mahkemece yaşlı kişilerden seçilecek mahalli bilirkişiler de tayin edilmek sureti ile Mersin ili, …. ilçesi, …. Köyünde bulunan 141 ada 3 parsel sayılı taşınmaz başında keşif icra edilerek bu taşınmazdaki kayıt maliklerinin, mirasçılarının ve bilinen en eski tarihten itibaren taşınmazın kullanım durumunun tespit edilmesi, miras bırakanın nüfus kaydı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden sorulması, ayrıca Mersin ili, Mezitli ilçesi, ….k Köyünde bulunan 141 ada 3 parsel sayılı taşınmazın tespitine dayanak olan Şubat 1306 tarih ve 117 sıra No.lu tapu kaydı tüm tedavülleri ile birlikte temin edilmelidir. Bu hususlar yerine getirilmeden karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.” gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “…taşınmazın maliklerinden …oğlu…’nin ölüm tarihi, mirasçıları ve evliliklerine dair kayda ulaşılamaması, davacının murisi …’ın annesi…’nin ikinci eşinin tapu maliki …oğlu… olduğuna dair kadastro tutanağı ve nüfus kaydında ibare bulunmadığı, bilirkişi raporunda bildirildiği üzere taşınmazın ormanlık olduğu muhdesat bulunmadığı ekilme biçilme yapılmadığı, murisin yaşam tarihinin eski olması dinlenilen mahalli bilirkişilerin murisi bilebilecek durumda olmasına imkan verilmediğinden beyanlarına itibar edilmeyerek, davacının muris …oğlu… ile irs ilişkisini ispat edemediği anlaşılmıştır.” şeklindeki gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı mirasçıları vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Dinlenen mahalli bilirkişilerin bozma kararında belirtilen nitelikte seçilmediğini, yaşlarının genç olduğunu, tapuda isim tashihine ilişkin dava dosyasına sunulan rapor uyarınca iddialarında haklı olduklarını, bozma kararı öncesi yapılan araştırma ve dinlenen tanıkların beyanlarının gözardı edildiğini belirtmek suretiyle hükmün bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, mirasçılık belgesi verilmesi isteğine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 7 nci maddesi, 29 uncu maddesi, 30 uncu maddesi ve 598 inci maddesi,
3. Değerlendirme
Somut olayda, mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde gereklerinin tam olarak yerine getirilmediği, murisin ölüm tarihi ve mirasçılarının kim olduğu hususlarında yeterince araştırma yapılmadığı anlaşılmıştır. Muris kayıt maliki …oğlu…’nin nüfus kaydının Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden sorulması istendiği halde sorulmadığı, …’nin kayıt bilgilerinin sorulduğu görülmüştür. Murise ait nüfus kayıtları ile dava konusu taşınmazda murisle birlikte hissedar olduğu anlaşılan kardeşlerine ait nüfus kayıtlarının tüm dayanaklarıyla birlikte Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden sorulması, ilgili evraka dosya içerisindeki eski nüfus aile kütük sayfasının eklenmesi gerekmektedir. Ayrıca, dosya içerisine sunulan 17.02.2010 tarihli fen bilirkişi raporunu da içeren ve davacı tarafından açılan Mersin 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/73 Esas sayılı “Tapuda İsim Tashihi” talepli dava dosyasının da getirtilerek davacı taleplerinin dosya içerisindeki tüm diğer delillerle birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. Öte yandan murisin hissedarı olduğu dava konusu 141 ada 3 parsel sayılı taşınmazın kadastro tutanağında (2033 parsele ait kadastro tutanağı) murisle birlikte malik olduğu belirtilen hissedarlar (kardeşleri ve diğer malikler) ile gerektiği takdirde komşu parsel malikleri de araştırılarak muris hakkında bilgi sahibi olup olmadıkları konusunda beyanlarının alınması yoluna gidilmelidir. Mahkemece belirtilen eksiklikler giderilmeden eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu nedenle bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacı mirasçıları vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA,
Peşin yatırılan harcın yatırana iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
06.04.2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.