YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/10008
KARAR NO : 2023/2767
KARAR TARİHİ : 25.04.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun 2. İcra Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki borca ve faize itirazdan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince Samsun İcra Müdürlüğünün 2019/98549 Esas sayılı dosyası üzerinden davacı borçlu Takış Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında başlatılan takibin iptaline, davacı … ve … yönünden; Samsun İcra Müdürlüğü’nün 2019/98549 Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan takipte 1.174.912,00 TL asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi işletilmesine, bu davacıların sair taleplerinin reddine, şartları oluşmadığından davalı lehine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacılar ve davalı vekillerinin istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; takip konusu bonoyu cirolayarak şirketin kredi borcuna teminat olmak üzere alacaklı bankaya teslim ettiğini, çekte ve bonoda rehin cirosunun caiz olmadığını, alacaklı bankanın, takibe konu çeki teminat amacıyla aldığını, alacaklı bankanın yetkili hamil olmadığını, işlemiş faize tekrar faiz işletilemeyeceğini, işlemiş faize ve faize tekrar faiz işletilmesine itiraz ettiklerini, takip tarihinden sonra işletilecek faiz oranının da yasaya aykırı ve fahiş olduğunu, kredi borçlusu Takış Gıda Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi tarafından Samsun Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/661 E. numaralı davası ile konkordato başvurusunda bulunulduğunu ve 16.10.2019 tarihinde verilen tedbir kararı ile şirket aleyhine icra takibi başlatılamaması, yapılmış olan takiplerin de durdurulması ve ihtiyati haciz işlemlerinin uygulanmaması yönünde tedbir kararı verildiğini, asıl borçlu şirket ve kefil kişi arasında bulunan zorunlu takip arkadaşlığı nedeniyle, takip kefil kişiye karşı kesinleşmiş olsa bile, asıl borçluya karşı kesinleşmedikçe, muhataba başvurulmadan kefile başvurulması mümkün olmadığını ileri sürerek takibin ve ödeme emrinin iptalini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı borçlu şirket hakkındaki takibin geçici mühlet kararının verildiği tarihten sonraki bir tarihte yine mühlet süresi içinde 22.10.2019 tarihinde başlatıldığının anlaşıldığı, takibin maddede sayılı imtiyazlı alacaklardan olmadığı, davacı borçlu şirket hakkında verilen mühlet süresi içinde İİK’nın 294. maddesinin emredici hükmü gereğince takip yapılamayacağı ve iptali gerektiği kanaatina ulaşıldığı; davacı borçluların borca itiraza ve işlemiş faize ilişkin itiraz ve şikayetlerinin süre aşımından reddi gerektiği ancak davacı borçlular vekilinin işlemiş faizin anaparaya eklenerek bulunan toplam meblağ üzerinden tekrar faiz işletildiği yönünde şikayette bulunduğu takip tarihinden sonra işleyecek faiz türü ve oranına ilişkin şikayetlerin süresiz şikayete tabi olduğu, alacaklı tarafça 5.021,94 TL işlemiş faiz alacak kalemi için takip tarihinden sonra faiz talebi bulunmadığından bu yöndeki şikayetin yerinde olmadığı, ancak takip tarihinden sonra asıl alacak miktarına yönelik işleyecek faiz oranı yönünden 1.174.912,00 TL asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi işletilmesi gerektiği gerekçesiyle Samsun İcra Müdürlüğünün 2019/98549 Esas sayılı dosyası üzerinden davacı borçlu Takış Gıda San. Ve Tic Ltd Şti hakkında başlatılan takibin iptaline, davacı … ve … yönünden; Samsun İcra Müdürlüğü’nün 2019/98549 Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan takipte 1.174.912,00 TL asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi işletilmesine, bu davacıların sair taleplerinin reddine, şartları oluşmadığından davalı lehine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davacı/borçlular … ve … vekili; alacaklı bankanın meşru hamil sıfatı bulunmaması sebebiyle icra takibinin iptali gerektiği, senedin teminat senedi olduğu, asıl borçlu hakkında takip iptal olduğu, müvekkileri hakkında da takibe devam edilemeyeceği, asıl borçlu şirket ve kefil kişi arasında bulunan zorunlu takip arkadaşlığı nedeniyle, takip kefil kişiye karşı kesinleşmiş olsa bile, asıl borçluya karşı kesinleşmedikçe, asıl borçluya başvurulmadan kefile başvurulması mümkün olmadığını ileri süerek takibin iptali istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.
2. Davalı/alacaklı vekili; cebri icra hukukunda ilk icra takip işlemi ödeme emrinin borçluya tebliğ edilmesi olup tarafımızca takip talebinde bulunulmuş olması bir icra takip işlemi oladığından borçlu şirket hakkında takibin iptali kararı isabetsiz olduğunu ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı borçlu şirket hakkında verilen mühlet süresi içinde İİK’nın 294. maddesinin emredici hükmü gereğince takip yapılamayacağı ve iptali gerektiği anlaşıldığından mahkemenin bu gerekçelerle davacı şirket yönünden takibin iptaline karar vermesinde bir isabetsizlik olmadığı, borca itirazın ve işlemiş faize ilişkin itirazın süre aşımından reddinin isabetli olduğu, takip tarihinden sonra faiz talebi bulunmadığından bu yöndeki şikayetin yerinde olmadığı ancak takip tarihinden sonra asıl alacak miktarına yönelik işleyecek faiz oranı yönünden 1.174.912,00 TL asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi işletilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle tarafların istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı/borçlular … ve … vekili; istinaf sebeplerini tekrarlamakla takibin iptali istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.
2. Davalı/alacaklı vekili; istinaf sebeplerini tekrarlamakla davanın reddi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla yapılan ilamsız takipte borca ve faize itiraz talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. İİK’nın 16’ıncı maddesi, İİK’nın 168/5, 170/a maddeleri
3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı alacaklı vekili ve davacılar … ve … vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 2004 sayılı Kanun’un 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca tarafların temyiz itirazlarının ONANMASINA,
Alınması gereken 179,90’ar TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenlerden tahsiline,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.